MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Size: px
Start display at page:

Download "MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR"

Transcription

1 MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR CHAN CHING YENG UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA

2

3

4

5 MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR CHAN CHING YENG Tesis ini dikemukakan sebagai memenuhi syarat penganugerahan ijazah Sarjana Sains (Pentadbiran dan Pembangunan Tanah) Fakulti Kejuruteraan dan Sains Geoinformasi Universiti Teknologi Malaysia FEBRUARI 2006

6

7 iii Teristimewa Buat Ibu Bapa, Abang dan Kedua-dua Adik yang Tersayang Terima Kasih Atas Segalanya, Sayang Di Hati, Jaya Di Sini.

8 iv PENGHARGAAN Di sini, saya ingin bersyukur kepada tuhan kerana saya telah berjaya menyiapkan Projek Sarjana ini walaupun terdapat pelbagai kesukaran dalam melaksanakannya. Dengan kesempatan yang ada ini, saya ingin menggulungkan setinggi-tinggi penghargaan dan ucapan terima kasih ke atas segala bantuan, tunjuk ajar dan pertolongan daripada orang perseorangan yang terlibat secara langsung ataupun secara tidak langsung dalam melicin dan menjayakan projek ini, terutamanya kepada Dr. Hajjah Asiah Binti Othman dan P.M. Dr. Buang Bin Alias selaku penyelia saya yang telah banyak memberi bimbingan dan bantuan yang bernas kepada saya untuk memula dan menyiapkan projek ini dengan jayanya. Di samping itu, saya juga ingin merakamkan jutaan terima kasih kepada pihak responden kajian ini iaitu, semua pihak SPNB terutamanya pihak eksekutif di bahagian projek dan pihak pemaju kajian kes. Mereka telah banyak memberi kerjasama kepada saya untuk mengumpul data primer kajian yang dikehendaki, seterusnya membantu saya menyiapkan projek ini dengan jayanya. Seterusnya, ucapan ribuan terima kasih juga ditujukan kepada pihak Sekolah Pengajian Siswazah yang memberi bantuan kewangan dalam bentuk biasiswa kepada saya untuk meneruskan kajian ini sehingga habis. Selain itu, tidak lupa juga kepada ibubapa dan keluarga saya yang telah banyak mendorong saya dari segi fizikal dan mental. Pendorongan ini telah memberi satu galakan dan sokongan kepada saya untuk meneruskan projek ini sehingga habis. Akhirnya, sekali lagi saya mengucapkan ribuan terima kasih kepada semua pihak yang telah menolong saya dalam menyempurnakan Projek Sarjana ini.

9 v ABSTRAK Salah satu langkah penyelesaian masalah projek perumahan terbengkalai ialah menjalankan tindakan pemulihan ke atas projek tersebut. Tumpuan utama kajian ini telah diberi kepada tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB dengan menfokus kepada kerja pengumpulan data yang dijalankan di peringkat kajian awalan pemulihan. Kerja pengumpulan data diberi penumpuan, kerana kegagalan kerja ini telah melambatkan kajian awalan yang dijalankan dan menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Oleh itu, kajian ini bertujuan untuk mengkaji permasalahan pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB, seterusnya mencadangkan kaedah untuk mengatasi masalah yang dihadapi. Kaedah temu ramah bersemuka dan melalui panggilan telefon telah digunakan untuk mengumpul data primer yang diperlukan. Pihak eksekutif bahagian projek SPNB telah dipilih sebagai pihak yang ditemu ramah bagi kedua-dua kaedah ini. Selain itu, satu lagi pihak yang ditemu ramah melalui panggilan telefon ialah pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes. Kajian kes yang dipilih ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan. Dari segi analisis, kaedah analisis kualitatif yang didapati sesuai untuk menghuraikan sesuatu fenomena dengan lebih jelas telah digunakan. Secara ringkasnya, hasil analisis kajian menunjukkan bahawa, pihak SPNB menghadapi empat masalah pengumpulan data yang meliputi masalah kerjasama daripada pihak pemaju, data tidak lengkap di agensi lain, ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat dan ketidakadaan kuasa undang-undang. Keempat-empat masalah ini bukan sahaja melambatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan, namun menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Oleh itu, beberapa langkah penyelesaian seperti mengajurkan ceramah kesedaran dan menggunakan kaedah temu ramah sebagai kaedah pengumpulan data telah dicadangkan untuk membantu pihak SPNB mengatasi masalah ini, supaya dapat memudahkan kerja pengumpulan data yang dijalankan dan mempercepatkan keseluruhan proses pemulihan serta mengelakkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB.

10 vi ABSTRACT Project rehabilitation is one of the solutions for the problem of abandoned housing project. Area of study for this research was only focused on the rehabilitation of abandoned housing project by SPNB which more emphasized on the data collection at preliminary stage. This is because; failure of this works will effect the preliminary study process and cause the project to be out from SPNB action. Therefore, this research is aim to study what kind of data collection problem faced by SPNB and how to solve the problems. Method of face to face interview was used to collect primary sources from SPNB executive who placed in project division. Beside that, method of interview by phone was used to collect other primary sources not only from SPNB executive who placed in project division, but also from developers who involve in case study. The rehabilitation project in Selangor which in preliminary stage was choose as case study in this research. However, method of qualitative analysis was used to analyze the primary sources in this study. In short, the analysis result indicate that, SPNB was facing four problems when collecting data in preliminary stage which include problem of developer cooperation, incomplete data from agency involve, unsuitable information form method and legal power problem. These problems not only removed the project out of SPNB rehabilitation action, it also can effect the time which needed to complete the project. Therefore, some of the solution such as campaign realization was suggested to help SPNB overcome these problems. These suggestions not only will help SPNB to smooth the rehabilitation process, but also will help to prevent the project removed from SPNB rehabilitation action.

11 vii SENARAI KANDUNGAN BAB PERKARA MUKA SURAT PENGAKUAN DEDIKASI PENGHARGAAN ABSTRAK ABSTRACT SENARAI KANDUNGAN SENARAI JADUAL SENARAI RAJAH SENARAI SINGKATAN SENARAI LAMPIRAN ii iii iv v vi vii xii xiv xv xvi 1 PENDAHULUAN 1.1 Pengenalan Penyataan Masalah Matlamat Kajian Objektif Kajian Skop Kajian Kepentingan Kajian Organisasi Bab Bab 1: Pendahuluan Bab 2: Metodologi Kajian Bab 3: Langkah-langkah Penyelesaian Masalah Projek Perumahan Terbengkalai 11

12 viii Bab 4: Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai yang Dijalankan oleh Pihak SPNB Bab 5: Kajian Kes Bab 6: Analisis Masalah Pengumpulan Data Di SPNB dan Sebab Kegagalan Pemberian Kerjasama oleh Pemaju Bab 7: Cadangan Penyelesaian dan Kesimpulan 13 2 METODOLOGI KAJIAN 2.1 Pengenalan Rekabentuk Kajian Kaedah Kajian yang Digunakan Kaedah Temu Ramah Kaedah Temu Ramah Secara Bersemuka Kaedah Temu Ramah Melalui Panggilan Telefon Pemilihan Kajian Kes Instrumentasi Perancangan dan Perlaksanaan Temu Ramah Analisis Kajian Kesimpulan 33 3 LANGKAH-LANGKAH PENYELESAIAN MASALAH PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI 3.1 Pengenalan Konsep Perumahan Konsep Projek Perumahan Terbengkalai Langkah-langkah Penyelesaian Masalah Projek Perumahan Terbengkalai Langkah Mengelakkan Dari Berlakunya Projek Perumahan

13 ix Terbengkalai Menggunakan Akta Pemaju Perumahan Melalui Akuan Pemaju Perumahan Menawarkan Kemudahan Pembiayaan Kewangan Mengurangkan Kos Pembangunan Menggalakkan Amalan Konsep Jual Selepas Bina Langkah Mengatasi Masalah Projek Perumahan Terbengkalai Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai di Malaysia Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai di Negara Lain Kesimpulan 53 4 TINDAKAN PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI YANG DI DIJALANKAN OLEH SPNB 4.1 Pengenalan Latar Belakang SPNB Peranan dan Bidang Kerja SPNB Bahagian Pemulihan Projek SPNB Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai yang Dijalankan oleh SPNB Proses Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai Masalah-masalah Pemulihan yang Dihadapi 70

14 x Masalah Pengumpulan Data Masalah Pinjaman Pihak Pemaju Masalah Status Hakmilik Tanah Masalah Tindakan Mahkamah Masalah Syarat-syarat Pembangunan Baru Masalah Pihak Juruperunding Kegunaan dan Kepentingan Data yang Dikumpul di Peringkat Kajian Awalan Pemulihan Kesimpulan 83 5 KAJIAN KES 5.1 Pengenalan Senario Projek Perumahan Terbengkalai di Selangor Latar Belakang Kajian Kes Lokasi Kajian Kes Jenis Pembangunan Kajian Kes Punca Terbengkalai Kajian Kes Peringkat Pemulihan Kajian Kes Kesimpulan 94 6 ANALISIS MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SPNB DAN SEBAB KEGAGALAN PEMBERIAN KERJASAMA OLEH PEMAJU 6.1 Pengenalan Kaedah Pengumpulan Data Primer Kaedah Analisis Kajian Analisis Masalah Pengumpulan Data yang Dihadapi oleh Pihak SPNB Masalah Kerjasama Pihak Pemaju Dalam Memberi Data yang Diminta Data Tidak Lengkap di Agensi Lain 103

15 xi Ketidaksesuaian Penggunaan Kaedah Borang Maklumat Ketidakadaan Kuasa Undang-undang Masalah Pengumpulan Data Secara Keseluruhan Analisis Sebab Kenapa Pihak Pemaju Tidak Memberi Kerjasama kepada Pihak SPNB untuk Mengumpul Data yang Diperlukan Bukan Urusan Sendiri Mengelakkan Tuntutan Para Pembeli Sibuk Dengan Kerja Sendiri Data Telah Hilang Penemuan Kajian Kesimpulan CADANGAN PENYELESAIAN DAN KESIMPULAN 7.1 Pengenalan Cadangan Penyelesaian Menganjurkan Ceramah dan Kempen Kesedaran Membantu Mengadakan Perundingan dengan Para Pembeli Mengumpul Data Sebaik Sahaja Projek Menjadi Terbengkalai Menggunakan Cara Pengumpulan Data Lain Rumusan Kajian Permasalahan dan Limitasi Kajian Cadangan Kajian Lanjutan Kesimpulan 142 BIBLIOGRAFI 147 LAMPIRAN A C

16 xii SENARAI JADUAL NO. JADUAL TAJUK MUKA SURAT 2.1 Bilangan Projek Pemulihan SPNB yang Berada di Peringkat Kajian Awalan di Setiap Negeri Sehingga 30 Julai Status Projek Perumahan Terbengkalai yang Sedang Dipulihkan di Seluruh Malaysia Sehingga 30 Julai Status Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai oleh SPNB Sehingga 30 Julai Status Projek Perumahan Terbengkalai di Selangor Sehingga 30 Julai Status Projek Perumahan Terbengkalai Selangor yang Dipulihkan oleh Pihak SPNB Sehingga 30 Julai Latar Belakang Projek Pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang Berada di Peringkat Kajian Awalan Masalah Kerjasama Pihak Pemaju dalam Memberi Data yang Diminta yang Dihadapi oleh Kajian Kes Masalah Data Tidak Lengkap di Agensi Lain yang Dihadapi oleh Kajian Kes Masalah Ketidaksesuaian Penggunaan Kaedah Borang Maklumat yang Dihadapi oleh

17 xiii Kajian Kes Masalah Ketidakadaan Kuasa Undang-undang yang Dihadapi oleh Kajian Kes Masalah Pengumpulan Data yang Dihadapi oleh Kajian Kes Sebab Pihak Pemaju Kajian Kes Tidak Memberi Kerjasama kepada Pihak SPNB untuk Mengumpul Data di Peringkat Kajian Awalan 116

18 xiv SENARAI RAJAH NO. RAJAH TAJUK MUKA SURAT 4.1 Struktur Organisasi SPNB Carta Aliran Peringkat Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai oleh SPNB Carta Aliran Proses Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai di Peringkat Perlaksanaan 68

19 xv SENARAI SINGKATAN CFO Sijil Layak Menduduki HANDS Housing And Neighborhood Development Services HDAM Housing Developer Association Malaysia (Persatuan Pemaju Perumahan Malaysia) HPD Housing Preservation and Development JKSPP Jawatankuasa Skim Pemulihan Projek Terbengkalai KPKT Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan LAD Late Accessbility Delivery (Denda Lewat Serah Kemudian) MKD Menteri Kewangan Diperbadankan NAPIC Pusat Maklumat Harta Tanah Negara PBT Pihak Berkuasa Tempatan SPNB Syarikat Perumahan Negara Berhad TPPPT Tabung Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai UK United Kingdom US United States UTM Universiti Teknologi Malaysia

20 xvi SENARAI LAMPIRAN LAMPIRAN TAJUK MUKA SURAT A Borang Temu Ramah 155 B Maklumat Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai oleh Syarikat Perumahan Negara Berhad 160 C Keratan Akhbar 166

21 BAB 1 PENDAHULUAN 1.1 Pengenalan Masalah projek perumahan terbengkalai merupakan salah satu masalah perumahan yang masih wujud sehingga kini. Ia merupakan projek perumahan di mana kerja pembinaan atau fasa pembangunan projek telah tergendala atau terhenti dalam jangka masa yang munasabah. Masalah ini dikesan sejak tahun Menurut laporan tahunan Syarikat Perumahan Negara Berhad (SPNB) 2003 dan kertas kerja bahagian pengawasan dan penguatkuasa Kementerian Perumahan Dan Kerajaan Tempatan (KPKT) bagi tahun 2004, sehingga pertengahan tahun 2004, terdapat 743 projek perumahan dikesan terbengkalai yang melibatkan sebanyak 194,052 unit rumah dan bernilai RM 16, juta. Salah satu langkah penyelesaian yang dijalankan untuk mengatasi masalah ini ialah tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai. Menurut SPNB (2003) dan KPKT (2004), sehingga 30 Julai 2004, projek perumahan terbengkalai yang berjaya dipulihkan telah mencatatkan bilangan sebanyak 436 projek di seluruh Malaysia yang melibatkan 80,764 unit rumah iaitu, sebanyak 58 peratus dari jumlah projek yang dikenalpasti terbengkalai. Manakala jumlah projek yang sedang

22 2 dipulihkan ialah sebanyak 212 projek yang mencatatkan peratusan keseluruhan sebanyak 29 peratus dan projek yang telah diambil alih oleh pihak SPNB untuk dipulihkan ialah sebanyak 173 projek yang mencatatkan peratusan keseluruhan sebanyak 23 peratus. 1.2 Penyataan Masalah Tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai boleh dilaksanakan sama ada oleh pihak kerajaan atau pemaju swasta. Ia bertujuan untuk meneruskan kerja pembangunan yang separuh siap di tapak projek sehingga siap sepenuhnya. Menurut Timbalan Menteri Perumahan dan Kerajaan Tempatan, Datuk Peter Chin Fah Kui, dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengakalai, kita perlu menggunakan semua kaedah yang ada dan perlu mengadakan satu perundingan yang berkesan di antara pihak pemaju, pembeli dan juga tuan tanah. Ini akan dapat mewujudkan satu suasana yang harmoni dalam menjalankan tindakan tersebut (www.parti-pas.org, 24/5/2002). Usaha pemulihan projek perumahan terbengkalai dapat memberi semula harapan kepada para pembeli dengan memulangkan hak pemilikan rumah kepada mereka (Chin, 2001). Seterusnya, menurut bekas pengerusi SPNB, Datuk Ahmad Zahid Hamidi, jika sebanyak 500 projek perumahan terbengkalai telah siap dipulihkan, ia akan dapat menjana atau mengerakkan aktiviti ekonomi yang berjumlah sebanyak RM 15 juta. Menurut kajian yang dijalankan, RM 11 juta dari RM 15 juta aktiviti ekonomi adalah merangkumi pinjaman pembiayaan, bahan-bahan bangunan, sumber manusia, landskap dan sebagainya. Selebihnya RM 4 juta adalah dijana menerusi kerja-kerja pemulihan yang melibatkan industri bersaiz kecil dan sederhana (Jailani Harun, 2001).

23 3 Salah satu pihak kerajaan yang terlibat dalam tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai ialah SPNB. SPNB merupakan pihak yang dilantik oleh Kementerian Kewangan sebagai agensi yang mengimplementasikan projek perumahan terbengkalai di bawah Tabung Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai (TPPPT). Perlantikan ini termaktub dalam Pembentangan Belanjawan Negara pada tahun 2001 (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Untuk menjalankan tugas pemulihan, pihak SPNB akan bekerjasama dengan pihak KPKT. Pihak KPKT akan menjalankan kajian kemungkinan untuk menentukan projek perumahan terbengkalai yang sesuai dipulihkan di seluruh Malaysia, seterusnya menyerahkan projek tersebut kepada pihak SPNB untuk menjalankan tindakan pemulihan (Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan, 2001). Apabila pihak SPNB telah menerima senarai projek perumahan terbengkalai yang sesuai dipulihkan daripada pihak KPKT, pihak SPNB akan melaksanakan tindakan pemulihan yang secara prosedurnya perlu melalui tiga peringkat utama iaitu, peringkat kajian awalan, kajian lanjutan dan perlaksanaan. Di peringkat kajian awalan, pihak SPNB akan mengumpul data yang berkaitan dengan projek yang hendak dipulihkan daripada pihak-pihak yang terlibat terutamanya pihak pemaju lepas. Data projek yang dikumpul di peringkat kajian awalan adalah digunakan oleh pihak SPNB untuk memudah dan melancarkan kerja pemulihan nanti (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a). Melalui penyelidikan awalan yang dijalankan, didapati pihak SPNB akan mengumpul sebanyak 20 data di peringkat kajian awalan. Antara data yang paling peting dikumpul ialah maklumat pembeli, baki bayaran pembeli yang belum dituntut, punca terbengkalai projek, jumlah pinjaman tertunggak bersama institusi kewangan dan denda lewat penyerahan projek. Maklumat pembeli akan dapat membantu pihak SPNB menghubungi para pembeli projek untuk mendapatkan persetujuan pemulihan daripada mereka. Persetujuan ini akan memberi kuasa kepada SPNB untuk menjalankan kerja pemulihan ke atas rumah pembeli. Menurut polisi SPNB yang ditetapkan, sekurang-kurangnya 70 peratus persetujuan pembeli perlu diperolehi

24 4 sebelum memulakan kerja pemulihan di tapak projek. Oleh itu, data ini adalah penting dikumpul. Kemudian, baki bayaran pembeli yang belum dituntut merupakan salah satu sumber pembiayaan projek pemulihan. Oleh itu, ia adalah penting dikumpul, kerana kegagalan pengumpulan data ini boleh membebankan pihak SPNB dalam membiayai projek pemulihan. Di samping itu, punca terbengkalai projek, jumlah pinjaman tertunggak bersama institusi kewangan dan denda lewat penyerahan projek juga merupakan bentuk halangan pemulihan kepada pihak SPNB. Oleh itu, pihak SPNB perlu mengenalpasti bentuk halangan ini terlebih dahulu, seterusnya mengatasi semua halangan pemulihan yang wujud bagi melancarkan kerja pemulihan nanti. Merujuk kepada kegunaan data yang diterangkan, dapat dikatakan bahawa data projek yang dikumpul di peringkat kajian awalan adalah amat penting dan ia merupakan maklumat asas yang digunakan oleh pihak SPNB untuk meneruskan kerja pemulihan yang dijalankan. Tetapi masalah yang timbul di sini ialah, semasa menjalankan penyelidikan awalan di SPNB dan merujuk kepada laporan tahunan Bahagian Pemulihan Projek SPNB 2003, didapati pihak SPNB menghadapi pelbagai masalah pengumpulan data semasa menjalankan kajian awalan. Masalah yang dihadapi telah menyebabkan sebahagian data yang diperlukan gagal dikumpul oleh pihak SPNB, seterusnya menyebabkan projek yang hendak dipulihkan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Didapati, maklumat pembeli merupakan antara data yang paling sukar dikumpul. Ini kerana, pihak pemaju akan merahsiakan maklumat ini untuk mengelakkan masalah tuntutan daripada para pembeli. Akibat itu, pihak SPNB akan menghadapi masalah untuk menghubungi para pembeli di peringkat seterusnya. Akhirnya, bilangan persetujuan pemulihan daripada para pembeli yang ditetapkan akan gagal diperolehi dan ini akan menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantuan SPNB. Selain dari maklumat pembeli, punca terbengkalai projek, jumlah unit telah dijual dan maklumat lain yang lebih lengkap di pihak pemaju juga menjadi sukar

25 5 untuk dikumpul apabila pihak pemaju enggan memberi kerjasama. Tambahan pula, walaupun sebahagian data yang gagal dikumpul daripada pihak pemaju boleh dikumpul daripada agensi lain yang terlibat dalam projek, tetapi ketidaklengkapan data di agensi lain juga sama menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul semua data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Kegagalan pengumpulan data yang lengkap akibat dari masalah pengumpulan yang dihadapi akan menyukarkan kerja pemulihan nanti. Akibat dari itu, pihak SPNB akan mengeluarkan projek itu daripada pemantauan SPNB (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Menurut status projek pemulihan SPNB pada 31/7/2004, terdapat sebanyak 39 projek perumahan terbengkalai yang hendak dipulihkan telah dikeluarkan daripada pemantauan SPNB yang mencatatkan peratusan keseluruhan sebanyak 22.5 peratus (www.spnb.com.my, 2005). Selain itu, masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB juga telah memanjangkan tempoh masa kajian awalan yang digunakan, seterusnya melambatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan oleh pihak SPNB. Akibat dari itu, pelbagai masalah sampingan telah timbul seperti masalah tuntutan rumah daripada para pembeli. Oleh itu, masalah pengumpulan data ini perlu ditangani dengan secepat mungkin, supaya pihak SPNB dapat mengumpul data projek yang diperlukan dengan lebih cepat dan lengkap. Ini akan dapat mengelakkan projek yang hendak dipulihkan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB, seterusnya memendekkan tempoh masa kajian awalan yang digunakan bagi mempercepatkan tindakan pemulihan yang dijalankan. 1.3 Matlamat Kajian Mencadangkan kaedah penyelesaian masalah pengumpulan data bagi melancarkan dan mempercepatkan proses pemulihan yang dijalankan serta

26 6 mengelakkan projek yang hendak dipulihkan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. 1.4 Objektif Kajian Objektif kajian berikut telah ditetapkan untuk memastikan matlamat kajian yang ditetapkan dapat dicapai sepenuhnya:- i. Mengkaji masalah-masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan; ii. Mengkaji sebab-sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan; iii. Mencadangkan langkah-langkah penyelesaian untuk membantu pihak SPNB mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan pemulihan. 1.5 Skop Kajian Kajian ini adalah berkaitan dengan isu projek perumahan terbengkalai yang lebih menfokus kepada salah satu langkah penyelesaiannya, iaitu tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai. Didapati, tindakan pemulihan projek perumahan

27 7 terbengkalai boleh dijalankan sama ada oleh pihak pemaju atau pihak kerajaan. Untuk tujuan kajian ini, tumpuan perhatian hanya diberi kepada tindakan pemulihan yang dijalankan oleh pihak kerajaan sahaja. Untuk menfokuskan lagi tumpuan kajian ini, di antara pihak kerajaan yang terlibat dalam tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai, pihak SPNB telah dipilih sebagai tumpuan utama kajian. Justifikasi pemilihan pihak SPNB sebagai tumpuan kajian ialah, pihak SPNB merupakan pihak kerajaan di Malaysia yang masih terlibat dalam tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai sehingga kini. Pihak SPNB merupakan pihak perlaksanaan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dilantik oleh Kementerian Kewangan. Dalam usaha untuk menjalankan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai, pihak SPNB akan membahagikan keseluruhan proses pemulihan kepada tiga peringkat utama iaitu, peringkat kajian awalan, peringkat kajian lanjutan dan peringkat perlaksanaan. Setiap peringkat mempunyai masalah pemulihan sendiri yang dihadapi oleh pihak SPNB. Dalam kajian ini, tumpuan hanya diberi kepada masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan sahaja. Ini kerana, peringkat ini merupakan penentu sama ada projek berkenaan boleh dipulihkan atau tidak. Jika projek telah ditentukan sebagai tidak sesuai dipulihkan akibat dari masalah pengumpulan data yang dihadapi, maka projek itu tidak akan dapat diteruskan ke peringkat lain. Oleh itu, masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan adalah perlu dikaji dan diatasi terlebih dahulu, supaya projek itu berupaya diteruskan ke peringkat lain sehingga siap sepenuhnya. Kajian kes yang dipilih untuk menjalankan penyelidikan ini ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan. Justifikasi pemilihan kajian kes ini ialah, Negeri Selangor merupakan antara negeri yang mempunyai paling banyak projek pemulihan SPNB di peringkat kajian awalan yang sesuai dikaji dalam kajian ini. Ini kerana, kajian awalan bagi projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor telah dijalankan dalam suatu tempoh masa tertentu. Oleh itu, setiap projek di Negeri Selangor telah melalui apa yang hendak dikaji dalam kajian ini seperti masalah pengumpulan data yang dihadapi.

28 8 Berbeza dengan projek pemulihan yang baru memulakan kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan, projek sedemikian tidak dapat memberi maklumat yang hendak dikaji dalam kajian ini, kerana apa yang hendak dikaji masih belum dilalui oleh projek tersebut. Oleh itu, projek sedemikian adalah tidak sesuai dipilih sebagai kajian kes. 1.6 Kepentingan Kajian Penghasilan kajian ini dapat memberi manfaat kepada tiga pihak utama iaitu, pihak SPNB khususnya di bahagian projek, para pembaca dan pengkaji lain. Bagi pihak SPNB, melalui pencapaian objektif kajian pertama yang ditetapkan, pihak eksekutif bahagian projek SPNB akan dapat mengenalpasti dengan lebih jelas tentang jenis masalah pengumpulan data yang dihadapi. Ini akan dapat membantu mereka mengambil pelbagai langkah penyelesaian yang sesuai untuk mengatasi masalah pengumpulan data yang timbul. Selain itu, pencapaian objektif kajian kedua pula dapat membantu pihak SPNB memahami dengan lebih jelas tentang sebab kenapa pihak pemaju tidak memberi kerjasama kepada mereka untuk mengumpul data yang diperlukan. Ini akan dapat membantu pihak SPNB mencari langkah penyelesaian dengan berpandu kepada sebab yang dikenalpasti, supaya mendapatkan kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju bagi mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi. Seterusnya, melalui pencapaian objektif kajian ketiga pula, pihak SPNB boleh merujuk kepada cadangan penyelesaian yang dikemukakan semasa mereka memikirkan langkah penyelesaian bagi mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan. Langkah penyelesaian yang dicadangkan dapat memudahkan kerja pengumpulan data yang dijalankan dan memendekkan masa pengumpulan data yang digunakan. Akibat dari itu, masa yang digunakan untuk menjalankan kajian awalan juga dapat dipendekkan dan ini akan dapat

29 9 mempercepatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan untuk mengelakkan pelbagai masalah yang timbul akibat dari kelewatan penyiapan projek. Selain itu, apabila masalah pengumpulan data dapat diselesaikan dengan menggunakan cadangan langkah yang dikemukakan, maka projek yang hendak dipulihkan tidak akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB atas sebab data yang dikumpul tidak lengkap. Selain dari pihak SPNB, penghasilan kajian ini juga dapat memberi manfaat kepada para pembaca dan pengkaji lain yang ingin mengetahui dengan lebih mendalam tentang masalah projek perumahan terbengkalai. Para pembaca boleh mendapatkan satu gambaran atau pengetahuan yang lebih jelas tentang masalah projek perumahan terbengkalai dan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB. Kemudian, kajian ini juga dipercayai dapat membantu para pengkaji lain yang ingin mengkaji isu lanjutan tentang masalah projek perumahan terbengkalai dengan lebih senang dan mudah. 1.7 Organisasi Bab Untuk menghasilkan projek Sarjana ini dengan mengikut format tesis Universiti Teknologi Malaysia (UTM) yang lebih teratur dan sistematik serta mengikut keperluan kajian yang dijalankan, penulisan projek ini telah dibahagikan kepada tujuh bab yang meliputi bab pendahuluan, metodologi kajian, langkahlangkah penyelesaian masalah projek perumahan terbengkalai, tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB, kajian kes, analisis masalah pengumpulan data di SPNB dan sebab kegagalan pemberian kerjasama oleh pemaju, akhir sekali cadangan penyelesaian dan kesimpulan. Setiap bab yang dihasilkan mempunyai perbincangan yang berbeza dan kombinasi semua bab yang ditulis telah menghasilkan projek Sarjana ini.

30 Bab 1 : Pendahuluan Bab pendahuluan merupakan bab permulaan projek ini. Secara ringkasnya, bab pendahuluan menerangkan pengenalan tentang keseluruhan kajian yang dijalankan iaitu, apa yang hendak dikaji dalam kajian ini, apa yang perlu dicapai dalam kajian ini dan apa skop kajian yang ditetapkan. Terlebih dahulu, latar belakang tentang isu yang hendak dikaji telah diterangkan di bahagian pengenalan. Seterusnya, masalah-masalah yang timbul yang merupakan asas kajian ini telah dikenalpasti di bahagian penyataan masalah. Selepas itu, matlamat dan objektif kajian yang hendak dicapai di akhir kajian ini untuk mengatasi masalah yang dikenalpasti terut ditetapkan. Kemudian, beberapa skop kajian telah ditetapkan untuk memastikan objektif kajian dapat dicapai sepenuhnya. Selain itu, hasil manfaat kajian ini telah diterangkan dalam bahagian kepentingan kajian. Akhir sekali, organisasi bab telah menerangkan susunan bab-bab projek bagi kajian ini Bab 2 : Metodologi Kajian Bab 2 menerangkan apa kaedah yang digunakan untuk menjalankan kajian ini. Kaedah yang diterangkan termasuklah kaedah pengumpulan data dan kaedah analisis kajian. Secara umumnya, penerangan bab ini meliputi rekabentuk kajian yang menerangkan bentuk kajian yang digunakan untuk menjalankan penyelidikan ini, kaedah kajian yang menerangkan jenis kaedah pengumpulan data primer yang digunakan dan kaedah analisis kajian yang menerangkan kaedah yang digunakan untuk menganalisis data yang dikumpul. Kaedah kajian yang digunakan mestilah sesuai dan betul, supaya dapat membantu untuk mencapai semua objektif kajian yang ditetapkan.

31 Bab 3 : Langkah-langkah Penyelesaian Masalah Projek Perumahan Terbengkalai Penulisan bab ini juga dikatakan sebagai penulisan literatur. Sebenarnya, perbincangan bab ini lebih menumpu kepada masalah projek perumahan terbengkalai yang merupakan isu asas bagi kajian ini. Perbincangan isu asas ini menekankan pelbagai langkah penyelesaian yang digunakan sama ada untuk mengatasi atau mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai. Dalam menerangkan langkah penyelesaian ini, langkah yang dijalankan di negara lain juga dilihat terutamanya langkah tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai Bab 4 : Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai yang Dijalankan oleh Pihak SPNB Dalam bab ini, perbincangan akan menfokus kepada tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB yang merupakan salah satu langkah penyelesaian masalah projek perumahan terbengkalai. Terlebih dahulu, beberapa aspek SPNB akan diterangkan yang meliputi latar belakang SPNB, peranan dan bidang kerja SPNB dan bahagian pemulihan projek SPNB. Kemudian, penerangan akan dituju kepada tindakan pemulihan yang dijalankan oleh SPNB yang meliputi, proses pemulihan yang dilalui, kegunaan dan kepentingan data yang dikumpul di peringkat kajian awalan dan masalah pemulihan yang dihadapi.

32 Bab 5: Kajian Kes Penerangan bab ini adalah lebih menumpu kepada latar belakang kajian kes yang dikaji. Kajian kes yang dipilih ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan. Antara aspek kajian kes yang dibincangkan dalam bab ini termasuklah, lokasi projek, jenis pembangunan projek, punca terbengkalai projek dan peringkat pemulihan projek. Selain itu, pengkaji turut memberi penerangan tentang senario projek perumahan terbengkalai di negeri kajian kes iaitu Selangor dalam penulisan bab ini Bab 6 : Analisis Masalah Pengumpulan Data di SPNB dan Sebab Kegagalan Pemberian Kerjasama oleh Pemaju Bab ini merupakan hasil analisis terhadap kajian yang dijalankan. Data yang dikumpul melalui kajian yang dijalankan akan dianalisis dengan menggunakan kaedah analisis yang dipilih untuk diterangkan dalam penulisan bab ini. Hasil analisis kajian dalam bab ini dapat menentukan sama ada objektif kajian yang ditetapkan dapat dicapai sepenuhnya atau tidak. Dalam bab ini, sebelum memasuki penerangan tentang hasil analisis kajian yang diperolehi, kaedah yang digunakan untuk mengumpul data primer dan kaedah yang digunakan untuk menganalisis data yang dikumpul akan diterangkan secara ringkas. Kemudian, perbincangan akan ditumpukan kepada hasil analisis kajian yang diperolehi dengan berdasarkan objektif kajian yang ditetapkan. Hasil pencapaian objektif pertama iaitu masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB akan diterangkan terlebih dahulu dan diikuti dengan hasil pencapaian objektif kedua iaitu, sebab kenapa pihak pemaju tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Akhir sekali, hasil analisis kedua-dua

33 13 objektif kajian ini akan dirumuskan di bahagian penemuan kajian untuk melihat tahap pencapaiannya Bab 7 : Cadangan Penyelesaian dan Kesimpulan Bab 7 merupakan bab terakhir dalam projek Sarjana ini. Ia juga boleh dikatakan sebagai rumusan terhadap keseluruhan kajian yang dijalankan. Penulisan bab ini dimulakan dengan pengenalan ringkas dan diikuti dengan rumusan kajian yang merumuskan hasil pencapaian objektif kajian yang ditetapkan. Kemudian, beberapa langkah penyelesaian bagi mengatasi masalah pengumpulan data telah dicadangkan di bahagian cadangan penyelesaian. Seterusnya, masalah dan limitasi kajian yang dihadapi semasa menjalankan penyelidikan ini turut diterangkan. Untuk mengharapkan pengkaji lain meneruskan kajian tentang aspek yang tidak dapat dikaji dalam kajian ini akibat dari limitasi kajian yang dihadapi, beberapa tajuk kajian lanjutan telah dicadangkan. Sebagai penutup akhir, satu kesimpulan lengkap tentang keseluruhan kajian yang dijalankan telah dihasilkan.

34 BAB 2 METODOLOGI KAJIAN 2.1 Pengenalan Metodologi kajian merupakan proses yang menghubungkan persoalan kajian dengan data (Denzin and Lincoln, 1994). Ia merupakan satu perancangan penyelidikan yang merangkumi rekabentuk kajian, kaedah pengumpulan data, proses pengumpulan data dan kaedah analisis data. Untuk menyiapkan kajian ini dengan jayanya, objektif kajian yang ditetapkan perlu dicapai sepenuhnya. Dengan ini, pelbagai kaedah kajian yang sesuai telah digunakan untuk mengumpul segala data dan maklumat yang diperlukan. Selepas itu, kaedah analisis yang sesuai juga digunakan untuk menganalisis data yang dikumpul bagi mendapatkan hasil analisis terhadap kajian yang dijalankan. Dalam penulisan bab ini, rekabentuk kajian akan diterangkan terlebih dahulu dan diikuti dengan kaedah pengumpulan data primer dan kaedah analisis kajian yang digunakan.

35 Rekabentuk Kajian Sebelum memulakan penyelidikan, rekabentuk kajian adalah perlu dibangunkan terlebih dahulu. Tujuannya ialah untuk memahami dengan lebih jelas dan teliti tentang isu kajian yang dikaji serta cara dan proses yang hendak digunakan untuk mencapai objektif kajian (Stacey, 1970). Sebenarnya, rekabentuk kajian merupakan seluruh usaha penyelidikan yang bermula dari peringkat pengenalpastian permasalahan kajian sehingga ke peringkat pengutipan dan penganalisisan data. Ia merupakan satu perancangan rapi yang diperlukan untuk menentukan cara bagaimana kajian harus dijalankan. Ia adalah dilakukan dengan tujuan untuk mencari satu kaedah yang sesuai bagi menjalankan penyelidikan. Selain itu, ia juga dapat menentukan tatacara terbaik untuk menjawab soalan penyelidikan (Idid, 1992). Kajian ini adalah berbentuk diskriptif. Bentuk kajian ini bertujuan untuk menerangkan sesuatu perkara atau situasi supaya memahami keadaan yang dialami. Antara soalan biasa yang terlibat dalam bentuk kajian ini ialah, apa, di mana, bila dan bagaimana (Babbie, 2002). Ia adalah menepati kajian ini yang bertujuan untuk mengkaji apa masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk menjalankan kerja pemulihan di peringkat kajian awalan dan bagaimana masalah yang dihadapi dapat diselesaikan. Selain itu, contoh kajian lain yang berbentuk diskriptif ialah, mengkaji apa masalah yang menyebabkan tahap penggunaan komputer rendah di kawasan luar bandar. Oleh itu, bentuk kajian ini adalah bertujuan untuk menerangkan kejadiaan yang berlaku dan bagaimana kejadiaan ini dapat diatasi. Jadi ia adalah lebih kepada kajian secara kualitatif yang tidak melibatkan kumpulan nombor (Babbie, 2002). Terdapat tiga objektif kajian yang ditetapkan dalam kajian ini. Objektif pertama ialah mengkaji masalah-masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan. Seterusnya, objektif kedua ialah mengkaji sebab-sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk

36 16 mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan. Akhirnya, objektif kajian ketiga ialah mencadangkan langkah-langkah penyelesaian untuk membantu pihak SPNB mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan pemulihan. Bagi mencapai objektif pertama, langkah pertama yang dijalankan ialah mengenalpasti secara umum tentang masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB di peringkat kajian awalan. Selepas itu, masalah yang dikenalpasti akan dibuktikan atau dikukuhkan lagi dengan menggunakan projek pemulihan di Negeri Selangor yang dipilih sebagai kajian kes. Seterusnya, kesan masalah yang timbul turut dilihat untuk mengetahui betapa seriusnya kejadian masalah ke atas kerja pengumpulan data yang dijalankan serta keseluruhan proses pemulihan yang terlibat. Ini dapat menunjukkan satu keperluan kepada pihak SPNB untuk mencari kaedah penyelesaian bagi mengatasi masalah yang dihadapi. Dalam usaha untuk membantu pihak SPNB mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi, terlebih dahulu sebab utama yang menyebabkan kejadian masalah pengumpulan data telah dikaji. Seterusnya, langkah penyelesaian akan dicadangkan dengan berpandu kepada sebab yang dikenalpasti. Untuk tujuan ini, objektif kajian kedua telah ditetapkan, iaitu mengkaji sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Akhirnya, beberapa cadangan langkah penyelesaian masalah pengumpulan data dengan berdasarkan sebab yang dikenalpasti akan dikemukakan, di mana cadangan ini merupakan objektif kajian ketiga yang ditetapkan. Tambahan pula, pandangan dan pendapat pihak SPNB tentang cadangan langkah yang dikemukakan telah diperolehi untuk mengukuhkan lagi keperluan cadangan tersebut.

37 Kaedah Kajian yang Digunakan Bagi kajian yang berbentuk diskriptif, terdapat lima kaedah kajian yang boleh digunakan, iaitu kaedah kajian kes, kaedah eksperimen, kaedah survey, kaedah sejarah dan kaedah pencapaian maklumat (archival information). Kaedah yang dipilih untuk menjalankan kajian ini ialah kaedah kajian kes. Kaedah kajian kes adalah lebih kepada teknik penerangan, pemahaman dan penjelasan yang melibatkan pemilihan lebih dari satu kes untuk menguji sesuatu keadaan atau perkara (Hamel, 1993). Oleh itu, kaedah ini adalah sesuai digunakan untuk menjalankan kajian ke atas aspek penyelidikan yang menggunakan kajian kes sebagai sumber ujian. Kajian ke atas aspek yang hendak dikaji akan dijalankan secara berturutan ke atas setiap kes yang dipilih untuk mendapatkan penemuan akhir (Yin, 1984). Disebabkan keadaan ini adalah menepati situasi kajian ini, jadi ia telah dipilih sebagai kaedah kajian yang digunakan. Kaedah kajian kes bertujuan untuk membangunkan atau membuktikan sesuatu perkara yang ditemui (Hamel, 1993). Sebagai contoh, Tan (1996) telah menjalankan kajian untuk mengenalpasti masalah pemulihan yang dihadapi oleh pihak KPKT dengan memilih 35 syarikat pemaju yang memulihkan projek di Negeri Selangor sebagai kajian kes bagi menguji masalah pemulihan yang dijelaskan oleh pihak KPKT. Contoh kajian lain yang menggunakan kaedah kajian kes untuk mengkaji aspek lain ialah, Yin (1984) yang menjalankan kajian ke atas aspek pembaharuan organisasi. Beliau telah memilih 19 organisasi yang terlibat sebagai kajian kes yang akan ditemu ramah secara bersemuka untuk mengenalpasti teknik dan masalah pembaharuaan yang dihadapi. Miner (1939) pula menjalankan kajian di Saint Denes de Kamouraska yang dipilih sebagai kajian kes untuk mengkaji masalah bangsa yang dihadapi di US. Manakala Becker s (1963) pula menggunakan kaedah ini untuk menjalankan kajian ke atas masalah penghisap rokok dengan memilih beberapa kumpulan sosial yang berlainan sebagai kajian kes (Hamel, 1993).

38 18 Alasan kenapa kaedah lain tidak dipilih ialah, kaedah eksperimen adalah lebih sesuai digunakan dalam kajian sains fizikal, iaitu mengkaji bahan kimia, galian dan lain-lain objek yang tidak bernyawa yang mempunyai ciri-ciri seperti berat, isipadu dan suhu (Idid, 1992). Seterusnya kaedah survey dan kaedah pencapaian maklumat pula lebih sesuai digunakan dalam kajian ekonomi yang bertujuan untuk menjangkakan sesuatu hasil, seperti kajian untuk menjangka hasil yang diperolehi dari perlaksanaan program baru pihak kerajaan. Antara aspek yang dikaji dengan menggunakan kaedah survey dan kaedah pencapaian maklumat ialah, berapa pengguna yang diberi perkhidmatan oleh program baru, jenis faedah program yang dinikmati oleh pengguna dan sebagainya (Yin, 1984). Akhir sekali ialah kaedah sejarah. Kaedah ini lebih sesuai digunakan apabila pihak responden gagal ditemui untuk tujuan temu ramah akibat dari kematian pihak responden atau gagal memperolehi kebenaran temu ramah. Oleh itu, kaedah ini tidak sesuai digunakan dalam kajian ini, kerana pihak responden kajian ini masih dapat ditemui untuk tujuan pengumpulan data (Yin, 1984). Selepas memilih kaedah kajian yang sesuai, kerja seterusnya ialah memilih kaedah yang digunakan untuk mengumpul data primer. Menurut Yin (1984), kaedah kajian kes mempunyai tujuh strategi pengumpulan data yang boleh digunakan untuk menjalankan sesuatu penyelidikan. Ketujuh-tujuh strategi ini ialah: - i. Kaedah temu ramah; ii. Kaedah soal selidik; iii. Kaedah pemerhatian secara terus; iv. Kaedah pemerhatian secara penyertaan; v. Kaedah dokumen; vi. Kaedah archival record; vii. Kaedah physical artifacts; Dalam menjalankan kajian ini, kaedah temu ramah secara bersemuka dan temu ramah melalui telefon telah digunakan untuk mengumpul data primer yang

39 19 diperlukan. Menurut Moser dan Kalton (1971), pemilihan kaedah pengumpulan data yang sesuai adalah bergantung kepada tujuan kajian yang dijalankan, skop kajian yang ditetapkan dan kos yang terlibat. Justifikasi pemilihan kedua-dua kaedah ini akan diterangkan di bahagian dan Alasan kenapa kaedah soal selidik tidak dipilih untuk menjalankan kajian ini ialah, konsep kaedah soal selidik adalah melibatkan pihak responden yang banyak. Kemudian, maklum balas yang diterima daripada pihak responden adalah semata-mata jawapan ke atas soalan yang ditanya tanpa huraian dan penerangan yang teliti (Bailey, 1984). Disebabkan aspek kajian yang dikaji dalam penyelidikan ini memerlukan penerangan yang teliti daripada pihak responden untuk mengukuhkan lagi hasil analisis kajian, jadi kaedah soal selidik tidak dipilih untuk menjalankan penyelidikan ini. Selain itu, salah satu kelemahan penggunaan kaedah soal selidik ialah, kadar tindak balas pihak responden adalah rendah. Soalan yang ditanya mungkin tidak dijawab langsung oleh pihak yang disoal, kerana penyelidik tidak dapat memaksa mereka menjawab semua soalan yang ditanya melalui cara pengeposan (Stacey, 1970). Selain itu, kaedah ini juga boleh menjejaskan keandalan kajian yang dijalankan. Ini kerana, penyelidik tidak dapat bersemuka dengan pihak responden semasa mereka menjawab soalan. Jadi, kemungkinan besar jawapan yang diterima bukan daripada pihak yang disoal, tetapi daripada pihak lain yang disuruh oleh pihak responden untuk membantu mereka menjawab soalan yang ditanya (Idid, 1992). Kaedah pemerhatian yang meliputi pemerhatian secara terus dan pemerhatian secara penyertaan ialah kaedah yang melibatkan pengamatan atau pengumpulan data tentang apa yang dapat dilihat. Penggunaan kaedah ini berupaya mendapatkan sumber bukti lain untuk menyokong kajian yang dijalankan (Yin, 1987). Dalam menggunakan kedua-dua kaedah ini, penyelidik perlu memerhati bidang yang menjadi bahan permasalahan dengan cara melibatkan diri dalam bidang tersebut atau berada di luar bidang tersebut seperti mengkaji cara hidup sesuatu kumpulan atau perjalanan sesebuah organisasi (Schwartz and Schwartz, 1954). Disebabkan keduadua kaedah ini mengambil tempoh masa kajian yang agak lama dan melibatkan perbelanjaan yang agar tinggi, maka ia tidak digunakan untuk mengumpul data bagi

40 20 kajian ini. Masalah untuk mendapatkan kebenaran pemerhatian daripada pihak yang terlibat juga merupakan antara sebab kenapa kedua-dua kaedah ini tidak digunakan. Seterusnya, kaedah dokumen dan kaedah pencapaian rekod merupakan kaedah yang digunakan untuk menjalankan kajian ke atas bahan-bahan bertulis yang mengandungi maklumat mengenai aspek kajian yang hendak dikaji (Bailey, 1984). Antaranya seperti memorandum, catatan mesyuarat, surat, laporan kemajuan, majalah, dokumen yang berkaitan, laporan perkhidmatan, laporan organisasi, peta dan sebagainya. Perbezaan kedua-dua kaedah ini ialah, kaedah dokumen melibatkan bahan cetakan dan kaedah pencapaian rekod melibatkan maklumat dalam komputer (Yin, 1984). Disebabkan kebanyakan dokumen pihak SPNB adalah sulit sama ada dalam bentuk cetakan atau simpanan komputer, jadi kedua-dua kaedah ini tidak digunakan dalam kajian ini untuk mendapatkan dokumen yang hendak dikaji daripada pihak SPNB, kecuali beberapa kertas kerja dan laporan yang tidak melibatkan unsur kesulitan. Akhir sekali ialah kaedah physical artifacts. Kaedah ini melibatkan kajian ke atas alat teknologi atau instrument teknologi seperti alat komputer. Ini bermakna, aspek kajian yang dikaji dengan menggunakan kaedah ini adalah lebih kepada kajian ke atas alat teknologi. Disebabkan kajian ini tidak melibatkan aspek sedemikian, jadi kaedah ini tidak dipilih sebagai kaedah pengumpulan data (Yin, 1993). 2.4 Kaedah Temu Ramah Secara umum, kaedah temu ramah didefinisikan sebagai satu perbualan dengan tujuan untuk mengumpul data. Menurut Idid (1992), temu ramah didefinisikan sebagai satu kegiatan atau perbuatan komunikasi yang didalamnya penemu bual mengemukakan soalan dengan tujuan untuk memperolehi maklumat daripada responden. Oleh itu, ia merupakan satu proses aktif yang melibatkan dua pelakon iaitu penemu bual dan responden. Penemu bual bertujuan untuk

41 21 menyempurnakan penyelidikan dengan mendapatkan maklumat melalui soalan yang ditanya dan responden pula merupakan punca maklumat kepada penemu bual. Di samping itu, Mason (1996) pula menyatakan kaedah temu ramah ialah cara yang digunakan untuk mendapatkan pengetahuan, pandangan, kefahaman, penerangan dan pengalaman daripada pihak responden. Seterusnya, Madge (1965) menyatakan bahawa, penggunaan kaedah temu ramah adalah bertujuan untuk membenarkan pihak yang ditemu ramah menceritakan atau menerangkan apa yang dialami dan difahami oleh mereka. Justifikasi pemilihan kaedah kajian ini ialah, aspek kajian yang dikaji dalam penyelidikan ini lebih kepada untuk mendapatkan penjelasan dan penerangan yang teliti daripada pihak yang ditemu ramah. Ini adalah menepati apa yang dicadangkan oleh Becker (1963). Beliau mencadangkan, jika kajian yang dijalankan adalah bertujuan untuk mengkaji berapa kekerapan responden menghisap rokok dalam satu tempoh masa tertentu, maka kaedah soal selidik adalah sesuai digunakan. Tetapi jika kajian yang dijalankan adalah bertujuan untuk mengkaji perasaan dan emosi penghisap rokok, maka kaedah temu ramah adalah lebih sesuai digunakan. Merujuk kepada hujah Becker, maka adalah tepat sekali bagi kajian ini menggunakan kaedah temu ramah sebagai kaedah pengumpulan data Kaedah Temu Ramah Secara Bersemuka Didapati kaedah temu ramah boleh dijalankan sama ada secara bersemuka atau melalui panggilan telefon (Sedlack and Stanley, 1992). Untuk mencapai objektif kajian pertama yang ditetapkan, kaedah temu ramah secara bersemuka telah digunakan. Ini bermakna, soalan yang hendak ditanya akan dikemukakan kepada pihak yang ditemu ramah apabila bersemuka dengan mereka. Penggunaan kaedah ini berupaya mendapatkan maklum balas dan penerangan yang teliti daripada pihak yang ditemu ramah.

42 22 Seterusnya, menurut Stacey (1970), penggunaan kaedah temu ramah secara bersemuka adalah disebabkan isu kajian yang dikaji terlalu kompleks sehingga tidak dapat mengetahui linkungan jawapan yang mungkin. Salah satu kebaikan penggunaan kaedah ini ialah, ia dapat menemui sesuatu yang tidak dapat dijumpai dalam bahan bacaan. Sebagai contoh, Park (1916) yang menggunakan kaedah temu ramah secara bersemuka untuk mengkaji masalah pembangunan kampung akibat dari imigrasi yang berlaku secara berleluasa di Chicago telah mendapati bahawa, kaedah temu ramah secara bersemuka merupakan satu kaedah yang sesuai digunakan untuk memahami sesuatu keadaan dengan lebih jelas. Selain itu, kaedah ini dapat membantu penyelidik menjumpai sesuatu hasil yang tidak dapat dicari dalam bahan bacaan (Hamel, 1993). Selain itu, antara kebaikan lain penggunaan kaedah temu ramah secara bersemuka ialah: - i. Kaedah ini dapat membawa hasil yang lebih banyak jika berbanding dengan kaedah lain. Ini adalah kerana, kadar tindak balas kaedah ini adalah lebih baik. Ia dapat memastikan semua soalan temu ramah dijawab oleh pihak yang ditemu ramah semasa menjalankan kajian secara bersemuka. Pihak yang ditemu ramah dapat didorong untuk menjawab semua soalan yang ditanya apabila temu ramah dijalankan secara bersemuka. Jika mereka tidak memahami soalan yang ditanya, maka soalan tersebut boleh dijelaskan supaya mereka faham dan menjawab (Idid, 1992); ii. Penyelidik dapat menyelaraskan persekitaran temu ramah dengan memastikan temu rumah dijalankan secara persendirian, dalam suasana yang senyap dan sebagainya, supaya jawapan yang diberi oleh pihak yang ditemu ramah tidak dipengaruhi oleh faktor-faktor luaran yang boleh menjejaskan tahap kepercayaan jawapan (Bailey, 1984); iii. Penyelidik berupaya memerhati pihak yang ditemu ramah semasa temu ramah dijalankan. Ia bukan sahaja dapat membantu penyelidik mendapatkan sumber data lain melalui kaedah pemerhatian bagi

43 23 mengesahkan jawapan yang diberi, malah penyelidik juga berupaya memahami perasaan pihak yang ditemu ramah untuk mengelakkan kemarahan mereka. Apabila soalan temu ramah ditanya, jika pihak yang ditemu ramah kelihatan tidak suka untuk menjawab soalan tersebut, maka soalan tersebut boleh ditukar ke soalan lain supaya sesi temu ramah dapat diteruskan (Idid, 1992); iv. Berupaya mendapatkan jawapan yang spontan. Pihak yang ditemu ramah tidak mempunyai peluang untuk menarik balik jawapan pertama untuk menukar jawapan yang lebih normatif. Jawapan yang diberi secara spontan mengandungi maklumat yang lebih banyak dan tidak normatif seperti jawapan yang diberi oleh pihak yang ditemu ramah apabila mereka mempunyai masa untuk memikirnya. Ini dapat meningkatkan keandalan kajian yang dijalankan (Bailey, 1984). Contoh kajian yang menggunakan kaedah ini ialah, kajian yang dijalankan oleh Nicholls (1980) yang menemubual 43 syarikat pemaju untuk mengkaji masalah pembangunan kawasan dalaman di London akibat dari masalah perlakuan pihak pemaju di kawasan kota raya. Contoh kajian lain yang berkaitan dengan masalah projek perumahan terbengkalai ialah, kajian yang dijalankan oleh Abdul Halim (1991) yang bertujuan untuk mengkaji masalah pengambil alihan projek perumahan terbengkalai. Untuk menjalankan kajian ini, Abdul Halim (1991) telah menemu ramah beberapa pihak yang terlibat dalam proses pengambil alihan seperti pihak KPKT, PBT, pihak pemaju, pihak bank dan pihak-pihak lain. Seterusnya, beberapa projek di Taman Sri Putri telah dipilih sebagai kajian kes bagi mengukuhkan penemuan yang diperolehi daripada pihak-pihak yang ditemu ramah. Bentuk kajian Abdul Halim (1991) tidak banyak berbeza dengan keadaan kajian ini yang bertujuan untuk mengenalpasti masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB dengan mengambil projek pemulihan Selangor sebagai kajian kes. Dalam menjalankan temu ramah secara bersemuka, pihak SPNB khususnya di bahagian pemulihan projek telah dipilih sebagai pihak yang ditemu ramah. Pihak

44 24 temu ramah yang dipilih ialah pihak eksekutif di bahagian projek SPNB. Justifikasi pihak ini dipilih ialah, mereka merupakan pihak yang menjalankan kajian awalan pemulihan projek perumahan terbengkalai. Oleh itu, mereka adalah pihak yang paling memahami keseluruhan proses pengumpulan data yang dijalankan dan masalah pengumpulan data yang dihadapi Kaedah Temu Ramah Melalui Panggilan Telefon Kaedah temu ramah melalui panggilan telefon telah digunakan untuk mengumpul data primer yang diperlukan bagi mencapai objektif kajian kedua dan ketiga. Kaedah ini merupakan cara pengumpulan data yang bertujuan untuk mendapatkan maklumat daripada seseorang dengan menelefonnya (Ahmad Mahdzan Ayob, 1992). Sama seperti penggunaan kaedah temu ramah secara bersemuka, penggunaan kaedah ini dapat mendorong pihak responden supaya menjawab soalan yang ditanya. Selain itu, soalan yang ditanya juga boleh diulang sekiranya pihak responden tidak faham atau tidak menjawab dengan betul. Ini akan dapat membantu memastikan semua soalan yang ditanya telah dijawab oleh pihak responden (Bailey, 1984). Kaedah temu ramah melalui panggilan telefon boleh dikatakan sebagai satu kaedah teknologi yang digunakan untuk mengumpul data primer (Frey, 1983). Ini kerana, ia melibatkan penggunaan telefon untuk menghubungi pihak responden yang ditemu ramah. Oleh itu, nombor telefon pihak responden merupakan syarat asas yang perlu dipenuhi dalam menggunakan kaedah ini (Ahmad Mahdzan Ayob, 1992). Yin (1984) telah menggunakan kaedah kajian ini untuk mengumpul data yang diperlukan bagi menjalankan kajian ke atas masalah pembaharuan organisasi yang dihadapi. Selain dari menemu bual secara bersemuka dengan 19 organisasi yang dipilih sebagai kajian kes, beliau juga telah menemu bual 90 syarikat yang terlibat dengan menggunakan kaedah panggilan telefon.

45 25 Justifikasi pemilihan kaedah kajian ini boleh dilihat melalui kebaikan kaedah seperti berikut:- i. Kaedah ini membolehkan penyelidik mengumpul data yang diperlukan daripada pihak responden yang bertaburan dalam kajian ini dengan lebih cepat dan mudah. Ini kerana, penyelidik hanya perlu berada di rumah untuk menelefon setiap pihak responden yang bertaburan dan tidak perlu menjumpai mereka yang memerlukan masa bergerak dari satu responden ke responden lain (Bailey, 1984); ii. Penggunaan kaedah ini juga dapat menjimatkan kos temu ramah yang diperlukan. Ini kerana, ia tidak melibatkan perbelanjaan kenderaan, tetapi hanya kos bill telefon (Ahmad Mahdzan Ayob, 1992). Dalam kajian ini, kos panggilan telefon setiap responden selama 10 minit adalah terbukti lebih murah dari perbelanjaan kenderaan ke setiap tempat responden yang bertaburan di Selangor. Oleh itu, kaedah ini telah dipilih untuk mengumpul data primer bagi kajian ini; iii. Kaedah ini berupaya mendapatkan maklum balas yang diperlukan segera daripada pihak responden (Bailey, 1984). Selain dari kebaikan yang diterangkan, kaedah ini juga terdedah dengan kelemahan di mana pihak responden enggan menjawab soalan yang ditanya atas sebab kesibukan kerja. Walau bagaimanapun, kelemahan ini tidak mendatangkan masalah yang besar, kerana panggilan telefon boleh dibuat pada masa pihak responden tidak sibuk. Dalam kajian ini, kaedah ini telah digunakan untuk menemu ramah pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes bagi mengumpul data primer yang diperlukan untuk mencapai objektif kajian kedua. Tujuannya ialah untuk mengkaji apa yang menyebabkan mereka tidak memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan.

46 26 Seterusnya, cadangan penyelesaian akan dikemukakan dengan berdasarkan sebab yang dikenalpasti melalui pencapaian objektif kajian kedua. Kemudian, cadangan penyelesaian yang dikemukakan akan dikukuhkan lagi dengan pandangan dan pendapat daripada pihak eksekutif bahagian projek SPNB, di mana pandangan dan pendapat ini juga diperolehi melalui kaedah temu ramah panggilan telefon bagi mencapai objektif kajian ketiga yang ditetapkan. 2.5 Pemilihan Kajian Kes Disebabkan aspek yang dikaji dalam kajian ini adalah menumpu di peringkat kajian awalan pemulihan, jadi kajian kes yang dipilih juga perlu berada di peringkat kajian awalan pemulihan. Pemilihan kajian kes ini boleh diterangkan melalui Jadual 2.1 yang menunjukkan bilangan projek pemulihan SPNB yang berada di peringkat kajian awalan di setiap negeri sehingga 30 Julai 2004.

47 27 Jadual 2.1: Bilangan Projek Pemulihan SPNB yang Berada di Peringkat Kajian Awalan di Setiap Negeri Sehingga 30 Julai Negeri Bilangan Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur 1 Selangor 9 Johor 2 Negeri Sembilan 11 Terengganu 2 Pahang 5 Kelantan 10 Kedah 1 Pulau Pinang 8 Perak 18 Sabah dan Sarawak 5 Jumlah 72 Sumber: Merujuk kepada Jadual 2.1, sehingga 30 Julai 2004, jumlah projek pemulihan SPNB yang berada di peringkat kajian awalan di seluruh Malaysia ialah 72 projek. Dari 12 negeri yang terlibat, hanya projek di salah satu negeri sahaja akan dipilih sebagai kajian kes dalam penyelidikan ini. Menurut Irving (1998), hanya individu atau kes yang kaya dengan maklumat yang hendak dikaji atau kes yang dapat memberi maklumat yang banyak tentang aspek kajian yang dikaji sahaja dipilih sebagai kajian kes. Oleh itu, projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor telah dipilih sebagai kajian kes dalam penyelidikan ini. Ini kerana, projek di Negeri Selangor telah memulakan kerja pengumpulan data dalam suatu tempoh masa tertentu. Jadi ia telah melalui apa yang hendak dikaji dalam kajian ini. Dengan kata lain, projek di Negeri Selangor akan dapat memberi maklumat yang kaya untuk menjalankan kajian ini.

48 Instrumentasi Untuk menjalankan temu ramah secara bersemuka bagi mengumpul data primer yang diperlukan, dua set soalan temu ramah telah disediakan. Dalam usaha untuk membentuk kedua-dua set soalan temu ramah ini, pada mulanya, objektif kajian pertama yang ditetapkan telah diteliti untuk menentukan data primer yang perlu dikumpul. Beberapa prinsip pembentukan soalan temu ramah telah diaplikasikan untuk merangka kedua-dua set soalan temu ramah ini. Antara prinsip yang diterangkan oleh Idid (1992) dan Stacey (1970) ialah: - i. Soalan yang disediakan perlu berkaitan dengan aspek kajian yang dikaji, supaya hasil pertanyaan soalan berupaya memperolehi data yang berkaitan dengan penyelidikan yang dijalankan bagi mencapai objektif kajian yang ditetapkan; ii. Soalan yang disediakan perlulah jelas maksudnya, jika maksud yang disampai adalah kabur, maka jawapan yang diperolehi tidak akan memberi pengertian yang nyata; iii. Soalan yang disediakan perlu senang difahami; iv. Soalan yang disediakan perlu pendek dan padat, kerana pihak yang ditemu ramah akan berasa bosan apabila membaca soalan yang panjang dan keliru; v. Soalan yang disediakan perlu mengikut susunan bermula dengan pengenalan yang menyatakan objektif kajian bagi menunjukkan kajian yang dijalankan dengan niat yang baik, seterusnya diikuti dengan soalan yang mudah dijawab untuk mewujudkan keadaan temu ramah yang mesra. Kemudian menyediakan soalan yang memerlukan pendapat pihak yang ditemu ramah dan diakhiri dengan soalan terbuka.

49 29 Set soalan temu ramah pertama yang disediakan lebih menumpu kepada kajian ke atas aspek yang berkaitan dengan kajian awalan yang dijalankan oleh pihak SPNB di seluruh Malaysia. Antara soalan yang disediakan meliputi soalan tentang proses pemulihan yang dilalui, jenis data projek yang dikumpul di peringkat kajian awalan, kegunaan data projek yang dikumpul, masalah pengumpulan data yang dihadapi dan sebagainya. Manakala set soalan temu ramah kedua yang disediakan lebih menumpu kepada kajian ke atas masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh kajian kes. Kajian kes yang dipilih dalam penyelidikan ini ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan. 2.7 Perancangan dan Perlaksanaan Temu Ramah Perancangan merupakan peringkat yang penting dalam proses penyelidikan. Perancangan atau persediaan yang cukup dapat memudahkan dan melancarkan kajian yang dijalankan nanti. Selain itu, ia juga dapat meningkatkan keandalan kajian yang dijalankan untuk menghasilkan kajian yang berkualiiti tinggi. Perancangan meliputi penyediaan soalan temu ramah, penentuan proses kajian yang dijalankan, membuat persediaan sebelum menjalankan temu ramah seperti membaca bahan yang berkaitan dengan aspek yang dikaji dan sebagainya (Yin, 1987). Sebelum mengadakan temu ramah bersemuka dengan pihak-pihak eksekutif di bahagian projek SPNB, draf bagi kedua-dua set soalan temu ramah telah disediakan dengan berdasarkan objektif kajian pertama yang ditetapkan. Apabila soalan temu ramah yang ingin ditanya telah disediakan, maka temu janji dengan pihak eksekutif di bahagian projek SPNB akan dibuat untuk memastikan pihak yang hendak ditemu ramah dapat ditemui pada masa yang dicadangkan.

50 30 Manakala sebelum temu ramah melalui panggilan telefon dijalankan dengan pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes, maklumat tentang pihak pemaju yang hendak ditemu ramah telah diperolehi daripada pihak SPNB. Kemudian, beberapa soalan yang hendak ditanya telah dirangka dengan berdasarkan data primer yang hendak dikumpul bagi mencapai objektif kajian kedua. Seterusnya, persediaan yang dibuat untuk menjalankan temu ramah melalui panggilan telefon dengan pihak eksekutif bahagian projek SPNB ialah, meneliti hasil kajian yang diperolehi dan langkah penyelesaian masalah pengumpulan data yang dicadangkan. Selepas membuat persediaan yang lengkap, kajian temu ramah secara bersemuka dan melalui telefon telah dijalankan untuk mengumpul data primer yang diperlukan. Antara data primer yang dikumpul untuk mencapai objektif kajian pertama dengan menggunakan kaedah temu ramah secara bersemuka ialah, masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB, masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh kajian kes dan sebagainya. Data primer yang dikumpul ini telah digunakan untuk menentukan apakah masalah sebenar yang dihadapi oleh pihak eksekutif bahagian projek SPNB semasa menjalankan kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan pemulihan. Seterusnya, data primer yang dikumpul untuk mencapai objektif kajian kedua dengan menggunakan kaedah temu ramah melalui telefon ialah, sebab pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Manakala data primer yang dikumpul melalui kaedah temu ramah panggilan telefon untuk mencapai objektif kajian ketiga ialah, pandangan dan pendapat pihak eksekutif bahagian projek SPNB tentang langkah penyelesaian masalah pengumpulan data yang dicadangkan. Pendapat dan pandangan ini akan digunakan untuk mengukuhkan lagi cadangan langkah penyelesaian yang dikemukakan.

51 Analisis Kajian Kaedah analisis kualitatif telah digunakan dalam kajian ini untuk menganalisis data primer yang dikumpul daripada pihak eksekutif bahagian projek SPNB dan pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes. Kaedah ini merupakan kaedah khas yang digunakan untuk menganalisis data yang dikumpul melalui temu ramah yang mengandungi komen, pendapat, pandangan, cadangan dan pengalaman yang diberi secara teliti oleh pihak temu ramah. Ia merupakan cara atau proses untuk mendapatkan kesimpulan dari beberapa kenyataan yang diberi oleh pihak temu ramah (Lofland and Lofland, 1984). Analisis kualitatif bukan menyalin apa yang dinyatakan oleh pihak yang ditemu ramah, tetapi maksud yang ingin disampaikan oleh pihak yang ditemu ramah perlu difahamkan dan diterangkan (Berg, 1989). Menurut Yin (1984), analisis data melibatkan kerja menguji, mengkategori, menjadual dan mencantumkan bukti yang diperolehi untuk mendapatkan hasil kajian. Selepas data primer yang diperlukan telah dikumpul dengan lengkap, kerja pembentukan kategori akan dilakukan. Kerja pembentukan kategori bermaksud memecahkan beberapa set objek yang besar kepada kategori atau perkara yang lebih kecil. Tujuannya ialah untuk memudahkan kerja analisis yang dijalankan nanti. Selepas melakukan kerja pembentukan kategori, data yang diperolehi akan disusun ke dalam kategori yang dibentuk dengan bantuan komputer. Tujuan penyusunan ini ialah untuk membangunkan satu susunan data yang lebih sistematik, supaya dapat mencapai atau melihat data yang dikumpul dengan lebih senang dan mudah. Semasa menyusun data yang diperolehi, kerja penyuntingan data juga dilakukan dengan membuangkan data yang tidak berguna untuk memastikan hanya data yang relevan sahaja dianalisis untuk mendapatkan hasil. Data yang dikumpul juga akan dipasti lengkap sebelum memulakan kerja penganalisis (Lofland and Lofland, 1984).

52 32 Selepas data yang diperolehi telah disusun dan disunting, maka kerja analisis akan dimulakan (Idid, 1992). Teknik yang digunakan untuk menganalisis data kajian ini ialah teknik pengekodan. Tujuan teknik ini digunakan ialah untuk menerangkan aspek kajian yang dikaji dengan berpandu kepada pengalaman dan pandangan pihak yang ditemu ramah. Dalam menggunakan teknik ini, kata-kata yang diberi oleh pihak yang ditemu ramah akan dikodkan. Kemudian, penerangan dan penaksiran akan dibuat ke atas kata-kata tersebut untuk mendapatkan hasil analisis kajian (Lofland and Lofland, 1984). Dalam menganalisis data-data yang dikumpul, pandangan, cadangan atau jawapan yang diberi oleh setiap pihak yang ditemu ramah bagi setiap soalan temu ramah yang ditanya akan dikombinasikan. Tujuan penelitian setiap maklum balas yang diberi oleh setiap pihak temu ramah bagi setiap soalan yang ditanya adalah untuk membuat penaksiran yang baik. Untuk menganalisis data bagi mencapai objektif kajian pertama, langkah pertama ialah menentukan masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB di seluruh Malaysia. Seterusnya, menggunakan projek pemulihan di Selangor sebagai contoh untuk membuktikan lagi masalah pengumpulan data yang dikenalpasti. Untuk mengatasi masalah pengumpulan data yang dikenalpasti, punca utama kejadian masalah pengumpulan data telah dikaji melalui pencapaian objektif kajian kedua, iaitu mengkaji sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Setiap sebab yang diberi oleh setiap pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes telah diteliti untuk membuat penaksiran bagi mendapatkan hasil kajian. Seterusnya, kerja analisis data yang dijalankan untuk mencapai objektif kajian ketiga telah dimulakan dengan pengemukaan cadangan langkah penyelesaian masalah pengumpulan data dengan berdasarkan setiap sebab kegagalan pemberian kerjasama pengumpulan data yang dikenalpasti melalui pencapaian objektif kajian kedua. Kemudian penelitian setiap pandangan dan pendapat yang diberi oleh setiap pihak eksekutif bahagian projek SPNB tentang setiap cadangan langkah yang dikemukakan telah dibuat untuk mengukuhkan lagi cadangan langkah penyelesaian tersebut.

53 Kesimpulan Kajian yang dijalankan ini adalah berbentuk diskriptif dan kaedah kajian yang digunakan ialah kaedah kajian kes. Seterusnya, kaedah pengumpulan data primer yang digunakan ialah kaedah temu ramah secara bersemuka dan kaedah temu ramah melalui panggilan telefon. Kaedah temu ramah bersemuka telah digunakan untuk mengumpul data primer yang diperlukan bagi mencapai objektif kajian pertama. Kaedah temu ramah secara bersemuka adalah dijalankan dalam keadaan di mana pihak temu ramah berada di hadapan penyelidik apabila soalan ditanya. Justifikasi pemilihan kaedah ini ialah, ia boleh mendapatkan maklum balas yang lebih jelas dan teliti untuk tujuan analisis kajian nanti. Pihak yang dipilih untuk menjalankan kajian temu ramah secara bersemuka ialah pihak eksekutif bahagian projek SPNB yang menjalankan kerja pengumpulan data projek di peringkat kajian awalan pemulihan. Seterusnya, kaedah yang digunakan untuk mengumpul data primer bagi mencapai objektif kajian kedua dan ketiga ialah kaedah temu ramah melalui panggilan telefon. Penggunaan kaedah ini tidak memerlukan penyelidik menanya soalan di hadapan pihak yang ditemu ramah, tetapi melalui panggilan telefon. Justifikasi pemilihan kaedah ini ialah, ia dapat mengumpul data primer yang diperlukan dengan lebih cepat dan murah. Selain itu, ia juga merupakan kaedah yang paling sesuai digunakan untuk mendapatkan maklum balas segera daripada pihak responden. Pihak yang ditemu ramah melalui kaedah ini ialah pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes bagi mencapai objektif kajian kedua dan pihak eksekutif bahagian projek SPNB bagi mencapai objektif kajian ketiga. Kajian kes yang dipilih ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan. Justifikasi pemilihan kajian kes ini ialah, ia dapat membekalkan data yang kaya untuk menjalankan kajian ini. Selepas data primer telah dikumpul dengan lengkap, kaedah analisis kualitatif telah digunakan untuk menganalisis data yang dikumpul bagi mendapatkan

54 34 penemuan terhadap kajian yang dijalankan. Ia merupakan cara atau proses untuk mendapatkan kesimpulan dari beberapa kenyataan yang diberi oleh pihak temu ramah. Dalam bab seterusnya, isu asas kajian ini iaitu masalah projek perumahan terbengkalai akan diterangkan. Penerangan utama akan ditumpu kepada langkahlangkah penyelesaian yang digunakan untuk mengatasi atau mengelakkan masalah projek perumahan terbengkalai.

55 BAB 3 LANGKAH-LANGKAH PENYELESAIAN MASALAH PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI 3.1 Pengenalan Masalah projek perumahan terbengkalai merupakan isu asas bagi kajian ini. Dalam penulisan bab ini, konsep perumahan dan projek perumahan terbengkalai akan diterangkan terlebih dahulu. Seterusnya penerangan akan menumpu kepada pelbagai langkah penyelesaian yang dijalankan sama ada untuk mengatasi atau mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai. Langkah penyelesaian yang dijalankan di negara lain terutamanya langkah tindakan pemulihan juga akan diterangkan dalam bab ini dan pengalaman dari negara lain boleh dijadikan sebagai asas rujukan oleh negara kita.

56 Konsep Perumahan Perkataan perumahan adalah berasal dari kata am rumah. Jadi sebelum melihat apa itu perumahan, adalah lebih baik untuk melihat apa itu rumah dulu. Menurut Kamus Dewan, rumah dimaksudkan sebagai binaan untuk tempat tinggal atau bangunan atau gedung. Pada zaman pemerintahan Kolonial British, kerajaan di Tanah Melayu mendefinisikan rumah sebagai tempat tinggal untuk satu atau lebih keluarga bersama pembantu rumah. Di samping itu, rumah juga dianggap sebagai ibu susu yang mampu memberi perlindungan kepada setiap penghuni (Mohd. Razali Agus, 1997). Secara ringkas, rumah boleh dikatakan sebagai satu keperluan diri atau keluarga yang dapat melindungi ahli yang tinggal di dalamnya. Rumah dan perumahan mempunyai maksud yang berbeza. Secara umum, satu unit rumah boleh dikatakan sebagai sebahagian dari kawasan perumahan atau perumahan merupakan hasil gabungan unit-unit rumah dalam sesuatu kawasan (Mohd. Razali Agus, 1997). Mengikut Turner (1972), perumahan didefinisikan sebagai satu proses interaksi manusia dengan produk melalui aktiviti yang dilakukan. Manakala Podger (1982) menganggap perumahan sebagai satu keadaan yang wujud dalam lingkungan rumah-rumah dan terdapat sekumpulan keluarga yang terikat dengan pelbagai keperluan yang dikongsi bersama secara fizikal, psikologi, sosial dan spiritual. Menurut Kamus Dewan, perumahan didefinisikan sebagai kumpulan rumah atau rumah-rumah, tempat tinggal atau perihal pengurusan tempat tinggal. Di samping itu, mengikut laporan bancian penduduk dan perumahan Malaysia, unit perumahan pula merujuk kepada sesebuah rumah, pangsapuri, kumpulan bilik, sebarang bilik atau tempat tinggal yang letaknya berasingan serta bebas. Ia adalah dibina untuk tujuan tempat kediaman walaupun sebagai kuartes. Seterusnya, menurut Smith (1970) dalam bukunya Housing: The Social and Economic Elements, maksud perumahan pula sering dikaitkan dengan perlindungan atau tempat berlindung.

57 37 Didapati perumahan bukan sahaja merangkumi tempat berlindung tetapi turut mencakupi komponen prasarana, kemudahan awam dan perkhidmatan sosial, alam persekitaran serta komuniti. Projek pula didefinisikan sebagai perancangan, skim atau draf (Abbot, 1987). Dengan itu, projek perumahan boleh dikatakan sebagai satu rancangan atau skim pembangunan yang diusahakan oleh pasukan pembangunan untuk memajukan tanah kosong kepada tanah kegunaan tempat tinggal (Badaruddin Mohamed et al., 2001). Rancangan pembangunan perumahan yang dijalankan adalah melibatkan banyak proses meliputi proses rekabentuk, pembinaan dan penghasilan (Kharbanda and Stallworthy, 1986). Dalam konteks Malaysia, projek perumahan lebih tertumpu kepada skim perumahan bersaiz besar melebihi 50 ekar yang dilaksanakan oleh pihak pemaju swasta. Pihak kerajaan akan menyatakan dengan jelas keperluan pembangunan perumahan dalam pelan pembangunan Malaysia untuk memastikan pihak pemaju membina rumah kediaman yang cukup kepada para penduduk. Pihak kerajaan akan menitikberatkan pembangunan rumah kos rendah untuk memastikan penduduk yang miskin berupaya memiliki rumah sendiri. Disebabkan pembangunan rumah kos rendah tidak menjanjikan pulangan kewangan yang memuaskan kepada pihak pemaju, jadi pihak pemaju yang terpaksa membangunkan rumah kos rendah adalah terdedah kepada risiko pengurusan kewangan untuk meneruskan projek sehingga habis. Akhirnya, projek itu akan menjadi terbengkalai apabila wujudnya masalah kewangan (Morshidi et. al, 1999). Selepas memahami pelbagai definisi dan konsep perumahan yang diperolehi dari sumber-sumber bacaan, satu definisi perumahan untuk tujuan perlaksanaan kajian ini telah dirumuskan iaitu, perumahan merupakan salah satu keperluan asas manusia dengan tujuan untuk mendapatkan tempat tinggal, keselesaan dan keselamatan. Ia juga dikatakan sebagai satu bentuk pelaburan pihak pemaju untuk mengaut keuntungan besar. Selain itu, perumahan juga merupakan satu tanggungjawab pihak kerajaan untuk memastikan manusia mempunyai tempat tinggal yang selesa dan memastikan pihak pemaju menyiapkan projek yang dijalankan.

58 Konsep Projek Perumahan Terbengkalai Secara umum, projek perumahan terbengkalai boleh didefinisikan sebagai projek di mana kerja pembinaan atau fasa pembangunan projek telah tergendala atau terhenti dalam jangka masa yang lazim dan munasabah. Bagi pihak pemaju, ia dikatakan sebagai satu projek perumahan yang terpaksa dihentikan akibat dari kehilangan keuntungan yang besar dari pelaburan yang dibuat. Manakala bagi pihak penanggung pula seperti para pembeli, projek perumahan terbengkalai dilihat sebagai projek perumahan yang terpaksa dihentikan sama ada pemaju telah menghadapi masalah kewangan atau meninggalkan projek dan menghilangkan diri (Idris Mamat, 1989). Pihak KPKT telah mendefinisikan projek perumahan terbengkalai dalam tiga keadaan seperti berikut (www.kpkt.gov.my, 2002):- i. Apabila kerja-kerja pembinaan di atas tapak berhenti selama 6 bulan atau lebih secara berterusan sama ada di dalam tempoh masa siap atau di luar tempoh masa siap seperti dinyatakan dalam Surat Perjanjian Jual Beli; ii. Apabila projek tersebut terhenti setelah diberi perlanjutan masa selama 12 bulan dari tarikh pembangunan sepatutnya disiapkan; iii. Pemaju tidak berupaya meneruskan projek atau apabila pegawai perumahan berpendapat pemaju tadi tidak dapat lagi meneruskan tanggungjawab mereka sebagai seorang pemaju. Didapati, kejadian projek perumahan terbengkalai boleh berlaku dalam tiga peringkat pembangunan iaitu sama ada di peringkat pra-pembangunan, peringkat pembangunan atau peringkat pasca-pembangunan. Di peringkat pra-pembangunan,

59 39 kejadian terbengkalai berlaku sebelum kerja-kerja pembinaan di tapak projek dimulakan. Dalam keadaan ini, projek tersebut telah mendapat kelulusan kebenaran pembangunan daripada pihak kerajaan. Seterusnya ialah peringkat pembangunan, di mana kejadian terbengkalai berlaku di pertengahan proses pembinaan. Dengan kata lain, bangunan-bangunan yang dibina hanya siap separuh sahaja. Manakala peringkat pasca-pembangunan pula merujuk kepada kejadian terbengkalai berlaku selepas pembinaan unit-unit rumah telah siap sepenuhnya. Dalam keadaan ini, walaupun kerja-kerja pembinaan telah siap sepenuhnya, tetapi Sijil Layak Menduduki (CFO) masih gagal diperolehi (Sakinah Jusoh, 1989). Maka adalah jelas bahawa, projek perumahan terbengkalai bukan hanya berlaku di pertengahan proses pembinaan, tetapi ia juga mungkin berlaku sebelum kerja pembinaan dimulakan atau selepas kerja pembinaan disiapkan. Untuk tujuan kajian ini, projek perumahan terbengkalai dilihat sebagai satu projek perumahan yang telah berhenti dari beroperasi dalam tempoh masa yang munasabah, sama ada di peringkat awal pembangunan, pembinaan atau penyiapan, di mana kejadiannya mungkin disebabkan oleh masalah kewangan yang dihadapi oleh pihak pemaju atau faktor-faktor lain. Oleh itu, dapat disimpulkan bahawa, sesuatu projek perumahan dikatakan terbengkalai apabila pihak pemaju tidak dapat menyiapkan projek berkenaan atas sebab-sebab tertentu. Selagi tiada tindakan lanjutan dijalankan ke atas projek tersebut, maka projek tersebut akan dibiarkan begitu sahaja. Keadaan sedemikian akan membawa banyak kesan negatif baik kepada pihak yang terlibat, mahu pun negara.

60 Langkah-langkah Penyelesaian Masalah Projek Perumahan Terbengkalai Masalah projek perumahan terbengkalai merupakan masalah perumahan yang masih wujud sehingga kini. Ia telah membawa banyak kesan buruk yang bukan sahaja menjejaskan industri harta tanah, malah menganiaya pihak-pihak yang terlibat. Oleh itu, pelbagai langkah penyelesaian perlu dijalankan sama ada untuk mengatasi atau mengelakkan masalah ini Langkah Mengelakkan Dari Berlakunya Projek Perumahan Terbengkalai Langkah ini adalah bertujuan untuk mengelakkan dari berlakunya masalah projek perumahan terbengkalai. Dengan kata lain, ia lebih menumpu kepada kawalan ke atas faktor yang menyebabkan sesebuah projek perumahan menjadi terbengkalai, supaya projek perumahan yang dijalankan dapat diteruskan sehingga habis tanpa menghadapi masalah terbengkalai. Sebagai contoh, akaun pemaju perumahan yang diwujudkan adalah bertujuan untuk mengawal penggunaan sumber pembiayaan projek, supaya dapat mengelakkan masalah kekurangan kewangan dalam usaha untuk membangunkan projek perumahan (Mohd. Radzif Hj. Mohd. Yunus, 1992) Menggunakan Akta Pemaju Perumahan Akta Pemaju Perumahan merupakan salah satu langkah yang digunakan oleh pihak kerajaan Malaysia untuk mengelakkan kejadiaan masalah projek perumahan terbengkalai. Fungsi Akta ini ialah untuk mengawal urusan pemaju perumahan,

61 41 mengelakkan pihak pemaju dari menindas para pembeli rumah dan sebagainya. Dengan kata lain, seksyen-seksyen Akta Pemaju Perumahan yang digubal adalah bertujuan untuk mengawal tindak tanduk para pemaju swasta supaya mereka tidak melakukan pelbagai kesalahan yang boleh menyebabkan projek yang dibangunkan menjadi terbengkalai. Sebagai contoh, dengan melalui seksyen 9, Akta Pemaju Perumahan, didapati setiap pemaju swasta perlu melantik juruaudit yang diluluskan oleh Menteri untuk memastikan pihak pemaju berlesen mempunyai kedudukan kewangan yang stabil dan kukuh serta tidak melakukan penipuan ke atas para pembeli. Di samping itu, melalui seksyen 7, Akta Pemaju Perumahan, pihak pemaju berlesen perlu melakukan perkara-perkara seperti mempamerkan salinan kunci kirakira beraudit di tempat yang mudah dilihat, mempunyai rekod tentang segala perakauan dan kedudukan kewangan, menyediakan akaun sebenar dengan saksama, melantik juruaudit mengikut cara yang dikehendaki oleh Akta dan sebagainya (Akta Pemaju Perumahan, 1976). Melalui seksyen ini, latar belakang pihak pemaju dan keadaan semasa projek akan dapat dikesan oleh pihak KPKT, seterusnya ia akan dapat membantu pihak KPKT mengambil langkah-langkah bantuan yang sewajarnya sekiranya pemaju berkenaan menghadapi masalah kewangan atau tidak mampu meneruskan projek mereka. Selain itu, menurut seksyen ini, pihak KPKT juga dapat memastikan hanya pihak pemaju yang benar-benar mempunyai kemampuan sahaja diberi lesen pemaju. Secara langsung, ini akan dapat mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai (www.kpkt.gov.my, 2002). Selain itu, dalam konteks pemulihan projek perumahan terbengkalai, pihak KPKT telah menggunakan seksyen 11, Akta Pemaju Perumahan khususnya di perenggan (a)(b) untuk mengawal tingkah laku pihak pemaju. Menurut seksyen tersebut, pihak pemaju perlu mengambil langkah untuk membaiki kelemahan mereka dan melantik pemaju lain untuk membantu mereka memulihkan projek yang tergendala (Utusan Malaysia, 16/12/1999). Walau bagaimanapun, Akta Pemaju Perumahan yang sedia ada masih terdapat kelemahan yang perlu diperbaiki.

62 42 Kelemahan akta ini merupakan salah satu sebab kenapa masalah projek perumahan terbengkalai di Malaysia masih belum dapat diselesaikan sehingga kini. Didapati, Akta Pemaju Perumahan yang sedia ada hanya memberi kuasa untuk mengawal prestasi syarikat pemaju dari segi amalan urusniaga dan pengurusan sahaja, manakala kuasa untuk mengawal kemajuan projek perumahan tidak dititikberatkan. Oleh itu, satu peruntukan khas perlu digubal untuk memastikan projek-projek perumahan yang dijalankan sentiasa stabil dan tidak menjadi terbengkalai (Hairudin Katab, 1992). Di samping itu, akta ini juga kurang memberi perhatian ke atas kepentingan para pembeli. Sebagai contoh, seksyen 12, Akta Pemaju Perumahan tidak mampu membantu para pembeli menuntut balik wang deposit pembelian rumah daripada pihak pemaju apabila berlakunya projek perumahan terbengkalai (Kes Public Prosecutor lwn. Anamaly a/l Narayanan, MLJ 45). Dalam kes Public Prosecutor lwn. Anamaly a/l Narayanan, sekumpulan pembeli telah marah apabila pihak pemaju enggan memulakan projek perumahan selepas menerima wang deposit pembelian rumah. Dengan ini, para pembeli telah meminta pihak pemaju memulangkan wang deposit itu, tetapi pihak pemaju enggan berbuat demikian. Kemudian, para pembeli telah mengadu kepada pihak KPKT untuk membantu mereka mengatasi masalah tersebut dengan menggunakan Akta Pemaju Perumahan. Tetapi masalah yang timbul ialah, Akta yang sedia ada tidak mempunyai peruntukan yang cukup untuk membantu para pembeli menuntut balik wang deposit mereka. Selain itu, akta yang sedia ada lebih bertujuan untuk mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai dan mengabaikan usaha pemulihan projek perumahan terbengkalai. Ia tidak mempunyai satu peruntukan yang khusus tentang masalah projek perumahan terbengkalai untuk membantu pihak kerajaan mengatasi masalah tersebut. Di Amerika, satu peruntukan yang berkaitan dengan masalah projek terbengkalai telah diwujudkan di bawah Massachuseets General Law untuk membantu pihak kerajaan memulihkan projek terbengkalai. Peruntukan ini telah membantu pihak kerajaan yang terlibat menjalankan tindakan pemulihan dengan lebih mudah (Corry, 1995). Dengan wujudnya peruntukan ini, pihak kerajaan akan

63 43 dapat menggunakan akta ini bukan sahaja untuk mengelakkan, namun mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai. Tindakan pengenalpastian kelemahan Akta dan pindaan dari masa ke masa mengikut kesesuaian semasa adalah amat diperlukan seperti mengetatkan lagi syarat pengeluaran lesen pemaju, meninggikan kadar denda yang dikenakan, menambahkan jumlah deposit projek yang diperlukan dan sebagainya. Ini adalah untuk memastikan Akta Pemaju Perumahan dapat berfungsi dengan lebih berkesan dalam menyelesaikan masalah projek perumahan terbengkalai (Berita Harian, 25/5/2001) Melalui Akaun Pemaju Perumahan Pada tahun 1991, salah satu kaedah kawalan masalah projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak kerajaan Malaysia ialah, melaksanakan peraturan-peraturan Pemaju Perumahan (Akaun Pemaju Perumahan) Tujuan perlaksanaan peraturan ini ialah untuk mengetatkan lagi kawalan ke atas penggunaan kewangan projek oleh pihak pemaju, memastikan pihak pemaju bertanggungjawab ke atas projek yang dilaksanakan, memastikan pihak pemaju tidak mengaut keuntungan yang besar melalui cara yang tidak betul, memastikan pihak pemaju tidak sewenang-wenangnya meninggalkan projek mereka dan membiarkan projek mereka menjadi terbengkalai (Mohd. Radzif Hj. Mohd. Yunus, 1992). Peraturan ini telah mensyaratkan semua pemaju membuka satu Akaun Pemaju Perumahan bagi setiap projek perumahan yang dibangunkan. Ini adalah untuk memastikan pihak pemaju tidak menyalahgunakan sumber kewangan projek. Semua kutipan wang sama ada daripada pembayaran pembeli atau pinjaman pembiayaan akan dimasukkan ke dalam Akaun Pemaju Perumahan dan semua pengeluaran wang akaun adalah dikawal selia oleh pihak bank atau institusi kewangan yang terlibat. Dengan adanya kawalan sebegini, ia akan dapat memastikan projek yang dijalankan mempunyai sumber kewangan yang mencukupi.

64 44 Selain itu, ia juga dapat memastikan kepentingan pembeli terjamin. Melalui perlaksanaan akaun ini, dipercayai ia dapat mengurangkan masalah projek perumahan terbengkalai dengan memastikan wang masuk dan keluar projek hanya digunakan untuk tujuan pembangunan projek sahaja (Quek, 2001). Akaun Pemaju ini hanya boleh ditutup apabila projek berkenaan telah siap sepenuhnya dan hakmilik berasingan telah dikeluarkan. Untuk memastikan perlaksanaan ini dapat dijalankan dengan lebih berkesan, maka pihak KPKT telah menetapkan bahawa, kegagalan pihak pemaju untuk membuka akaun ini akan dikenakan denda di antara RM 10,000 hingga RM 100,000 atau penjara selama tiga tahun atau kedua-dua sekali (Quek, 2001). Jumlah denda ini perlu ditingkatkan mengikut keadaan semasa, supaya dapat memastikan langkah ini berupaya membantu pihak kerajaan mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai Menawarkan Kemudahan Pembiayaan Kewangan Didapati, faktor utama yang menyebabkan sesebuah projek perumahan terbengkalai ialah masalah kekurangan modal yang dihadapi oleh pihak pemaju. Oleh itu, setiap projek yang dibangunkan adalah amat memerlukan sejumlah modal yang cukup dari pelbagai sumber pembiayaan bagi mengelakkan masalah ini (Ahmad Zahid, 2001). Dalam keadaan ini, bank dan institusi kewangan yang terlibat memainkan peranan yang sangat penting, di mana mereka perlu menambahkan kemudahan pinjaman yang sedia ada kepada para pemaju dengan kadar faedah yang rendah seperti pinjaman secara kredit oleh Bank Perdagangan dan Bank Saudagar (Taufik Abdullah, 1982). Di samping itu, Bank Negara juga perlu mengambil perhatian ke atas perkara ini. Bank Negara boleh mengurangkan kawalan ke atas kemudahan pembiayaan yang diberi kepada pemaju, melonggarkan syarat-syarat pinjaman pembiayaan projek dan sebagainya. Ini akan dapat memudahkan pihak pemaju untuk mendapatkan pinjaman daripada bank. Akibatnya, ia akan dapat mengurangkan beban pembiayaan yang perlu ditanggung oleh pihak pemaju (Kelly and Dianne, 1989).

65 45 Di samping itu, Bank Negara juga telah menubuhkan beberapa tabung atau skim melalui sistem perbankan untuk membantu pihak pemaju mendapatkan sumber pembiayaan bagi menjalankan projek perumahan kos rendah dan sederhana. Antaranya ialah, tabung pembiayaan rumah kos rendah dengan peruntukan sebanyak RM 500 juta dan skim khas perumahan kos rendah dengan peruntukan sebanyak RM 330 juta. Kedua-dua tabung dan skim ini merupakan salah satu kemudahan pembiayaan projek yang ditawarkan kepada pihak pemaju untuk membantu mereka menjalankan projek kos rendah yang tidak mendatangkan keuntungan lumayan, supaya projek dapat berjalan dengan lancar sehingga habis (Bank Negara Malaysia, 2004). Selain dari menawarkan kemudahan pembiayaan kepada pihak pemaju, pihak bank juga perlu menawarkan kemudahan pinjaman kepada para pembeli supaya dapat meningkatkan tahap permintaan perumahan di pasaran harta tanah. Ini secara langsung akan dapat mengurangkan masalah projek perumahan terbengkalai yang disebabkan oleh masalah kekurangan para pembeli rumah. Untuk tujuan ini, Bank Negara telah menggalakkan bank-bank yang terlibat menambahkan pinjaman perumahan pembeli dengan menggubal komposisi aset cair bank. Penggubalan komposisi aset cair bank ini adalah untuk memasukkan pinjaman perumahan pembeli ke dalam komposisi tersebut. Dengan ini, para pembeli akan lebih senang untuk mendapatkan pinjaman perumahan, seterusnya menambahkan kadar permintaan perumahan di pasaran harta tanah (Taufik Abdullah, 1982). Walau bagaimanapun, ini hanya merupakan galakan daripada Bank Negara. Kejayaan perlaksanaan langkah ini masih bergantung kepada pihak bank yang terlibat. Selain dari memberi galakkan kepada pihak bank, Bank Negara juga telah mengadakan sesi dialog dengan industri perbankan untuk membincangkan perkembangan terkini ekonomi dan kewangan, prestasi sektor perbankan, dasar dan strategi industri perbankan serta meninjau prestasi pemberian pinjaman industri perbankan untuk memastikan kemudahan pinjaman di pasaran adalah sentiasa cukup dan memuaskan tidak kira di sektor pembinaan atau sektor lain. Usaha Bank Negara ini bukan sahaja dapat memastikan pihak pemaju berupaya mendapatkan sumber

66 46 pembiayaan yang cukup, namun ia juga dapat memastikan para pembeli mendapatkan pinjaman pembelian rumah bagi mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai (Bank Negara Malaysia, 2005) Mengurangkan Kos Pembangunan Walaupun pinjaman pembiayaan projek dapat mengurangkan beban pembiayaan pemaju, tetapi pemaju juga perlu mengawal kos pembangunan dengan cekap, kerana kos pembangunan yang terlalu tinggi juga merupakan salah satu faktor yang menyebabkan projek perumahan menjadi terbengkalai (Alan, 1992a). Kos pembangunan yang terlalu tinggi sehingga tidak dapat dikawal secara efektif oleh pihak pemaju akan menyebabkan projek yang dibangunkan terpaksa dihentikan untuk mengelakkan kerugian. Dengan ini, pihak pemaju perlu berusaha untuk mengurangkan kos pembangunan supaya jumlah modal pembangunan yang ada dapat menampung kos pembangunan yang diperlukan. Untuk tujuan ini, pihak kerajaan telah menggalakkan para pemaju menggunakan barangan buatan tempatan untuk mengurangkan kos import yang tinggi (Dasar Belanjawan Negara 2000). Di samping itu, pihak-pihak lain yang terlibat juga memainkan peranan yang penting dalam menjayakan langkah ini, seperti pihak KPKT telah mengeluarkan satu pekeliling mengenai satu syarat yang dikenakan ke atas semua permohonan kelulusan pelan bangunan yang dibuat oleh pemaju. Syarat yang dikenakan ialah, setiap pemaju yang memohon kelulusan pelan bangunan perlu menggunakan sekurang-kurangnya 60 peratus bahan binaan tempatan. Syarat ini akan dapat membantu pihak pemaju mengurangkan kos pembinaan yang tinggi, seterusnya meningkatkan penggunaan bahan binaan tempatan (Dasar Belanjawan Negara 2000). Selain itu, pihak kerajaan juga mengambil tindakan untuk mengurangkan cukai yang dikenakan ke atas bahan binaan pembangunan. Tujuan tindakan ini diambil ialah untuk mengelakkan peningkatan kos pembinaan secara mendadak yang disebabkan oleh pembayaran cukai bahan binaan yang terlalu tinggi (Wong, 1987). Tindakan pengurangan cukai ini juga dilaksanakan oleh pihak kerajaan di Bandar Baltimore

67 47 untuk menggalakkan pihak pemaju memulihkan projek yang terbengkalai (www.ndcmd.org, 28/3/2005) Menggalakkan Amalan Konsep Jual Selepas Bina Didapati, konsep Bina Selepas Jual merupakan amalan pembangunan yang biasa diaplikasi di negara kita. Dalam perlaksanaan konsep pembangunan ini, proses penjualan rumah akan bermula sebelum projek pembangunan disiapkan iaitu, sebelum projek pembangunan dimulakan atau semasa proses pembinaan projek, pihak pemaju akan mula menjual rumah-rumah yang akan disiapkan nanti. Boleh dikatakan amalan konsep ini telah membenarkan para pembeli membeli rumah yang dibina oleh pihak pemaju walaupun mereka belum dapat melihat apa yang mereka hendak beli (Khor, 1988). Jenis pembelian ini adalah sama dengan cara pemesanan barangan yang belum siap dan ia adalah amat bergantung kepada perjanjian yang dibuat antara pihak pemaju dengan pihak pembeli (Alan, 1992a). Walaupun amalan Bina Selepas Jual dapat membantu pihak pemaju mengurangkan beban tanggungan pembiayaan projek, tetapi amalan ini telah menjadi salah satu faktor yang menyebabkan projek perumahan terbengkalai. Ini kerana, konsep ini telah menimbulkan niat jahat pemaju, di mana pemaju yang tidak bertanggungjawab akan menggunakan konsep ini untuk mengumpul wang para pembeli, seterusnya melarikan diri dengan wang yang dibayar oleh para pembeli dan meninggalkan projek mereka menjadi terbengkalai (Alan, 1992b). Dengan ini, amalan konsep Bina Selepas Jual dikatakan mempunyai risiko kehilangan wang deposit pembelian rumah yang tinggi kepada para pembeli. Selain itu, amalan ini juga membawa banyak risiko pembangunan seperti rumah yang dibina tidak mengikut spesifikasi yang ditetapkan, rumah tidak disiapkan dalam tempoh masa dan sebagainya. Tambahan pula, masalah yang timbul ini juga menyebabkan orang ramai hilang kepercayaan terhadap rumah yang dibina oleh pemaju dan mula enggan melaburkan wang mereka dalam sektor perumahan (Ng, 1988).

68 48 Disebabkan konsep Bina Selepas Jual mempunyai banyak kelemahan dan untuk mengelakkan berlakunya masalah projek perumahan terbengkalai, amalan konsep ini perlu diketepikan dan ditukar dengan amalan konsep Jual Selepas Bina, iaitu pemaju hanya boleh menjual rumah yang dibina kepada para pembeli selepas rumah dibina siap sepenuhnya dan dibukti selamat untuk diduduki. Penggunaan konsep ini amat popular di negara-negara lain seperti Hong Kong (www.sabah.org.my, 30/5/2002). Di United Kingdom (UK), konsep ini dikenali sebagai speculative housebuilding yang merupakan praktis biasa pemaju dalam membangunkan projek perumahan (Courts, 1992). Dalam menggunakan konsep ini, pemaju di UK akan berhati-hati semasa membuat perancangan projek terutamanya dalam membuat kajian kemungkinan, supaya dapat memastikan rumah yang telah siap bina dapat dijual sepenuhnya. Selain itu, cara pembangunan yang digunakan adalah lebih kepada pembangunan secara berfasa dan rumah contoh akan dibina untuk menggalakkan penjualan (Harold, 1975). Konsep Jual Selepas Bina telah banyak dipraktikkan di negara barat dan keberkesanan perlaksanaan konsep ini telah dapat dibuktikan. Dengan melaksanakan konsep ini, risiko berlakunya projek perumahan terbengkalai telah direndahkan dan ia juga dapat memberi perlindungan kepada para pembeli (Mohd. Radzif Hj. Mohd. Yunus, 1992). Antara kebaikan perlaksanaan konsep ini ialah, para pembeli boleh melihat rumah yang mereka beli sebelum membuat keputusan, tidak perlu menunggu tempoh masa penyiapan yang panjang, boleh mengelakkan aktiviti spekulasi, dapat mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai dan sebagainya (Alan, 1992a). Selain itu, masalah kegagalan untuk menyiapkan projek pembinaan dan masalah pemaju yang melarikan diri selepas menerima wang deposit pembelian rumah akan dapat dielakkan. Setiausaha Agung Persatuan Pembeli Perumahan, Chang Kim Loong berkata bahawa, pemaju di negara ini perlu mengamalkan konsep pembangunan Jual Selepas Bina, kerana pembangunan projek perumahan adalah kerjasama yang dipikul oleh pihak-pihak yang terlibat bagi mengelakkan berlakunya projek perumahan terbengkalai (Berita Harian, 22/1/2004).

69 49 Menurut Ting Chew Peh, kementerian sedang membuat kajian teliti mengenai cadangan perlaksanaan amalan konsep Jual Selepas Bina. Menurut beliau juga, cadangan ini merupakan matlamat jangka panjang kementerian bagi mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai. Walaupun konsep ini dapat menguntungkan para pembeli, tetapi dalam penelitian yang dibuat, masalah yang akan dihadapi oleh pihak pemaju dan pihak bank juga perlu dipertimbangkan (Zaini Kamaruzzaman, 1991). Perlaksanaan konsep ini perlu mengikut kesesuaian syarikat pemaju, iaitu melihat kepada kekukuhan syarikat berkenaan. Bagi syarikat pemaju yang mempunyai reputasi baik, amalan konsep Jual Selepas Bina boleh menjadi pilihan pembangunan mereka. Tetapi bagi syarikat pemaju yang belum mempunyai rekod baik terutamanya syarikat pemaju yang baru ditubuhkan, maka adalah wajar bagi mereka melaksanakan konsep amalan Jual Selepas Bina untuk mengelakkan berlakunya masalah projek perumahan terbengkalai (Ting, 1999). Menurut Michael Kong, amalan konsep pembangunan ini di Singapora hanya dikenakan ke atas pihak pemaju baru atau pihak pemaju yang bersaiz kecil sahaja (Gurmeet, 1999) Langkah Mengatasi Masalah Projek Perumahan Terbengkalai Langkah penyelesaian ini bertujuan untuk mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai yang telah wujud. Dengan kata lain, usaha yang diambil adalah bertujuan untuk mengurangkan projek perumahan yang telah menjadi terbengkalai. Langkah yang dijalankan ini adalah menumpu kepada perlaksanaan ke atas projek yang terbengkalai dengan menjalankan tindakan pemulihan untuk meneruskan kerja-kerja pembangunan projek yang separuh siap. Pihak-pihak yang terlibat akan meneruskan kerja pembinaan yang terhenti di separuh jalan sehingga siap sepenuhnya. Langkah ini boleh dijalankan sama ada oleh pihak pemaju swasta atau pihak kerajaan (Idris Mamat, 1989).

70 50 Dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai, pihak pemulihan perlu memastikan kerja pemulihan dapat berjalan dengan lancar. Pihak pemulihan perlu menjalankan kajian kemungkinan ke atas projek yang diambil alih dengan mengkaji apakah punca yang menyebabkan projek itu terbengkalai. Dengan ini, pihak pemulihan akan dapat mengenalpasti masalah yang wujud dalam projek yang diambil alih, seterusnya cuba mengambil pelbagai langkah kawalan untuk mengelakkan dari mengulangi masalah yang sama. Menurut Chin Fah Kui, dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengakalai, kita perlu menggunakan semua kaedah yang ada dan perlu mengadakan satu perundingan berkesan di antara pihak pemaju, pembeli dan juga tuan tanah, supaya dapat mewujudkan satu suasana yang harmoni dalam tindakan pemulihan yang dijalankan (www.parti-pas.org, 24/5/2002) Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai di Malaysia Di Malaysia, projek yang terbengkalai kebanyakannya adalah melibatkan rumah kos rendah. Ini kerana, pulangan pembangunan projek rumah kos rendah tidak setinggi kos pembangunan yang perlu ditanggung (Morshidi et. al, 1999). Bagi tindakan pemulihan yang dijalankan oleh pihak pemaju swasta, mereka adalah lebih mengutamakan keuntungan. Ini telah menyebabkan kadar penglibatan yang rendah di kalangan pihak pemaju, kerana projek pemulihan yang dijalankan tidak mendatangkan keuntungan yang tinggi. Disebabkan tindakan pemulihan kurang mendapat sambutan daripada pemaju swasta akibat dari risiko pemulihan yang tinggi, maka pihak kerajaan telah menawarkan pelbagai bantuan atau insentif kepada mereka, supaya dapat menggalakkan mereka melibatkan diri dalam tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai. Antara bantuan atau faedah yang ditawarkan ialah, memberi pelbagai insentif sebagai galakkan, memudahkan proses permohonan kelulusan dan sebagainya (Hasan Baseri Budiman, 1992). Selain dari pihak pemaju swasta, pihak kerajaan Malaysia turut mengambil peranan dalam memulihkan projek perumahan terbengkalai. Salah satu pihak

71 51 kerajaan yang terlibat dalam usaha pemulihan ialah SPNB. Untuk membantu pihak SPNB memulihkan projek perumahan terbengkalai, TPPPT telah ditubuhkan oleh Kementerian Kewangan pada tahun 2001 dengan peruntukan sebanyak RM 300 juta yang diperuntukkan dari Belanjawan Negara 2001 (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a). Objektif utama TPPPT ditubuhkan ialah untuk membantu pihak SPNB menyiapkan projek-projek perumahan terbengkalai yang dipulihkan dan menyerahkan rumah-rumah yang telah siap dipulihkan kepada para pembeli lengkap dengan hakmilik hartanah yang sempurna. Di samping itu, matlamat jangka pendek TPPPT ialah untuk memberi bantuan kewangan dan bantuan kepakaran kepada pihak SPNB untuk membantu mereka memulihkan projek perumahan terbengkalai yang melibatkan jenis rumah kos rendah dan pembeli yang banyak (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a) Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai di Negara Lain Selain dari Malaysia, negara-negara lain yang menghadapi masalah projek perumahan terbengkalai juga menjalankan langkah tindakan pemulihan, seperti Indonesia, England, Amerika dan Switzerland. Sama seperti di Malaysia, tindakan pemulihan yang dijalankan bukan sahaja melibatkan pihak pemaju swasta, namun pihak kerajaan. Contoh projek yang dipulihkan oleh pihak pemaju swasta ialah, pemaju America Can Apartment telah berjaya memulihkan 268 bangunan apartment di bandar New Orleans dengan menggunakan kos pemulihan sebanyak $43.5 million yang dibiayai oleh peruntukan kerajaan persekutuan. Peruntukan ini dinamakan sebagai Brownfields Grants (www.elkinsple.com, 10/5/2005). Pelbagai teknik pemulihan telah digunakan oleh pihak pemaju untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai. Sebagai contoh, pemaju perumahan Northwest Detroit Neighborhood Development di Northwest Detroit, United States (US) telah menggunakan pelbagai green building teknikal untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti (www.warmtraining.org, 10/5/2005). Selain itu, Housing And Neighborhood Development Services (HANDS)

72 52 di New Jersey, US yang mula melibatkan diri dalam tugas penyelesaian masalah projek terbengkalai pada tahun 1998, telah menggunakan high-impact strategi untuk memulihkan projek terbengkalai yang dikenalpasti di Bandar Orange, New Jersey, US (Amanda, 2002). Kesemua teknik pemulihan yang digunakan ini adalah bertujuan untuk memastikan kerja pemulihan dapat berjalan dengan lancar sehingga siap sepenuhnya. Selain dari Malaysia, pihak kerajaan di negara lain juga menubuhkan pelbagai tabung untuk melancarkan kerja pemulihan yang dijalankan. Seperti di Negara Amerika, American Insurance Association telah menubuhkan satu tabung pemulihan yang mempunyai peruntukan sebanyak $ 500,000 untuk membantu kontraktor memulihkan projek perumahan terbengkalai (www.interfire.org, 13/12/2004). Kemudian, tabung program perumahan dan tabung persekutuan juga disediakan oleh pihak kerajaan Amerika untuk membantu pejabat perancangan dan pembangunan perumahan memulihkan sebanyak 30 unit rumah mampu milik di bandar Lawrence, Massachusetts (www.lawrenceplanning.com, 10/5/2005). Selain dari Massachusetts, terdapat juga satu program pemulihan di New Jersey yang menawarkan sebanyak $750,000 kepada pihak-pihak yang terlibat dalam usaha pemulihan projek terbengkalai (Amanda, 2002). Menurut Talbot (1986), pihak kerajaan di England turut menubuhkan tabung untuk membantu pihak memulihkan projek perumahan terbengkalai. Seperti TPPPT di Malaysia, tabung pemulihan yang ditubuhkan oleh kerajaan British bukan sahaja menawarkan bantuan dari segi kewangan, malah khidmat nasihat turut diberi. Sebelum bantuan diberi, pihak pemulihan perlu membuktikan projek tersebut berpotensi untuk dipulihkan. Antara kriteria kelulusan bantuan yang dipertimbangkan ialah jenis projek yang terlibat, jumlah masa yang dijangkakan untuk kerja pemulihan dan kriteria-kriteria lain. Selain dari tabung yang ditubuhkan, bantuan dalam bentuk lain juga ditawarkan di negara lain kepada pihak pemulihan untuk membantu mereka

73 53 menjalankan kerja pemulihan. Sebagai contoh, Community Foundation of Southeastern Michigan Corporate telah membekalkan pelbagai bahan binaan secara percuma kepada pihak pemulihan untuk memulihkan projek terbengkalai di Nortwest, Detroit (www.warmtraining.org, 10/5/2005). Seterusnya, satu garispanduan yang dinamakan Energy Conservation Guidelines For Sheffield Block Development. Volume 2. Rehabilitation telah disediakan oleh pihak kerajaan Amerika kepada pihak pemaju dan arkitek untuk membantu mereka membiayai, merekabentuk dan memulihkan projek perumahan terbengkalai (www.osti.gov, 1/6/1981). 3.5 Kesimpulan Masalah projek perumahan terbengkalai merupakan masalah perumahan yang amat membimbangkan. Masalah ini telah dikesan sejak tahun Sehingga pertengahan tahun 2004, projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti telah mencatatkan bilangan sebanyak 743 projek. Pelbagai langkah penyelesaian telah dijalankan sama ada bertujuan untuk mengatasi atau mengelakkan kejadian masalah ini. Antara langkah yang bertujuan untuk mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai ialah, menggunakan Akta Pemaju Perumahan, melalui akaun pemaju perumahan, menawarkan kemudahan pembiayaan kewangan, mengurangkan kos pembangunan dan mengamalkan konsep Jual Selepas Bina. Manakala langkah yang dijalankan untuk mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai ialah, menjalankan tindakan pemulihan ke atas projek tersebut. Dalam kajian ini, tumpuan akan diberi kepada tindakan pemulihan yang dijalankan oleh pihak SPNB untuk mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai. Aspek ini akan diterangkan secara teliti di bab 4.

74 BAB 4 TINDAKAN PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI YANG DIJALANKAN OLEH SPNB 4.1 Pengenalan Tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai merupakan salah satu langkah penyelesaian yang dijalankan untuk mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai. Dalam penulisan bab ini, penerangan akan ditumpu kepada tindakan pemulihan yang dijalankan oleh SPNB. Terlebih dahulu, maklumat umum tentang SPNB akan diterangkan yang meliputi latar belakang SPNB, peranan dan bidang kerja SPNB dan maklumat yang berkaitan dengan bahagian pemulihan SPNB. Seterusnya, proses pemulihan yang dilalui oleh pihak SPNB dan masalah pemulihan yang dihadapi juga akan diterangkan dalam bab ini. Masalah pengumpulan data merupakan antara masalah pemulihan yang diberi tumpuan dalam kajian ini. Akhir sekali, kegunaan dan kepentingan data yang dikumpul di peringkat kajian awalan akan dijelaskan untuk melihat betapa seriusnya masalah pengumpulan data yang akan dianalisis di bab 6.

75 Latar Belakang SPNB SPNB telah diperbadankan pada 21 Ogos 1997 sebagai sebuah syarikat berhad yang didaftarkan di bawah pendaftar syarikat Malaysia. SPNB merupakan sebuah syarikat yang dimiliki sepenuhnya oleh Kementerian Kewangan dan ia telah mula beroperasi pada bulan lima tahun Sebagai hala tuju penubuhan syarikat, SPNB telah menetapkan satu visi dan empat misi syarikat. Visi SPNB yang ditetapkan ialah untuk menjadi sebuah syarikat milik penuh kerajaan terbaik di dalam industri pembangunan hartanah. Manakala, keempat-empat misi SPNB yang ditetapkan untuk mencapai visi SPNB ialah, merealisasikan aspirasi dan cita-cita kerajaan dengan menyediakan perumahan yang mampu dimiliki oleh seluruh rakyat seperti yang termaktub dalam polisi perumahan negara. Seterusnya, memenuhi tanggungjawab sosial kerajaan bagi menjamin keadilan dan kestabilan pembangunan sosio-ekonomi di kawasan luar bandar dengan menyediakan perumahan yang mampu dimiliki oleh masyarakat. Akhir sekali, mematuhi sepenuhnya polisi serta prosedur kerajaan dan memastikan amalan yang telus serta urus tadbir korporat yang terbaik (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004b). Selain dari visi dan misi yang ditetapkan, SPNB juga mempunyai moto perumahan iaitu, membangunkan satu projek perumahan SPNB di satu kawasan ADUN kerajaan negeri (Utusan Malaysia, 24/9/2001). 4.3 Peranan dan Bidang Kerja SPNB Sebenarnya, peranan dan tanggungjawab asal SPNB semasa syarikat ini ditubuhkan hanya untuk membeli rumah-rumah kos rendah yang berkualiti dan selesa daripada pihak pemaju swasta, kemudian memajakkan rumah yang dibeli kepada individu yang berminat. Seterusnya, pada Ogos 2000, syarikat SPNB telah

76 56 mendapatkan arah hala tuju baru daripada Kementerian Kewangan untuk memperluaskan bidang tugasnya. Antara tugas baru yang diberi ialah, sebagai pemaju perumahan bersepadu dengan membina kediaman kos rendah dan sederhana dalam nisbah 70:30 untuk menjualkan kepada golongan berpendapatan rendah, melaksanakan projek Rumah Mesra Rakyat dengan membina rumah di atas tanah pemohon, sebagai kontraktor rekabina bagi membina kuarters kakitangan tentera, polis dan kerajaan (www.spnb.com.my,2004). Bidang kerja SPNB telah diperluaskan lagi pada September 2001, di mana SPNB telah dilantik oleh Kementerian Kewangan melalui Pembentangan Belanjawan Negara sebagai agensi pelaksana untuk menjalankan tindakan pemulihan ke atas projek perumahan terbengkalai di seluruh Malaysia (Utusan Malaysia, 24/9/ 2001). Sehingga kini, lima tanggungjawab atau peranan utama yang dijalankan oleh pihak SPNB untuk melaksanakan hasrat murni kerajaan ialah seperti berikut:- i. Sebagai pemaju perumahan milik kerajaan untuk membina rumah kediaman mampu milik (RM 35, RM 99,000.00) yang berkualiti dan mampu dibeli oleh masyarakat yang berpendapatan rendah. Tumpuan adalah diberi kepada keluarga berpendapatan rendah dan sederhana serta keluarga setinggan yang menjadi fokus utama dalam polisi perumahan kerajaan; ii. Sebagai agensi untuk membeli rumah-rumah kos rendah yang telah siap dan tidak terjual daripada pemaju tempatan, seterusnya menyewakan rumah tersebut kepada bekas kakitangan kerajaan khususnya bekas tentera dan polis, balu-balu kakitangan kerajaan, ibu tunggal dan orang miskin yang belum memiliki rumah dengan kadar sewa RM 50 sebulan. Mereka diberi pilihan untuk membeli unit berkenaan dalam tempoh 3 tahun;

77 57 iii. Sebagai agensi yang mengimplementasikan projek terbengkalai di bawah TPPPT. Ini merangkumi projek-projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT di seluruh negara; iv. Untuk memperluaskan program perumahan bagi rakyat miskin dengan membina sebuah rumah mampu milik (rumah mesra rakyat) di atas tanah pemohon sendiri, di mana sebahagian daripada kos pembinaan adalah subsidi dari dana khas kerajaan persekutuan; v. Agensi pelaksana projek-projek khas seperti yang diarahkan oleh Kementerian Kewangan dari semasa ke semasa. 4.4 Bahagian Pemulihan Projek SPNB SPNB merupakan sebuah syarikat perumahan kerajaan yang dimiliki sepenuhnya oleh Kementerian Kewangan. Rajah 4.1 menunjukkan struktur organisasi syarikat SPNB.

78 58 Lembaga Pengarah Pengarah Urusan Mohd Zaihan Projek Perlaksanaan Pemulihan Kumpulan Projek Kontrak Hal Tanah Produk Rumah Mampu Milik Rumah Mesra Rakyat Pemulihan Projek Pemasaran & Kredit Pemasaran Kredit Khidmat Harta Skim Harapan Kewangan Pentadbiran Sumber Manusia Pembangunan Perniagaan Teknologi Maklumat Perancangan Sumber: Rajah 4.1: Struktur Organisasi SPNB Dengan merujuk kepada Rajah 4.1, didapati syarikat SPNB telah membahagikan peranan dan bidang tugasnya kepada lima bahagian yang masingmasing mempunyai kepentingan sendiri. Kelima-lima bahagian ini termasuklah bahagian projek, bahagian perlaksanaan, bahagian pemulihan projek, bahagian pemasaran dan kredit serta bahagian kumpulan. Secara ringkasnya, bahagian projek adalah menjalankan tugas yang berkaitan dengan projek, kontrak, hal tanah dan produk SPNB. Manakala bahagian perlaksanaan adalah menjalankan projek pembangunan rumah mampu milik dan projek pembangunan rumah mesra rakyat. Kemudian, bahagian pemasaran dan kredit pula menguruskan hal-hal yang berkaitan dengan pemasaran, kredit, khidmat harta dan skim harapan. Seterusnya, bahagian pemulihan projek adalah menjalankan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai dan bahagian kumpulan adalah menguruskan hal-hal yang berkaitan dengan kewangan, pentadbiran, sumber manusia, teknologi maklumat, pembangunan perniagaan dan perancangan.

79 59 Bahagian pemulihan projek SPNB merupakan salah satu bahagian yang diberi tanggungjawab untuk menjalankan tugas pemulihan projek perumahan terbengkalai. Dengan kata lain, bahagian ini adalah diwujudkan khas untuk tujuan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT. Objektif utama yang ditetapkan oleh bahagian ini ialah, menyiapkan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT dan menyerahkan rumah yang telah siap dipulihkan kepada para pembeli (www.spnb.com.my, 2004). Antara peranan bahagian pemulihan projek SPNB dalam usaha memulihkan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT ialah seperti berikut (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003):- i. Menyelesaikan sebahagian besar masalah projek perumahan terbengkalai dan memastikan pembeli rumah memperolehi hakmilik hartanah yang sempurna; ii. Memulihkan keyakinan bakal pembeli rumah terhadap industri hartanah dengan mengurangkan jumlah projek perumahan yang terbengkalai; iii. Membantu dalam menjana semula ekonomi negara dengan menyediakan peluang perniagaan dan pekerjaan kepada usahawan serta rakyat Malaysia. Melalui tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh bahagian pemulihan projek SPNB, ia akan dapat mengurangkan masalah projek perumahan terbengkalai di negara kita dan para pembeli yang teraniaya akan dapat memperolehi semula hakmilik rumah mereka. Di samping itu, ia juga dapat memulihkan semula keyakinan bakal pembeli rumah lain yang hilang keyakinan mereka terhadap rumah-rumah yang dibina oleh pihak pemaju akibat dari berlakunya masalah projek perumahan terbengkalai. Ini akan dapat membantu para pembeli melabur semula di sektor perumahan, seterusnya menghidupkan semula sektor perumahan di negara kita. Selain itu, usaha tindakan pemulihan yang dijalankan

80 60 telah menyediakan lebih banyak peluang perniagaan dan pekerjaan kepada usahawan-usahawan serta rakyat, akhirnya ia akan dapat memulihkan, menjanakan dan memperkukuhkan lagi ekonomi negara kita (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Untuk melaksanakan peranan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang ditetapkan, bahagian pemulihan projek SPNB telah membahagikan tugasnya kepada tiga bahagian utama yang meliputi bahagian projek, bahagian teknikal dan bahagian pengumpulan. Ketiga-tiga bahagian ini mempunyai tugas pemulihan masing-masing dengan mengikut kepada peringkat pemulihan yang terlibat. Bahagian projek bertanggungjawab untuk menjalankan kerja pemulihan di peringkat kajian awalan dan peringkat kajian lanjutan. Tugas bahagian ini ialah mengumpul data yang berkaitan dengan projek yang hendak dipulihkan, seterusnya menjalankan kajian untuk menentukan tahap potensi pemulihan projek tersebut. Selain itu, bahagian ini juga bertanggungjawab untuk mendapatkan bantuan kewangan dari TPPPT, mengira kos pemulihan yang terlibat dan sebagainya. Bahagian ini merupakan tumpuan utama yang akan diberi dalam menjalankan temu ramah. Seterusnya ialah bahagian teknikal yang bertanggungjawab untuk menjalankan kerja pemulihan di tapak projek sehingga projek itu siap dipulihkan. Dengan kata lain, bahagian teknikal akan menjalankan kerja pemulihan di peringkat perlaksanaan yang melibatkan kerja lebih teknikal seperti memulihkan struktur rumah yang separuh siap, menyediakan kemudahan awam yang diperlukan dan sebagainya. Bahagian ketiga ialah bahagian pengumpulan yang bertanggungjawab dalam segala urusan pengumpulan, seperti menyerahkan kunci kepada para pembeli, mengeluarkan surat berkuasa kepada pihak-pihak yang terlibat dan sebagainya.

81 Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai yang Dijalankan oleh SPNB Dalam tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB, peranan yang dimainkan oleh pihak SPNB ialah sebagai ejen implimentasi, manakala pihak KPKT pula memainkan peranannya sebagai ejen koordinasi. Dengan kata lain, pihak KPKT akan menjalankan kajian kemungkinan ke atas projek perumahan terbengkalai di seluruh Malaysia untuk menentukan projek perumahan terbengkalai yang berpotensi untuk dipulihkan, seterusnya menyerahkan projek tersebut kepada pihak SPNB untuk menjalankan tindakan pemulihan (Mukadimah, 24/9/2001). Untuk tujuan tindakan pemulihan ini, pihak SPNB telah menetapkan beberapa sasaran perlaksanaan bagi menjamin kepentingan para pembeli yang teraniaya dan melincinkan perjalanan kerja pemulihan. Antara sasaran perlaksanaan yang ditetapkan ialah seperti berikut (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003):- i. SPNB akan menyiapkan kerja-kerja bangunan dan infrastruktur serta semua kerja yang melibatkan kelulusan CFO; ii. Pembeli rumah tidak akan dikenakan sebarang bayaran tambahan bagi kos pemulihan projek; iii. Perlantikan kontraktor akan diadakan secara tender dan pihak kontraktor hendaklah berdaftar dengan SPNB; iv. Semua kos untuk menyiapkan projek, juruperunding dan guaman akan ditanggung oleh SPNB; v. Pembeli rumah juga diminta untuk menangguhkan sebarang tindakan undang-undang terhadap pemaju sehingga projek disiapkan.

82 62 Pada mulanya, pihak KPKT telah mengenalpasti sebanyak 514 projek perumahan terbengkalai di seluruh Malaysia. Dari jumlah 514 projek yang dikenalpasti, pihak KPKT telah menyerahkan sebanyak 70 projek kepada pihak SPNB untuk tujuan tindakan pemulihan (Berita Minggu, 22/4/2002). Sehingga akhir tahun 2002, jumlah projek perumahan terbengkalai yang diserahkan kepada pihak SPNB telah meningkat kepada 165 projek yang melibatkan 47,724 unit rumah (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Jadual 4.1 menunjukkan status projek perumahan terbengkalai yang sedang dipulihkan oleh pihak SPNB di seluruh Malaysia sehingga pertengahan tahun Jadual 4.1: Status Projek Perumahan Terbengkalai yang Sedang Dipulihkan di Seluruh Malaysia Sehingga 30 Julai Status projek Jumlah projek Jumlah unit rumah Anggaran nilai projek (RM Juta) Peratusan jumlah projek (%) Dalam perlaksanaan oleh SPNB ,225 3, Baru diterima daripada KPKT 62 11, Dalam pemantauan KPKT 39 18,232 1, Jumlah ,956 5, Sumber: Syarikat Perumahan Negara Berhad, Dengan merujuk kepada Jadual 4.1, didapati jumlah projek perumahan terbengkalai yang diserahkan kepada pihak SPNB untuk tujuan pemulihan ialah sebanyak 165 projek yang mengambil peratusan keseluruhan sebanyak 80.9 peratus dan projek yang berada di bawah pemantauan pihak KPKT ialah 39 projek yang mengambil peratusan keseluruhan sebanyak 19.1 peratus. Daripada 165 projek yang diserahkan kepada SPNB, 103 (50.5 peratus) projek berada di bawah perlaksanaan tindakan pemulihan SPNB. Ia melibatkan 36,225 unit rumah dan anggaran nilai projek sebanyak RM 3, juta. Manakala projek perumahan terbengkalai yang baru diterima daripada KPKT mencatatkan bilangan sebanyak 62 projek (30.4 peratus). Projek yang baru diterima ini masih berada di peringkat kajian awalan

83 63 yang melibatkan sebanyak 11,499 unit rumah dan anggaran nilai projek sebanyak RM juta. Dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT, pihak SPNB akan mendapatkan bantuan kewangan sepenuhnya dari TPPPT (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a) Proses Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai Dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT, pihak SPNB khususnya di bahagian pemulihan projek berperanan sebagai pengurus projek yang bertanggungjawab dalam mengurus, merancang, mengawal, memberi motivasi, mengarah dan mengkoordinasi setiap aktiviti pemulihan yang terlibat dari peringkat awal hingga projek siap sepenuhnya. Tujuannya ialah untuk memastikan projek tersebut dapat dipulihkan dengan jayanya, seterusnya memulangkan semula hak pemilikan kepada para pembeli (David and Rosalyn, 1995). Keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan telah dibahagikan kepada tiga peringkat utama iaitu, peringkat kajian awalan, peringkat kajian lanjutan dan peringkat perlaksanaan seperti Rajah 4.2: -

84 64 Bahagian Penguatkuasaan KPKT mengenalpasti projek-projek perumahan terbengkalai Kajian dan lawatan tapak oleh SPNB Kajian Awalan Tidak Diserahkan kepada JKSPP untuk kelulusan Kajian lanjutan oleh SPNB Ya Tidak Mesyuarat dan rundingan dengan KPKT dan pihak-pihak yang terlibat Dikemukakan kepada Ahli Lembaga Pengarah SPNB untuk kelulusan Kajian Lanjutan Ya Perlaksanaan skim pemulihan oleh SPNB Sumber: Rajah 4.2: Carta Aliran Peringkat Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai oleh SPNB. Dengan merujuk kepada Rajah 4.2, selepas menerima senarai projek perumahan terbengkalai yang berpotensi untuk dipulihkan daripada pihak KPKT, bahagian pemulihan projek SPNB akan menjalankan kajian awalan ke atas projek yang terlibat. Peringkat ini ialah peringkat kajian awalan dan bahagian projek SPNB akan menjalankan kerja di peringkat ini. Aktiviti utama yang dijalankan di peringkat ini ialah mengumpul data projek yang diperlukan. Manakala tujuan data dikumpul ialah untuk memudah dan melancarkan kerja pemulihan nanti. Pihak eksekutif

85 65 bahagian projek SPNB telah menggunakan dua kaedah utama untuk mengumpul data projek yang diperlukan, iaitu kaedah borang maklumat dan kaedah lawatan tapak (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Pada mulanya, pihak eksekutif bahagian projek SPNB akan menyerahkan borang maklumat melalui pengeposan kepada pihak pemaju untuk meminta mereka memberi segala data projek yang berkaitan. Antara data projek yang diperlukan ialah bilangan rumah yang dibangunkan, maklumat para pembeli, maklumat pihakpihak lain yang terlibat, bayaran kemajuan yang belum dikutip dan sebagainya. Pada masa yang sama, pihak eksekutif bahagian projek SPNB juga membuat lawatan tapak projek untuk mengumpul data projek yang diperlukan. Jika data projek yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap melalui kedua-dua kaedah ini, maka kaedah sampingan pengumpulan data akan digunakan, iaitu mengumpul data daripada agensi lain seperti Pihak Berkuasa Tempatan (PBT) dan KPKT (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Setiap data yang dikumpul mempunyai kegunaan dan kepentingan sendiri dalam membantu pihak SPNB meneruskan kerja pemulihan ke peringkat lain untuk melancarkan setiap kerja pemulihan yang dijalankan. Oleh itu, kegagalan pengumpulan sebahagian data yang diperlukan seperti maklumat para pembeli, maklumat tuan tanah dan sebagainya boleh mendatangkan masalah ke atas kerja pemulihan nanti. Akibat dari itu, pihak SPNB akan mengkategorikan projek itu sebagai projek yang tidak layak dipulihkan dan projek itu akan dikembalikan kepada pihak KPKT. Disebabkan itu, pihak eksekutif bahagian projek SPNB perlu menggunakan kaedah pengumpulan data yang terbaik untuk memastikan setiap data yang diperlukan dapat dikumpul dengan lengkap, supaya projek itu tidak dikeluarkan daripada pemantauan SPNB di peringkat awal. Selepas data yang diperlukan dikumpul dengan lengkap, pihak eksekutif bahagian projek SPNB akan mengadakan satu perhimpunan untuk menentukan sama ada projek yang terlibat berpotensi untuk dipulihkan atau tidak. Tahap potensi yang

86 66 diukur di sini adalah berbeza dengan tahap kedayamajuan yang diukur di peringkat kajian lanjutan. Tahap potensi yang diukur di peringkat ini tidak melibatkan pertimbangan yang rumit seperti kiraan kos pemulihan. Ia hanya melibatkan pertimbangan ke atas data yang dikumpul dari segi kecukupan data dan keadaan projek. Jika data yang dikumpul adalah cukup dan keadaan projek adalah sesuai dengan polisi pemulihan SPNB, maka ia akan dikategorikan sebagai projek yang berpotensi untuk dipulihkan. Antara polisi pemulihan yang ditetapkan ialah, pihak SPNB adalah mengutamakan projek rumah kediaman, projek berjenis kos rendah, projek yang melibatkan banyak pembeli dan sebagainya (www.spnb.com.my, 2004). Selain itu, pertimbangan keadaan projek juga meliputi masalah yang dihadapi oleh projek itu. Satu laporan hasil kajian awalan akan disediakan untuk mendapatkan kelulusan daripada Jawatankuasa Skim Pemulihan Projek Terbengkalai (JKSPP) bagi meneruskan kerja pemulihan ke peringkat seterusnya. Peringkat kedua ialah peringkat kajian lanjutan. Peringkat ini lebih menumpu kepada kerja perancangan projek dan pihak SPNB akan menjalankan satu kajian kedayamajuan di peringkat ini untuk mendapatkan kelulusan pemulihan akhir daripada JKSPP. Kajian kedayamajuan yang dijalankan adalah bertujuan untuk mengira bilangan unit yang perlu dipulihkan, kos pemulihan yang terlibat, sumber kewangan yang ada dan sebagainya untuk menentukan sama ada projek itu menguntungkan atau merugikan. Hasil kajian kedayamajuan akan digunakan untuk mendapatkan kelulusan pemulihan muktamad dan kelulusan bantuan TPPPT daripada JKSPP (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Biasanya, projek yang telah lulus di peringkat kajian awalan juga akan lulus di peringkat ini walaupun hasil kajian kedayamajuan menunjukkan projek itu tidak menguntungkan. Ini adalah kerana, pihak SPNB yang memulihkan projek perumahan terbengkalai adalah lebih mengutamakan kepentingan pembeli berbanding dengan keuntungan (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a). Selain dari menjalankan kajian kedayamajuan projek, pihak eksekutif bahagian projek SPNB juga akan menjalankan pelbagai kerja perancangan dan persediaan di peringkat ini. Antara kerja yang dijalankan ialah, merancang strategi

87 67 pemulihan yang hendak digunakan, memohon pelbagai kelulusan yang diperlukan, berunding dengan pihak-pihak yang terlibat, mendapatkan persetujuan pemulihan daripada para pembeli, mencari pelbagai kaedah penyelesaian untuk mengatasi masalah projek dan sebagainya (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Dalam menjalankan kajian lanjutan, pihak juruperunding akan dilantik melalui senarai juruperunding yang berdaftar dengan pihak SPNB. Tujuannya ialah untuk membantu pihak SPNB menjalankan kajian kedayamajuan dan memberi nasihat dalam merancang projek. Biasanya, pihak SPNB akan mendapatkan juruperunding lama, kerana mereka lebih memahami keseluruhan projek yang dipulihkan. Antara juruperunding yang dilantik untuk menjalankan kajian lanjutan ialah juruukur bahan, arkitek, jurutera sivil dan jurutera elektrik. Selepas kajian lanjutan dijalankan, satu perbincangan lanjutan bersama pihak KPKT serta pihak-pihak lain yang terlibat akan diadakan untuk menyediakan satu laporan terperinci terhadap tindakan pemulihan yang akan dijalankan (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Laporan terperinci ini akan dikemukakan kepada Lembaga Pengarah SPNB untuk mendapatkan kelulusan mutlak sama ada projek tersebut layak dipulihkan di bawah bantuan TPPPT atau tidak. Selain itu, Lembaga Pengarah SPNB juga akan memberi kelulusan ke atas prosedur terperinci yang terlibat dalam tindakan pemulihan yang dijalankan. Untuk tujuan mempertimbangkan laporan lanjutan ini, Lambaga Pengarah SPNB akan bersidang sekurang-kurangnya dua bulan sekali (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a). Selepas projek yang hendak dipulihkan diluluskan oleh Lembaga Pengarah SPNB, maka projek ini akan diserahkan kepada bahagian teknikal untuk memulakan kerja pemulihan di tapak projek. Peringkat ini dinamakan peringkat perlaksanaan. Rajah 4.3 menunjukkan secara ringkasnya proses kerja pemulihan yang dijalankan oleh bahagian teknikal di peringkat perlaksanaan pemulihan projek perumahan terbengkalai.

88 68 Implementasi bahagian pemulihan projek SPNB Perlantikan peguamcara Perlantikan juruperunding Perlantikan kontraktor Perlaksanaan kerja pemulihan Penyiapan projek dan penyerahan kepada pembeli Sumber: Syarikat Perumahan Negara Berhad, Rajah 4.3: Carta Aliran Proses Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai di Peringkat Perlaksanaan. Di peringkat perlaksanaan, pada mulanya, bahagian teknikal akan melantik satu pasukan pembangunan yang akan menjalankan kerja pemulihan di atas tapak projek. Merujuk kepada Rajah 4.3 pasukan pembangunan pertama yang akan dilantik ialah peguamcara. Peguamcara yang dilantik akan bertanggungjawab untuk menyediakan dan menyempurnakan segala dokumen perjanjian yang terlibat seperti, perjanjian antara pihak SPNB dengan pihak pemaju lepas, perjanjian antara pihak SPNB dengan para pembeli dan sebagainya. Kemudian, pihak juruperunding akan dilantik mengikut kesesuaian dan situasi. Tanggungjawab utama juruperunding ialah membantu mengawasi dan menjalankan tugas penyeliaan di tapak projek untuk memastikan kerja pemulihan yang dijalankan oleh pihak kontraktor menepati syaratsyarat yang ditetapkan. Selain itu, juruperunding yang dilantik juga

89 69 bertanggungjawab untuk menyediakan dokumen tender bagi melantik pihak kontraktor yang layak. Pihak kontraktor yang dilantik akan bertanggungjawab untuk menjalankan kerja pemulihan di tapak projek sehingga projek tersebut siap sepenuhnya (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Perlantikan kontraktor akan dibuat secara tender, di mana senarai kontraktor yang berwibawa akan diperolehi daripada PBT. Pihak kontraktor yang ingin menyertai proses tender SPNB mestilah berdaftar dengan SPNB terlebih dahulu dan keputusan muktamad perlantikan kontraktor akan ditentukan oleh Lembaga Pengarah SPNB (www.spnb.com.my, 2004). Selepas melantik pasukan pembangunan yang diperlukan, maka kerja pemulihan di tapak projek akan dimulakan sehingga projek tersebut siap dipulihkan. Akhir sekali, rumah-rumah yang telah siap dipulihkan akan dilengkapkan dengan hakmilik rumah, seterusnya diserahkan kepada para pembeli yang terlibat. Didapati, keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan oleh pihak SPNB adalah sama dengan proses pembangunan projek perumahan baru. Jadual 4.2 menunjukkan status pemulihan projek perumahan terbengkalai oleh pihak SPNB sehingga 30 Julai Jadual 4.2: Status Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai oleh SPNB Sehingga 30 Julai Peringkat pemulihan Jumlah projek Jumlah unit rumah Anggaran nilai projek (RM Juta) Sijil layak menduduki (CFO) 17 3, Dalam perlaksanaan 24 9, Kajian lanjutan 12 2, Kajian awalan 19 3, Dikeluarkan daripada pemantaun 31 16,347 1, SPNB Jumlah ,225 3, Sumber: Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003.

90 70 Dengan merujuk kepada Jadual 4.2, didapati daripada jumlah 103 projek perumahan terbengkalai yang diserahkan kepada pihak SPNB, terdapat sebanyak 17 projek telah berjaya dipulihkan dengan bantuan kewangan TPPPT. Ia melibatkan sebanyak 3,586 unit rumah dengan anggaran nilai projek sebanyak RM juta. Kesemua 17 projek ini telah berjaya memperolehi CFO daripada PBT dan rumah yang telah siap dipulihkan telah diserah balik kepada para pembeli masing-masing. Walau bagaimanapun, daripada 103 projek perumahan terbengkalai, terdapat juga 31 projek yang melibatkan 16,347 unit rumah dengan anggaran nilai projek sebanyak RM 1, juta telah dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Tindakan ini dibuat adalah disebabkan oleh projek tersebut tidak layak dipulihkan hasil dari kajian yang dijalankan oleh pihak SPNB. Projek ini akan diserah balik kepada pihak KPKT untuk tindakan selanjutnya. Seterusnya, projek perumahan terbengkalai yang berada di peringkat perlaksanaan pemulihan dengan bantuan kewangan TPPPT mencatatkan bilangan sebanyak 24 projek yang melibatkan sebanyak 9,834 unit rumah dan anggaran nilai projek sebanyak RM juta. Manakala projek perumahan terbengkalai yang masih berada di peringkat kajian awalan dan kajian lanjutan SPNB mencatatkan bilangan masing-masing sebanyak 19 projek dan 12 projek Masalah-masalah Pemulihan yang Dihadapi Dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai, pihak SPNB telah menghadapi pelbagai masalah pemulihan sama ada di peringkat kajian awalan, peringkat kajian lanjutan atau peringkat perlaksanaan. Masalah pemulihan yang dihadapi telah menjadi satu halangan kepada pihak SPNB untuk menjalankan tindakan pemulihan. Oleh itu, masalah pemulihan ini perlu diatasi oleh pihak SPNB, supaya kerja pemulihan yang dijalankan dapat diteruskan sehingga habis.

91 Masalah Pengumpulan Data Masalah ini adalah berkaitan dengan kerja pengumpulan data yang dijalankan di peringkat kajian awalan pemulihan. Ia merujuk kepada kesukaran yang dihadapi oleh pihak SPNB untuk mengumpul data projek yang diperlukan. Pihak eksekutif bahagian projek SPNB telah menghadapi pelbagai masalah semasa mengumpul data projek yang diperlukan daripada pihak-pihak yang terlibat terutamanya pihak pemaju. Pihak pemaju telah gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Salah satu sebab yang dikenalpasti ialah, pihak pemaju ingin mengelakkan masalah tuntutan daripada para pembeli. Pihak pemaju menyatakan apabila mereka memberi data projek terutamanya maklumat para pembeli kepada pihak SPNB, pihak SPNB akan menghubungi para pembeli yang terlibat untuk pelbagai tujuan. Akibat dari itu, para pembeli akan berupaya mencari pihak pemaju melalui SPNB untuk menuntut balik rumah dan wang mereka. Oleh itu, pihak pemaju telah membuat keputusan supaya tidak memberi data projek kepada pihak SPNB (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Di samping itu, terdapat juga pemaju lepas yang melarikan diri setelah mengalami kerugian yang besar dan membiarkan projek mereka begitu sahaja tanpa meninggalkan sebarang maklumat yang penting kepada pihak SPNB yang diperlukan untuk melicinkan tindakan pemulihan (Hasan Baseri Budiman, 1992). Masalah pengumpulan data juga timbul akibat dari kaedah borang maklumat yang digunakan. Borang maklumat yang digunakan untuk tujuan pengumpulan data tidak dapat membantu pihak SPNB mengumpul data yang lengkap dalam tempoh masa yang cepat. Masalah-masalah lain yang dihadapi ialah data tidak lengkap di agensi lain dan pihak SPNB tidak mempunyai kuasa undang-undang yang boleh digunakan untuk mengumpul data. Semua masalah pengumpulan data yang dihadapi ini menyebabkan sebahagian data yang diperlukan gagal dikumpul oleh pihak SPNB. Biasanya, antara

92 72 data yang gagal dikumpul dengan lengkap ialah maklumat para pembeli dan maklumat pasukan pembangunan yang terlibat (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Kegagalan pengumpulan data yang diperlukan boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Sebagai contoh, kegagalan pengumpulan maklumat pembeli akan menyebabkan kegagalan untuk mendapatkan persetujuan pemulihan daripada para pembeli di peringkat seterusnya. Oleh itu, pihak SPNB akan mengkategorikan projek sebagai tidak layak dipulihkan apabila maklumat pembeli tidak dapat dikumpul dengan lengkap di peringkat kajian awalan. Selain itu, kegagalan pengumpulan data yang lengkap juga boleh menyukarkan kerja pemulihan yang dijalankan nanti. Kemudian, masalah pengumpulan data yang dihadapi juga telah merumitkan kerja pengumpulan yang dijalankan dan memanjangkan tempoh masa pengumpulan yang digunakan. Akibat dari itu, ia akan melambatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan. Apabila kerja pemulihan lambat disiapkan, pelbagai masalah akan timbul seperti masalah tuntutan rumah daripada para pembeli, masalah peningkatan kos pemulihan dan sebagainya (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Masalah pengumpulan data merupakan masalah yang akan diberi tumpuan dalam kajian ini Masalah Pinjaman Pihak Pemaju Masalah ini akan timbul apabila pihak SPNB menghubungi pihak bank di peringkat kajian lanjutan. Ia merujuk kepada pinjaman pembangunan yang gagal dibayar balik oleh pemaju lepas (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Pihak bank yang terlibat akan mementingkan diri sendiri dan tidak mahu menjadualkan semula bayaran balik pinjaman yang membebankan serta menghapuskan jumlah kadar faedah yang perlu dibayar. Akibat dari itu, ia telah meningkatkan kos pemulihan yang diperlukan. Walau bagaimanapun, bayaran balik pinjaman ini merupakan tanggungjawab pihak pemaju sepenuhnya (Hairudin Katab, 1992).

93 73 Masalah yang lebih serius akan timbul apabila pihak pemaju telah menghilangkan diri. Akibat dari itu, pinjaman yang dibuat akan menjadi hutang lapuk kepada pihak bank dan cagaran yang dimasukkan oleh pihak bank akibat dari pinjaman yang dibuat akan menyukarkan kerja pemulihan yang dijalankan jika pihak bank tidak mahu bertolak ansur dalam hal ini. Segala urusan tanah adalah perlu mendapatkan persetujuan bank selagi cagaran itu masih wujud (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Selain itu, jika tanah itu telah dilelong oleh pihak bank akibat dari kegagalan untuk mengumpul balik pinjaman, maka proses pemulihan yang dijalankan akan menjadi lebih rumit dan lama. Ini kerana, SPNB terpaksa mencari tuan tanah baru untuk membincangkan tindakan pemulihan yang dijalankan dan mendapatkan persetujuan pemulihan daripada mereka Masalah Status Hakmilik Tanah Masalah ini adalah merujuk kepada bebanan atau kepentingan berdaftar yang wujud ke atas tanah projek seperti pajakan, cagaran, kaveat, ismen dan sebagainya (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Didapati, bebanan dan kepentingan berdaftar ini telah merumitkan serta menyukarkan kerja pemulihan yang dijalankan di peringkat kajian lanjutan. Ini kerana, ia boleh menghalang sebarang urusniaga tanah dibuat atau memerlukan persetujuan pihak berkepentingan untuk melakukan sesuatu urusan tanah. Sebagai contoh, pihak SPNB perlu mendapatkan persetujuan daripada pemegang cagaran untuk membuat urusan pindah milik di peringkat kajian lanjutan. Ini memang akan menambahkan kerja yang perlu dibuat dan memakan masa yang lama. Untuk memastikan kerja pemulihan dapat dijalankan dengan lebih lancar, kesemua bebanan dan halangan ini adalah perlu diselesaikan terlebih dahulu sebelum memulakan kerja pemulihan seperti berunding dengan pihak pembeli untuk menarik keluar kaveat yang dimasukkan, kerana kaveat boleh menghalang sebarang urusniaga dibuat ke atas tanah projek (Visu Sinnadurai, 1996). Masalah akan bertambah serius jika pihak-pihak yang terlibat tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB.

94 74 Masalah ini telah dihadapi oleh HANDS yang menjalankan tindakan pemulihan di Bandar Orange, New Jersey, di mana HANDS telah gagal mendapatkan kerjasama daripada pihak bank. Akibat dari itu, pihak bank telah menyita tanah projek tersebut untuk dilelongkan (Amanda, 2002) Masalah Tindakan Mahkamah Masalah ini merujuk kepada tindakan mahkamah yang diambil oleh pihak kontraktor, pembekal dan pembeli akibat dari kegagalan memenuhi apa yang dikehendaki oleh mereka. Ia merupakan satu halangan kepada kerja pemulihan yang dijalankan (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Pihak-pihak yang terlibat ini biasanya tidak mahu bertolak ansur di antara satu sama lain. Mereka adalah lebih suka menyelesaikan masalah yang dihadapi melalui mahkamah yang boleh membebankan lagi pihak SPNB dalam memulihkan projek yang diambil alih. Bagi pihak kontraktor, mereka akan menuntut bayaran yang tinggi daripada pihak SPNB, kerana mereka telah menyiapkan beberapa peringkat pembangunan di tapak kerja tanpa menerima sebarang bayaran daripada pemaju lepas. Ini akan membebankan pihak SPNB dalam membiayai projek. Jika pihak SPNB gagal memenuhi permintaan mereka, mereka akan enggan meneruskan kerja pembinaan di tapak kerja, seterusnya mengambil tindakan mahkamah untuk mendapatkan bayaran yang mereka sepatutnya miliki (Idris Mamat, 1989). Bagi para pembeli pula, mereka biasanya tidak mahu bertolak ansur dalam menghapuskan tuntutan mereka, kerana mereka telah diderita di sepanjang projek itu menjadi terbengkalai. Di sepanjang tempoh masa projek itu terbengkalai, mereka terpaksa membayar pinjaman perumahan dan faedah pinjaman yang tinggi kepada pihak bank tanpa dapat menduduki rumah yang mereka beli. Selain itu, mereka juga terpaksa membayar sewa bagi rumah yang diduduki buat sementera. Oleh itu, mereka memerlukan wang tuntutan untuk menganti kerugian dan derita yang mereka

95 75 hadapi (Berita Harian, 9/3/2001). Dengan keengganan ini, ditambah pula dengan keengganan pihak pembeli untuk menyelesaikan masalah di luar mahkamah, maka ia akan menyusahkan kerja pemulihan yang dijalankan serta menambahkan kos pemulihan yang diperlukan. Akibat dari tindakan mahkamah yang diambil oleh pihak-pihak terlibat, tindakan pemulihan yang dijalankan akan terpaksa dihentikan. Oleh itu, kegagalan penyelesaian masalah ini boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemulihan SPNB. Seterusnya, masalah ini juga boleh melewatkan proses pemulihan yang dijalankan dan menambah kos pemulihan yang diperlukan. Untuk menyelesaikan masalah ini, pihak SPNB akan cuba mendapatkan kerjasama daripada pihak-pihak terlibat. Selain itu, pihak SPNB juga telah cuba mendapatkan persetujuan daripada pihak kerajaan melalui KPKT untuk mewujudkan satu skim imuniti, di mana skim ini dapat memastikan SPNB bebas dari segala tindakan undang-undang yang diambil oleh pihak-pihak terlibat (www.neac.gov.my, 31/12/2001) Masalah Syarat-syarat Pembangunan Baru Masalah ini wujud apabila projek yang dipulihkan telah terbengkalai dalam suatu tempoh masa yang panjang. Dalam tempoh masa yang panjang ini, pelbagai syarat pembangunan yang dikenakan ke atas projek mungkin telah berubah seperti syarat tentang ukuran rumah, ukuran jalan raya dan sebagainya. Oleh itu, pihak SPNB yang membangunkan semula projek itu perlu mematuhi syarat pembangunan baru dan mengubah apa yang telah dibina dengan mengikut syarat pembangunan baru (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003). Ini sememangnya akan melibatkan masa yang panjang dan menambahkan kos pemulihan yang diperlukan. Sebagai contoh, pemulihan projek Taman Lingkaran Nur di Selangor hanya dimulakan selepas projek itu terbengkalai selama 12 tahun. Oleh itu, pelbagai syarat pembangunan baru telah dikenakan. Akibat dari itu, SPNB terpaksa membuat

96 76 permohonan baru ke atas pelan-pelan pembangunan yang melibatkan masa panjang. Selain itu, jalan raya yang dibina telah gagal memenuhi syarat pembangunan baru yang ditetapkan, jadi SPNB terpaksa membina semula jalan raya yang melibatkan sejumlah kos dan mengambil masa yang lama (New Straits Time, 21/6/2002) Masalah Pihak Juruperunding Pihak juruperunding di sini meliputi arkitek, juruukur bahan, jurutera sivil dan jurutera elektrik. Masalah yang timbul ialah, pihak juruperunding yang terlibat tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk membuat pelbagai permohonan kelulusan yang diperlukan. Ini mungkin disebabkan perasaan marah mereka akibat dari kegagalan mendapatkan bayaran daripada pemaju lepas. Disebabkan mereka telah memahami projek yang hendak dipulihkan, jadi pelbagai permohonan kelulusan yang dibuat akan menjadi lebih senang apabila ia dibuat oleh mereka. Walau bagaimanapun, pihak SPNB juga boleh mendapatkan juruperunding baru untuk tujuan permohonan kelulusan, tetapi ini akan menyusahkan kerja pihak SPNB untuk mencari juruperunding baru yang melibatkan masa. Tambahan pula, masa juga diperlukan oleh juruperunding baru untuk memahami projek sebelum dapat membantu pihak SPNB membuat pelbagai permohonan kelulusan (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2003) Kegunaan dan Kepentingan Data yang Dikumpul di Peringkat Kajian Awalan Pemulihan Merujuk kepada skop kajian yang ditetapkan, masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan merupakan antara masalah pemulihan di yang diberi tumpuan dalam kajian ini. Sebelum mengkaji masalah ini di bab 6, kegunaan dan kepentingan data yang dikumpul di peringkat kajian awalan akan

97 77 diterangkan melalui penulisan bahagian ini, iaitu bahagian Tujuannya ialah untuk melihat kenapa perlunya mengumpul setiap data di peringkat kajian awalan dan apa kesan yang akan timbul apabila data yang diperlukan tidak dapat dikumpul akibat dari berlakunya masalah pengumpulan data. Penerangan ini akan dapat menunjukkan betapa seriusnya masalah pengumpulan data yang dianalisis di bab 6. Seperti yang diterangkan dalam proses pemulihan projek perumahan terbengkalai, data projek yang dikumpul di peringkat kajian awalan mempunyai kegunaan dan kepentingan sendiri dalam membantu pihak SPNB melancarkan kerja pemulihan nanti. Oleh itu, setiap data perlu dikumpul dengan lengkap. Jika data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap di peringkat kajian awalan, maka ia akan menyukarkan kerja pemulihan nanti. Akibat dari itu, pihak SPNB akan mengkategorikan projek itu sebagai projek yang tidak layak dipulihkan. Berikut adalah antara data yang perlu dikumpul di peringkat kajian awalan pemulihan (Syarikat Perumhan Negara Berhad, 2004a):- i. Nama projek; ii. Lokasi projek; iii. Keluasan projek; iv. Jenis rumah yang dibangunkan; v. Jumlah unit rumah kos rendah; vi. Status hakmilik tanah; vii. Punca terbengkalai; viii. Peratusan kerja siap; ix. Jumlah unit yang perlu dipulihkan; x. Jumlah unit telah dijual; xi. Maklumat pembeli rumah; xii. Jumlah pinjaman tertunggak bersama institusi kewangan; xiii. Denda lewat penyerahan projek; xiv. Baki bayaran pembeli yang belum dituntut; xv. Pihak Berkuasa Tempatan yang terlibat; xvi. Nama pemaju;

98 78 xvii. Nombor syarikat pemaju; xviii. Alamat dan telefon syarikat pemaju; xix. Maklumat tuan tanah; dan xx. Maklumat pasukan pembangunan. Data pertama yang dikumpul ialah nama projek. Pihak SPNB tidak akan menghadapi masalah untuk mengumpul data ini, kerana ia adalah diberi dalam senarai projek yang diserahkan oleh pihak KPKT. Data ini adalah digunakan untuk mengenalpasti projek yang hendak dipulihkan. Kemudian ialah lokasi projek. Data ini dikumpul hanya semata-mata untuk tujuan lawatan tapak bagi mengumpul data projek lain yang boleh diperolehi dari tapak seperti status penyiapan projek. Data ini boleh dikumpul daripada pihak pemaju atau pihak kerajaan lain seperti KPKT, PBT, pejabat tanah dan juruperunding. Kegagalan pengumpulan data ini boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB, kerana ia bukan sahaja menyebabkan kerja lawatan tapak tidak dapat dijalankan, namum kerja pemulihan di tapak projek juga tidak dapat dilakukan. Data keluasan projek pula dikumpul untuk melihat berapa besarnya projek yang hendak dipulihkan atau saiz projek. Seterusnya menentukan sama ada projek sesuai dipulihkan atau tidak dengan berdasarkan tahap keupayaan yang dimiliki. Keupayaan di sini merujuk kepada keupayaan kewangan, sumber manusia, kepakaran dan sebagainya. Jika keluasan projek mengatasi keupayaan pihak pemulihan, maka adalah lebih baik untuk meninggalkan projek tersebut. Oleh itu, data ini adalah penting dikumpul oleh pihak SPNB untuk membuat keputusan pemulihan. Kemudian, data yang berkaitan dengan jenis rumah yang dibangunkan adalah digunakan oleh pihak SPNB untuk mempertimbangkan sama ada projek itu berpotensi untuk dipulihkan atau tidak. Ini adalah kerana, jenis rumah yang dibangunkan merupakan salah satu kriteria yang dipertimbangkan untuk mengukur tahap potensi projek (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a). Pihak SPNB adalah mengutamakan projek yang melibatkan jenis rumah kediaman.

99 79 Menurut polisi SPNB yang ditetapkan, pihak SPNB adalah mengutamakan rumah kos rendah dalam tindakan pemulihan yang dijalankan. Tujuannya ialah untuk membantu para pembeli miskin yang menjadi mangsa dalam masalah projek perumahan terbengkalai (www.spnb.com.my, 2004). Oleh itu, data yang berkaitan dengan jumlah unit rumah kos rendah adalah penting dikumpul untuk membantu pihak SPNB menentukan sama ada projek sesuai dipulihkan atau tidak. Jika projek yang terlibat merupakan projek jenis kos rendah, maka projek itu akan diberi keutamaan untuk dipulihkan. Seterusnya, status hakmilik tanah merujuk kepada sama ada tanah projek dimasukkan sebarang halangan urusniaga atau tidak seperti kaveat, cagaran dan sebagainya. Data ini dikumpul untuk melihat sama ada halangan urusniaga yang dimasukkan mendatangkan masalah yang serius atau tidak untuk menentukan tahap potensi pemulihan projek. Data ini boleh dikumpul di pejabat tanah. Di samping itu, pihak eksekutif bahagian projek SPNB juga mengenalpasti apa faktor yang menyebabkan projek tersebut menjadi terbengkalai. Tujuan data ini dikumpul ialah untuk mengenalpasti apa masalah yang dihadapi oleh pemaju lepas sehingga menyebabkan projek yang dibangunkan menjadi terbengkalai. Ia digunakan oleh pihak SPNB untuk mengukur tahap potensi pemulihan projek. Jika masalah yang dikenalpasti tidak dapat diselesaikan oleh pihak SPNB, maka projek itu akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Selain itu, masalah yang dikenalpasti akan dirujuk di peringkat kajian lanjutan untuk merancang langkahlangkah penyelesaiannya, supaya projek itu dapat diteruskan sehingga habis. Oleh itu, data ini adalah sangat penting. Jika data ini tidak dapat dikumpul, maka ia akan menjadi satu risiko pemulihan kepada pihak SPNB, kerana pihak SPNB tidak menyedari apa masalah sebenar yang wujud disebalik projek tersebut. Data ini hanya dapat dikumpul daripada pihak pemaju atau pasukan pembangunan yang terlibat dalam projek tersebut. Sebelum memulakan kerja pemulihan di tapak projek, jumlah unit yang perlu dipulihkan dan tahap peratusan kerja siap adalah perlu dikenalpasti terlebih dahulu. Ini dapat membantu pihak SPNB mengetahui apa yang telah dibina atau dibuat oleh

100 80 pemaju lepas dan apa yang perlu dipulih atau dibuat oleh mereka. Kedua-dua data ini dikumpul adalah lebih kepada kegunaan di peringkat kajian lanjutan. Ia digunakan untuk membuat anggaran kos pemulihan dan merancang kerja-kerja pemulihan yang perlu dijalankan. Oleh itu, kegagalan pengumpulan kedua-dua data ini akan menyebabkan pihak SPNB menghadapi masalah perancangan di peringkat kajian lanjutan. Akibat dari itu, projek itu akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB atas sebab data ini tidak dapat dikumpul. Tetapi masalah ini adalah jarang dihadapi, kerana kedua-dua data ini boleh dikumpul melalui kaedah lawatan tapak. Walaupun kedua-dua data ini adalah lebih kepada kegunaan di peringkat kajian lanjutan, namun SPNB juga akan melihat kepada kedua-dua data ini di peringkat kajian awalan untuk menentukan tahap potensi pemulihan projek. Didapati, pihak SPNB adalah lebih mengutamakan pemulihan ke atas projek yang hampir siap. Data jumlah unit rumah yang telah jual digunakan oleh pihak SPNB untuk menentukan jumlah pembeli yang terlibat dalam projek tersebut. Seterusnya membantu pihak SPNB mengukur tahap potensi pemulihan projek dengan berpandu kepada jumlah pembeli yang terlibat. Menurut polisi yang ditetapkan, pihak SPNB adalah lebih mengutamakan projek yang melibatkan pembeli yang banyak (Syarikat Perumahan Negara Berhad, 2004a). Ini bermakna projek yang melibatkan lebih banyak pembeli akan menjadi lebih berpotensi untuk dipulihkan oleh pihak SPNB. Oleh itu, data ini adalah penting untuk membantu pihak SPNB mengukur tahap potensi pemulihan projek. Selain itu, data ini juga digunakan untuk menentukan bilangan rumah yang belum jual. Tujuan penentuan ini ialah untuk membantu pihak pemulihan membuat perancangan pemasaran di peringkat kajian lanjutan untuk meningkatkan permintaan projek. Selepas menentukan jumlah pembeli yang terlibat, pihak eksekutif bahagian projek SPNB akan berusaha untuk mendapatkan maklumat para pembeli yang menjadi mangsa dalam projek tersebut. Data ini dapat membantu pihak eksekutif menghubungi para pembeli yang terlibat untuk mendapatkan persetujuan pemulihan daripada mereka. Menurut polisi yang ditetapkan, pihak SPNB hanya akan memulihkan projek perumahan terbengkalai selepas mendapatkan persetujuan

101 81 pemulihan sekurang-kurangnya 70 peratus daripada para pembeli. Disebabkan itu, maklumat para pembeli mesti dikumpul dengan lengkap di peringkat kajian awalan. Jika tidak, pihak SPNB akan menghadapi masalah untuk mendapatkan sebanyak 70 peratus persetujuan pemulihan daripada para pembeli. Akibat dari itu, kerja pemulihan tidak akan dapat dijalankan. Oleh itu, pihak SPNB akan mengkategorikan projek sebagai tidak layak dipulihkan apabila maklumat pembeli tidak dapat dikumpul dengan lengkap di peringkat kajian awalan. Menurut pihak SPNB, maklumat pembeli merupakan antara data yang paling sukar dikumpul, ini kerana pihak pemaju akan cuba merahsiakan data ini untuk mengelakkan masalah tuntutan wang dan rumah daripada para pembeli. Oleh itu, pihak SPNB perlu menumpu lebih perhatian ke atas data ini, supaya dapat mengelakkan projek dikeluarkan daripada pemantauan akibat dari kegagalan pengumpulan data ini. Jumlah pinjaman tertunggak bersama institutsi kewangan dan denda lewat penyerahan projek merupakan antara bentuk halangan pemulihan yang akan dihadapi oleh pihak SPNB. Oleh itu, pihak SPNB perlu mengumpul maklumat yang berkaitan dengan kedua-dua halangan ini di peringkat kajian awalan, seterusnya melihat sama ada kedua-dua halangan ini dapat diselesaikan atau tidak untuk mengukur tahap potensi pemulihan projek. Jika maklumat tentang kedua-dua halangan ini tidak dapat dikumpul, maka ia akan meningkatkan risiko pemulihan yang dijalankan sebab pihak SPNB tidak menyedari masalah projek yang wujud. Selain itu, di peringkat kajian lanjutan, pihak SPNB akan menggunakan kedua-dua data ini untuk menjalankan kajian kedayamajuan dan menyelesaikan kedua-dua halangan ini sebelum memulakan kerja pemulihan di tapak projek. Pihak SPNB akan berjumpa dengan institutsi kewangan dan para pembeli yang terlibat untuk membincangkan kedua-dua tuntutan ini. Sebaliknya, data baki bayaran pembeli yang belum dituntut pula merupakan salah satu sumber pembiayaan kepada pihak SPNB. Kegunaan data ini adalah lebih di peringkat kajian lanjutan. Pihak SPNB akan menggunakan data ini untuk mengumpul bayaran kemajuan projek yang belum dibayar oleh para pembeli bagi menambahkan sumber kewangan yang sedia ada. Jika data ini tidak dapat dikumpul

102 82 di peringkat kajian awalan, maka pihak SPNB akan gagal mengumpul bayaran ini di peringkat kajian lanjutan. Akibat dari itu, ia akan menambahkan beban pembiayaan pihak SPNB. Apabila sumber kewangan yang ada gagal menutup kos pemulihan yang terlibat, maka projek itu akan menjadi menjadi terbengkalai semula. Oleh itu, data ini perlu dikumpul dengan lengkap di peringkat kajian awalan. Selain itu, pihak eksekutif bahagian projek SPNB juga akan menentukan PBT yang terlibat dalam projek tersebut di peringkat kajian awalan pemulihan. Ini dapat menyenangkan segala urusan permohonan atau permohonan semula kelulusan yang diperlukan. Seterusnya ialah maklumat pihak pemaju lepas. Antara maklumat pihak pemaju yang dikumpul ialah nama pemaju, nombor syarikat pemaju, alamat pemaju dan nombor telefon pemaju. Maklumat ini adalah penting bagi pihak SPNB, kerana pihak pemaju merupakan sumber data utama oleh pihak SPNB untuk menjalankan kajian. Maklumat pemaju ini perlu dikenalpasti di peringkat awal, kerana pihak SPNB perlu menggunakan maklumat ini untuk menghubungi mereka bagi mendapatkan segala data projek yang diperlukan. Kemudian mengadakan perbincangan dengan mereka serta mendapatkan persetujuan mereka untuk menjalankan kerja pemulihan ke atas projek mereka. Maklumat ini biasanya dikumpul daripada pihak KPKT. Kegagalan pengumpulan maklumat ini akan menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul data lain daripada pihak pemaju dan persetujuan pemulihan daripada mereka juga gagal diperolehi. Selain dari maklumat pemaju, maklumat tuan tanah juga akan dikumpul. Tetapi, maklumat ini hanya dapat dikumpul jika tanah projek itu bukan dimiliki oleh pihak pemaju dan tujuan maklumat ini dikumpul ialah untuk mendapatkan persetujuan daripada tuan tanah bagi memulihkan projek yang dibangunkan. Jika maklumat ini tidak dapat dikumpul, maka projek itu akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB akibat dari kegagalan untuk mendapatkan persetujuan pemulihan tuan tanah. Akhir sekali ialah maklumat yang berkaitan dengan pasukan pembangunan lepas. Pasukan pembangunan di sini termasuklah juruperunding, kontraktor, arkitek dan pihak-pihak lain yang terlibat dalam projek pembangunan tersebut.

103 83 Sebenarnya, pasukan pembangunan projek juga merupakan salah satu sumber data di peringkat kajian awalan jika data yang diperlukan gagal dikumpul daripada pihak pemaju. Oleh itu, maklumat pasukan pembangunan adalah penting, kerana kegagalan pengumpulan maklumat ini boleh menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul data yang diperlukan dengan lengkap. Selain itu, tujuan maklumat ini dikumpul adalah untuk mengenalpasti pihak-pihak profesional yang terlibat dalam pembangunan projek tersebut, seterusnya mencari mereka untuk menyemak data projek yang dikumpul di peringkat kajian awalan serta menawarkan peluang kerjasama pemulihan kepada mereka. Jika tidak, pasukan pembangunan baru adalah perlu dilantik. 4.6 Kesimpulan SPNB merupakan sebuah syarikat pemaju perumahan yang dimiliki sepenuhnya oleh Menteri Kewangan Diperbadankan (MKD). Melalui Pembentangan Belanjawan Negara pada tahun 2001, pihak SPNB telah dilantik sebagai agen pelaksana pemulihan projek perumahan terbengkalai di bawah skim TPPPT. Bahagian pemulihan projek SPNB telah diberi tanggungjawab untuk melaksanakan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai dengan kerjasama daripada pihak KPKT. Objektif utama bahagian pemulihan projek SPNB dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai ialah, menyiapkan projek pemulihan yang dijalankan dan menyerahkan rumah yang telah siap kepada para pembeli. Untuk melaksanakan tugas ini, tiga bahagian kecil telah diadakan yang meliputi bahagian projek, bahagian teknikal dan bahagian pengumpulan. Ketiga-tiga bahagian ini mempunyai kerja pemulihan tersendiri mengikut peringkat pemulihan yang terlibat. Dalam usaha untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh pihak KPKT, pihak SPNB akan melalui tiga peringkat utama yang

104 84 meliputi peringkat kajian awalan, peringkat kajian lanjutan dan peringkat perlaksanaan. Peringkat kajian awalan lebih kepada kerja pengumpulan data projek daripada pihak-pihak terlibat terutamanya pihak pemaju. Setiap data yang dikumpul mempunyai kegunaan dan kepentingan sendiri dalam membantu pihak SPNB menjalankan kerja pemulihan. Seterusnya, peringkat kajian lanjutan lebih kepada kerja kiraan kos pemulihan, penjadualan kerja pemulihan, permohonan kelulusan TPPPT dan sebagainya. Manakala peringkat perlaksanaan adalah melibatkan kerja pemulihan di tapak projek. Pihak SPNB telah menghadapi pelbagai masalah pemulihan di ketiga-tiga peringkat pemulihan. Antara masalah yang dihadapi ialah, masalah pengumpulan data, masalah pinjaman pihak pemaju, masalah status hakmilik tanah, masalah tindakan mahkamah, masalah syarat-syarat pembangunan baru dan masalah pihak juruperunding. Kesemua masalah pemulihan yang dihadapi ini merupakan berbagai bentuk halangan kepada tindakan pemulihan yang dijalankan. Oleh itu, pelbagai langkah penyelesaian adalah perlu dilaksanakan. Untuk tujuan kajian ini, penumpuan akan diberi kepada masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB di peringkat kajian awalan, seterusnya beberapa cadangan untuk mengatasi masalah tersebut akan dikemukakan. Sebelum menerangkan analisis yang diperolehi di bab 6, latar belakang kajian kes akan diterangkan terlebih dahulu di bab 5.

105 BAB 5 KAJIAN KES 5.1 Pengenalan Kajian kes yang dipilih untuk menjalankan penyelidikan ini ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan. Dalam penulisan bab ini, penerangan tentang senario projek perumahan terbengkalai di negeri kajian kes iaitu Selangor akan diberi terlebih dahulu dan diikuti dengan penerangan maklumat umum tentang kajian kes yang dipilih. 5.2 Senario Projek Perumahan Terbengkalai di Selangor Negeri Selangor atau juga dikenali sebagai Selangor Darul Ehsan merupakan salah satu negeri yang terletak di tengah-tengah Semenanjung Malaysia di pantai barat. Kedudukan negeri ini adalah mengelilingi Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur dan Putrajaya. Keluasan negeri ini ialah sebanyak 7,956 kaki kilometer

106 86 persegi yang merangkumi sembilan daerah dan tujuh bandar, di mana bandar Shah Alam merupakan ibu negeri Selangor (ms.wikipedia.org, 20/8/2005). Selangor merupakan negeri yang mempunyai populasi penduduk paling banyak iaitu seramai 4,613.9 juta orang (ms.wikipedia.org, 20/8/2005). Ini disebabkan selangor bukan sahaja berhadapan dengan percambahan penduduk hasil daripada pertambahan kelahiran yang tinggi, namun juga berhadapan dengan penghijrahan rakyat dari negeri lain (www.keadilanselangor.com, 20/8/2005). Akibat dari itu, sektor perumahan Selangor telah berkembang dengan pesat. Dalam masa yang sama, masalah perumahan di Selangor juga bertambah seperti masalah projek perumahan terbengkalai, masalah setinggan, masalah kekurangan rumah untuk penduduk miskin dan sebagainya. Salah satu masalah perumahan Selangor yang membimbangkan ialah masalah projek perumahan terbengkalai. Sehingga akhir tahun 2004, masalah projek perumahan terbengkalai di Selangor telah mencatatkan bilangan sebanyak 148 projek yang merupakan bilangan tertinggi di Malaysia. Dengan kata lain, Selangor telah menghadapi masalah projek perumahan terbengkalai yang paling serius jika dibanding dengan negeri-negeri lain (Kementerian Perumahan Dan Kerajaan Tempatan, 2004). Jadual 5.1 menunjukkan status projek perumahan terbengkalai di Selangor sehingga 30 Julai 2004.

107 87 Jadual 5.1: Status Projek Perumahan Terbengkalai di Selangor Sehingga 30 Julai 2004 Status projek Jumlah projek Jumlah unit rumah Anggaran nilai projek (RM Juta) Siap dipulihkan 61 12, Diambilalih oleh pemaju lain 6 1, Berpotensi untuk dipulihkan 69 39,855 3, Tidak sesuai dipulihkan 12 2, Jumlah ,289 4, Sumber: Kementerian Perumahan Dan Kerajaan Tempatan, Dengan merujuk kepada Jadual 5.1, sehingga 30 Julai 2004, negeri Selangor telah wujud sebanyak 148 projek perumahan terbengkalai yang melibatkan 56,289 unit rumah dengan anggaran nilai projek sebanyak RM 4, juta. Walau bagaimanapun, dari 148 projek terbengkalai, terdapat sebanyak 61 projek yang melibatkan 12,526 unit rumah telah siap dipulihkan. 61 projek ini telah berjaya mendapatkan hakmilik yang sempurna dan semua rumah yang siap dipulihkan telah diserah balik kepada para pembeli. Di samping itu, terdapat enam projek terbengkalai telah diambilalih oleh pemaju swasta untuk menjalankan tindakan pemulihan. Enam projek yang bernilai RM juta ini adalah melibatkan sebanyak 1,402 unit rumah. Dapat dilihat bahawa, penglibatan pihak pemaju dalam tindakan pemulihan adalah rendah. Ini kerana, pihak pemaju lebih mementingkan keuntungan dalam tindakan pemulihan yang dijalankan. Bagi tindakan pemulihan yang gagal membawa keuntungan tinggi, kebanyakan pihak pemaju tidak akan melibatkan diri dalam tindakan ini. Seterusnya, terdapat sebanyak 12 projek telah dikenalpasti oleh pihak KPKT sebagai projek yang tidak sesuai untuk dipulihkan. 12 projek ini melibatkan 2,506 unit rumah yang bernilai sebanyak RM juta.

108 88 Akhir sekali, baki 69 projek yang melibatkan sebanyak 39,855 unit rumah telah dikenalpasti oleh pihak KPKT sebagai projek yang berpotensi untuk dipulihkan. Dari 69 projek ini, pihak KPKT telah menyerahkan sebanyak 28 projek kepada pihak SPNB untuk menjalankan tindakan pemulihan. Jadual 5.2 menunjukkan status projek perumahan terbengkalai Selangor yang dipulihkan oleh pihak SPNB sehingga 30 Julai Jadual 5.2: Status Projek Perumahan Terbengkalai Selangor yang Dipulihkan oleh Pihak SPNB Sehingga 30 Julai Peringkat pemulihan Jumlah projek Sijil layak menduduki (CFO) 4 Dalam perlaksanaan 4 Kajian lanjutan 6 Kajian awalan 9 Dikeluarkan daripada pemantauan SPNB 5 Jumlah 28 Sumber: Merujuk kepada Jadual 5.2, pihak SPNB telah berjaya memulihkan sebanyak empat projek perumahan terbengkalai dan keempat-empat projek ini telah diserah balik kepada para pembeli lengkap dengan hakmilik rumah. Kemudian, hasil dari kajian awalan yang dijalankan oleh pihak SPNB, terdapat sebanyak lima projek telah dikategorikan sebagai projek yang tidak berpotensi untuk dipulihkan. Kelima-lima projek ini akan diserah balik kepada pihak KPKT untuk mengambil tindakan selanjutnya. Dari 19 projek yang tinggal, empat projek berada di peringkat perlaksanaan iaitu sedang menjalankan kerja pemulihan di tapak projek. Seterusnya, enam projek berada di peringkat kajian lanjutan iaitu sedang menjalankan kerja kiraan kos pemulihan, penjadualan kerja pemulihan, permohonan kelulusan dan sebagainya. Akirnya ialah sembilan projek yang berada di peringkat kajian awalan iaitu sedang menjalankan kerja pengumpulan data projek daripada pihak-pihak yang terlibat. Dalam kajian ini, lapan projek yang berada di peringkat kajian awalan telah

109 89 dipilih sebagai kajian kes. Maklumat umum tentang kelapan-lapan projek ini akan diterangkan di bahagian seterusnya. 5.3 Latar Belakang Kajian Kes Untuk menjalankan kajian ini, lapan projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan telah dipilih sebagai kajian kes. Jadual 5.3 menunjukkan ringkasan maklumat tentang latar belakang kajian kes yang dikaji. Jadual 5.3: Latar Belakang Projek Pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang Berada di Peringkat Kajian Awalan Nama projek Taman Bunga Negara Taman Bayu Lokasi projek Ampang, Selangor. Gombak, Selangor. Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Jenis pembangunan unit pangsapuri kos rendah unit rumah teres dua tingkat unit pangsapuri - 60 unit apartmen - 77 unit rumah dua tingkat - 33 unit rumah teres satu tingkat - 78 unit rumah teres dua tingkat - 10 unit rumah kedai Tahun terbengkalai Faktor terbengkalai Masalah kewangan - Masalah pengurusan Masalah kewangan - Masalah pengurusan

110 90 Jadual 5.3: Latar Belakang Projek Pemulihan SPNB Di Negeri Selangor Yang Berada Di Peringkat Kajian Awalan (Sambungan) Nama projek Taman Kapar Ara Court Apartment Taman Sungai Kelang Taman Sobena Jaya Estana Court Kondominium Bandar Puncak Damai Lokasi projek Klang, Selangor Tahun terbengkalai Damansara, Selangor Klang, Selangor Pelabuhan Klang, Selangor Ampang, Selangor Semenyih, Selangor Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Jenis pembangunan unit rumah teres satu tingkat unit pangsapuri - 18 unit rumah berkembar dua tingkat - 8 unit rumah berkembar satu tingkat - 34 unit rumah kedai satu tingkat - 47 unit rumah kedai dua tingkat - 10 unit rumah teres satu tingkat unit pangsapuri unit kondominium 7 tingkat unit pangsapuri kos rendah 6 tingkat unit pangsapuri kos sederhana rendah 6 tingkat unit pangsapuri kos sederhana Faktor terbengkalai Masalah kewangan - Masalah pengurusan Masalah kewangan - Masalah pengurusan Masalah kewangan - Masalah pengurusan Masalah kewangan - Masalah pengurusan Masalah kewangan - Masalah pengurusan Masalah kewangan - Masalah pengurusan

111 Lokasi Kajian Kes Merujuk kepada Jadual 5.3, daripada lapan projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor, terdapat tiga projek terletak di Klang, dua projek terletak di Ampang, satu projek terletak di Gombak, satu projek terletak di Damansara dan satu projek terletak di Semenyih. Tiga projek pemulihan yang terletak di Klang ialah projek Taman Kapar, Taman Sungai Kelang dan Taman Sobena Jaya. Seterusnya, dua projek pemulihan yang terletak di Ampang ialah projek Taman Bunga Negara dan Estana Court Kondominium. Kemudian projek Taman Bayu terletak di Gombak, projek Ara Court Apartment terletak di Damansara dan projek Bandar Puncak Damai terletak di Semenyih Jenis Pembangunan Kajian Kes Kelapan-lapan projek pemulihan yang dikaji ini melibatkan jenis pembangunan yang berbeza. Terdapat lima projek pemulihan yang tertumpu kepada satu jenis pembangunan sahaja dan tiga projek lagi melibatkan pembangunan bercampur. Daripada lima projek pemulihan yang tertumpu kepada satu jenis pembangunan, tiga projek adalah melibatkan pembangunan pangsapuri, satu projek melibatkan pembangunan kondominium dan satu lagi projek melibatkan pembangunan rumah teres. Tiga projek pembangunan pangsapuri termasuklah projek Ara Court Apartment yang melibatkan pembangunan sebanyak 130 unit pangsapuri, projek Taman Sobena Jaya yang melibatkan pembangunan sebanyak 400 unit pangsapuri dan projek Bandar Puncak Damai yang melibatkan pembangunan pangsapuri kos rendah, kos sederhana rendah serta kos sederhana sebanyak 1940 unit. Kemudian, projek Taman Kapar melibatkan pembangunan rumah teres satu tingkat sebanyak 195 unit dan projek Estana Court Kondominium melibatkan pembangunan kondominium sebanyak 126 unit.

112 92 Tiga projek pemulihan lagi yang melibatkan pembangunan bercampur termasuklah projek Taman Bunga Negara yang melibatkan pembangunan rumah teres dua tingkat dan pangsapuri sebanyak 127 unit dan 600 unit masing-masing. Kemudian, projek Taman Bayu yang melibatkan pembangunan pangsapuri sebanyak 180 unit, pembangunan apartmen sebanyak 60 unit, pembangunan rumah teres satu tingkat sebanyak 33 unit, pembangunan rumah teres dua tingkat sebanyak 155 unit dan pembangunan rumah kedai sebanyak 10 unit. Seterusnya, projek Taman Sungai Kelang melibatkan pembangunan sebanyak 18 unit rumah berkembar dua tingkat, 8 unit rumah berkembar satu tingkat, 34 unit rumah kedai satu tingkat, 47 unit rumah kedai dua tingkat dan 10 unit rumah teres satu tingkat. Secara keseluruhannya, didapati lapan projek yang hendak dipulihkan bukan sahaja melibatkan jenis rumah teres, rumah berkembar dan rumah kedai, namun ia juga melibatkan jenis rumah pangsapuri, apartmen dan kondominium. Ini menunjukkan bahawa, pihak SPNB bukan sahaja bersedia untuk memulihkan projek perumahan terbengkalai yang melibatkan rumah berdensiti rendah, namun mereka juga bersedia memulihkan projek perumahan terbengkalai yang melibatkan rumah pangsapuri, apartmen dan kondominium. Dengan meneliti jenis rumah yang terbengkalai, didapati masalah projek perumahan terbengkalai di Malaysia bukan sahaja berlaku ke atas projek yang melibatkan rumah berdensiti rendah, namun masalah ini juga berlaku ke atas bangunan bertingkat seperti bangunan kondominium dan apartmen. Seterusnya, didapati semua lapan projek perumahan terbengkalai yang hendak dipulihkan juga melibatkan jenis rumah kos rendah dan kos sederhana. Dengan itu, dapat dilihat bahawa, masalah projek perumahan terbengkalai biasanya akan berlaku ke atas jenis rumah berkos rendah dan sederhana. Oleh itu, pihak kerajaan adalah dinasihat supaya mengawal proses pembangunan projek rumah kos rendah dan kos sederhana dengan lebih ketat untuk mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai.

113 Punca Terbengkalai Kajian Kes Selain itu, merujuk kepada Jadual 5.3, kesemua lapan projek pemulihan yang dikaji juga menghadapi masalah pembangunan yang sama dan masalah ini telah menyebabkan kelapan-lapan projek ini menjadi terbengkalai. Masalah yang dimaksudkan ialah masalah kewangan dan masalah pengurusan. Masalah kewangan di sini adalah lebih kepada masalah pinjaman dan masalah kegagalan untuk mendapatkan sumber pembiayaan lain, manakala masalah pengurusan pula lebih kepada masalah dari segi pengurusan kewangan yang menyebabkan ketidakstabilan aliran tunai projek, iaitu sumber pembiayaan yang ada tidak dapat menutup kos pembangunan yang diperlukan. Di sini, dapat dilihat bahawa, faktor utama yang menyebabkan kebanyakan projek perumahan menjadi terbengkalai ialah masalah kewangan dan masalah pengurusan. Ini adalah bertepatan dengan apa yang dinyatakan oleh Ahmad Zahid dalam Utusan Malaysia bertarikh 10/2/2001, beliau menyatakan bahawa, lapan puluh peratus masalah projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti adalah disebabkan masalah kewangan pemaju dan kadar aliran tunai projek yang tidak mantap. Oleh itu, untuk mengelakkan kejadian masalah projek perumahan terbengkalai pada masa hadapan, pihak pemaju projek perumahan perlu bertindak dengan lebih cekap dalam menguruskan projek yang dibangunkan terutamanya dalam menguruskan aspek kewangan projek Peringkat Pemulihan Kajian Kes Kelapan-lapan projek ini telah diambil alih oleh pihak SPNB untuk menjalankan kerja pemulihan dan sekarang berada di peringkat kajian awalan. Kerja pengumpulan data sedang dijalankan oleh pihak SPNB ke atas kelapan-lapan projek

114 94 ini untuk menentukan tahap potensi pemulihan setiap projek. Apabila projek telah ditentukan sebagai projek yang berpotensi untuk dipulihkan, kerja pemulihan seterusnya akan dijalankan dan para pembeli akan berupaya mendapat balik rumah yang mereka beli. 5.4 Kesimpulan Negeri Selangor yang terletak di tengah-tengah Semenanjung Malaysia di pantai barat merupakan antara negeri menghadapi masalah projek perumahan terbengkalai yang paling serius. Lapan projek pemulihan SPNB di Selangor yang berada di peringkat kajian awalan telah dipilih sebagai kajian kes dalam penyelidikan ini. Lapan projek ini ini merangkumi, projek Taman Bunga Negara, Taman Bayu, Taman Kapar, Ara Court Apartment, Taman Sungai Kelang, Taman Sobena Jaya, Estana Court Kondominium dan Puncak Bandar Damai. Jenis pembangunan bagi kelapan-lapan projek ini adalah berbeza. Terdapat projek yang hanya melibatkan satu jenis pembangunan sahaja, juga terdapat projek yang melibatkan pembangunan bercampur. Jenis rumah yang dibangunkan bukan sahaja melibatkan rumah teres, rumah berkembar dan rumah kedai, namun ia juga melibatkan rumah pangsapuri, apartmen dan kondominium. Didapati, faktor terbengkalai kelapan-lapan projek ini adalah sama iaitu, masalah kewangan dan masalah pengurusan. Pihak SPNB sedang menjalankan kajian awalan ke atas kelapan-lapan projek ini untuk menentukan tahap potensi pemulihan setiap projek. Selepas melihat kepada latar belakang kajian kes, kerja analisis data akan dimulakan di bab seterusnya. Data yang dikumpul daripada pihak yang ditemu ramah akan dianalisis untuk mendapatkan hasil kajian bagi mencapai objektif dan matlamat yang ditetapkan.

115 BAB 6 ANALISIS MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SPNB DAN SEBAB KEGAGALAN PEMBERIAN KERJASAMA OLEH PEMAJU 6.1 Pengenalan Dalam penulisan bab ini, kaedah pengumpulan data primer dan kaedah analisis kajian yang digunakan akan diterangkan terlebih dahulu. Seterusnya, hasil analisis kajian yang diperolehi mengikut objektif kajian yang ditetapkan akan diterangkan mengikut turutan. Terlebih dahulu ialah masalah-masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB semasa mengumpul data di peringkat kajian awalan dan diikuti dengan sebab-sebab kenapa pemaju gagal memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Kemudian, penemuan kajian akan diterangkan dan diakhiri dengan kesimpulan bagi bab ini.

116 Kaedah Pengumpulan Data Primer Dalam menjalankan kajian ini, kaedah temu ramah secara bersemuka dan kaedah temu ramah melalui panggilan telefon telah digunakan untuk mengumpul segala data primer yang diperlukan bagi mencapai objektif kajian yang ditetapkan. Kaedah temu ramah secara bersemuka dijalankan dengan pihak temu ramah yang dipilih melalui perjumpaan yang dibuat. Justifikasi pemilihan kaedah ini ialah, ia boleh mendapatkan maklum balas yang jelas dan teliti daripada pihak yang ditemu ramah. Kaedah ini adalah digunakan untuk mengumpul data primer yang diperlukan bagi mencapai objektif kajian pertama. Pihak yang dipilih untuk menjalankan temu tamah bersemuka ialah pihak eksekutif bahagian projek SPNB. Mereka adalah terdiri daripada empat pihak eksekutif yang mempunyai pengalaman menjalankan kajian awalan dari dua setengah tahun hingga tujuh tahun. Menurut Patton (1990), hanya individu yang kaya dengan maklumat yang hendak dikaji sahaja dipilih untuk ditemu ramah. Tujuannya ialah untuk mengelakkan maklumat yang diberi oleh pihak temu ramah adalah dari persepsi mereka. Oleh itu, justifikasi pemilihan keempat-empat pihak eksekutif bahagian projek SPNB sebagai pihak temu ramah ialah, mereka merupakan pihak yang diberi tanggungjawab untuk menjalankan kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan bagi projek pemulihan SPNB di seluruh Malaysia. Dengan kata lain, mereka akan terlibat secara langsung dalam bidang kajian yang dikaji dalam penyelidikan ini. Selain itu, keempat-empat pihak eksekutif ini juga mempunyai pengalaman dalam menjalankan kajian awalan pemulihan lebih dari dua tahun, jadi mereka dapat memberi maklumat yang kaya yang diperlukan dalam kajian ini. Seterusnya, kaedah temu ramah melalui panggilan telefon merupakan cara pengumpulan data yang bertujuan untuk mendapatkan maklumat daripada seseorang dengan menelefonnya (Ahmad Mahdzan Ayob, 1992). Justifikasi pemilihan kaedah ini ialah, ia dapat mengumpul data primer yang diperlukan daripada pihak temu

117 97 ramah yang bertaburan dengan lebih cepat, mudah dan murah. Selain itu, ia juga berupaya mendapatkan maklum balas yang diperlukan segera daripada pihak responden. Kaedah ini telah digunakan untuk mencapai objektif kajian kedua dan ketiga yang ditetapkan. Bagi mencapai objektif kajian kedua, pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes telah dipilih sebagai pihak responden. Justifikasi pihak pemaju dipilih sebagai pihak responden ialah, kajian objektif kedua ialah untuk mengkaji apa sebab yang menyebabkan pihak pemaju gagal memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Seterusnya, bagi mencapai objektif kajian ketiga, pihak eksekutif bahagian projek SPNB telah dipilih sebagai pihak responden. Ini kerana, cadangan langkah penyelesaian masalah pengumpulan data adalah dikemukakan kepada mereka, jadi pandangan dan pendapat mereka tentang cadangan tersebut adalah perlu diteliti dan diambil berat. Kajian kes yang dipilih ialah projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan. Justifikasi pemilihan projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor sebagai kajian kes ialah, Negeri Selangor merupakan antara negeri yang mempunyai paling banyak projek pemulihan SPNB di peringkat kajian awalan yang kaya dengan maklumat kajian, iaitu kajian awalan bagi projek Selangor telah dijalankan dalam suatu tempoh masa tertentu. Oleh itu, projek itu telah melalui apa yang hendak dikaji dalam kajian ini. Seperti yang diterangkan dalam bab 5, antara projek pemulihan di Negeri Selangor yang dikaji termasuklah, projek Taman Bunga Negara, Taman Bayu, Taman Kapar, Ara Court Apartment, Taman Sungai Kelang, Taman Sobena Jaya, Estana Court Kondominium dan Bandar Puncak Damai. 6.3 Kaedah Analisis Kajian Seperti yang dibincangkan dalam bab 2, kaedah yang digunakan untuk menganalisis data primer ialah kaedah analisis kualitatif. Kaedah analisis kualitatif

118 98 merupakan cara atau proses untuk mendapatkan kesimpulan dari beberapa kenyataan yang diberi oleh pihak temu ramah (Lofland and Lofland, 1984). Ia bukan menyalin apa yang dinyatakan oleh pihak yang ditemu ramah, tetapi pengkaji perlu memahami dan menerangkan maksud yang ingin disampaikan oleh pihak yang ditemu ramah (Berg, 1989). Teknik pengkodan telah digunakan dalam kerja analisis ini, iaitu mengekodkan kata-kata yang diberi oleh pihak yang ditemu ramah. Kemudian, penerangan dan penaksiran akan dibuat ke atas kata-kata tersebut untuk mendapatkan hasil analisis kajian (Lofland and Lofland, 1984). Penelitian setiap maklum balas yang diberi oleh pihak temu ramah adalah perlu untuk membuat penaksiran yang baik. Kaedah analisis ini dapat menghasilkan penulisan yang memuaskan, kerana ia dapat memahami sesuatu perkara dengan lebih jelas dan tepat. Hasil analisis yang tepat akan dapat mencapai matlamat dan objektif kajian yang ditetapkan. 6.4 Analisis Masalah Pengumpulan Data yang Dihadapi oleh Pihak SPNB Untuk mencapai objektif pertama yang ditetapkan, iaitu mengkaji masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan, projek pemulihan SPNB di Selangor telah digunakan untuk membuktikan dan mengukuhkan masalah yang dikenalpasti. Hasil dari kajian temu ramah yang dijalankan, didapati pihak SPNB telah menghadapi empat masalah utama dalam mengumpul data yang diperlukan. Keempat-empat masalah yang dihadapi adalah seperti berikut: -

119 Masalah Kerjasama Pihak Pemaju Dalam Memberi Data yang Diminta Dalam usaha untuk mengumpul data projek yang diperlukan untuk tujuan kajian awalan, sumber data utama yang digunakan oleh pihak SPNB ialah pihak pemaju lepas. Dengan kata lain, pihak SPNB akan bergantung kepada pihak pemaju lepas untuk mengumpul data yang diperlukan. Pihak eksekutif bahagian projek SPNB menyatakan bahawa: Salah satu masalah pengumpulan data yang wujud di peringkat kajian awalan adalah berhubung kait dengan kerelaan pihak pemaju dalam memberi data atau maklumat yang diminta. Ini bermakna, pihak pemaju yang diminta untuk memberi data tidak memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB sama ada mengambil masa yang lama untuk memberi data yang diminta atau langsung tidak memberi data yang diminta. Pihak pemaju yang terlibat biasanya mempunyai banyak alasan untuk tidak memberi kerjasama. Antara alasan yang dikenalpasti oleh pihak eksekutif bahagian projek SPNB ialah: Mereka ingin mengelakkan masalah tuntutan daripada para pembeli, sibuk dengan kerja sendiri, mementingkan diri sendiri, tidak mahu memberi balik hak kepentingan kepada pembeli dan sebagainya. Pelbagai alasan pemaju ini telah menyebabkan pihak SPNB gagal mendapatkan kerjasama daripada mereka untuk mengumpul data projek yang diperlukan. Apabila data yang diperlukan tidak dapat dikumpul, kemungkinan besar projek itu akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Sebagai contoh, jika maklumat para pembeli tidak dapat dikumpul dengan lengkap, maka pihak SPNB

120 100 akan menghadapi masalah untuk menghubungi mereka untuk mendapatkan persetujuan pemulihan. Apabila persetujuan pembeli adalah kurang dari 70 peratus, maka projek itu akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Jadual 6.1 menunjukkan masalah kerjasama pihak pemaju yang dihadapi oleh kajian kes yang dikaji. Jadual 6.1: Masalah Kerjasama Pihak Pemaju dalam Memberi Data yang Diminta yang Dihadapi oleh Kajian Kes Nama projek Masalah kerjasama Mengambil masa lama untuk beri data Langsung tidak beri data Taman Bunga Negara X Taman Bayu X X Taman Kapar X Ara Court Apartment X Taman Sungai Kelang X Taman Sobena Jaya X Estana Court X X Kondominium Bandar Puncak Damai X Petunjuk: menghadapi masalah kerjasama pihak pemaju. X tidak menghadapi masalah kerjasama pihak pemaju. Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Merujuk kepada Jadual 6.1, daripada lapan projek yang dikaji, terdapat sebanyak enam projek menghadapi masalah ini. Ini membuktikan bahawa, masalah ini memang merupakan salah satu masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB dan dapat dilihat bahawa, kekerapan kewujudan masalah ini adalah amat tinggi. Dua projek yang tidak menghadapi masalah ini ialah projek Taman

121 101 Bayu dan projek Estana Court Kondominium. Kedua-dua projek ini tidak menghadapi masalah ini kerana pihak SPNB gagal mengesan pihak pemaju bagi kedua-dua projek ini untuk tujuan pengumpulan data. Apabila pihak pemaju gagal dikesan oleh pihak SPNB di peringkat awal, maka pihak SPNB akan gagal mengumpul data yang diperlukan daripada pihak pemaju. Oleh itu, masalah kerjasama daripada pihak pemaju tidak wujud ke atas kedua-dua projek ini. Seterusnya, baki enam projek yang menghadapi masalah ini boleh dibahagikan kepada dua kumpulan utama. Terdapat dua projek yang digolong dalam masalah kumpulan pertama, iaitu projek Taman Bunga Negara dan projek Bandar Puncak Damai. Masalah yang dihadapi ialah: Pihak pemaju mengambil masa yang lama untuk memberi data yang diminta. Bagi projek Taman Bunga Negara, pihak pemaju telah menggunakan selama 6 bulan untuk memberi maklumat yang lengkap kepada pihak SPNB. Manakala bagi projek Bandar Puncak Damai pula, pemaju telah mengambil selama 7 bulan untuk memberi maklumat yang diminta. Tambahan pula, maklumat yang diberi masih belum lengkap lagi. Menurut pihak eksekutif bahagian projek SPNB: Dalam proses pemulihan yang ditetapkan, pihak SPNB sepatutnya hanya perlu menggunakan 3 bulan sahaja untuk mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Tetapi masalah kerjasama pihak pemaju yang dihadapi oleh kedua-dua projek ini telah menyebabkan pihak SPNB terpaksa mengambil masa lebih dari 6 bulan untuk mengumpul data yang diperlukan. Oleh itu, ia telah memanjangkan masa yang diperlukan untuk menjalankan kajian awalan. Seterusnya melewatkan proses

122 102 pemulihan yang dijalankan. Akhirnya, menimbulkan pelbagai masalah sampingan seperti masalah tuntutan rumah daripada para pembeli. Masalah kumpulan kedua ialah: Pihak pemaju langsung tidak memberi data yang diminta oleh pihak SPNB. Terdapat empat projek yang digolong dalam kumpulan ini, iaitu projek Taman Kapar, Ara Court Apartment, Taman Sungai Kelang dan Taman Sobena Jaya. Situasi kejadian kempat-empat projek ini adalah lebih kurang sama. Di sini, pihak pemaju yang merupakan sumber data utama kepada pihak SPNB telah gagal membantu mereka mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Akibat dari itu, ia boleh menyebabkan sebahagian data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap oleh pihak SPNB. Walau bagaimanapun, pihak SPNB telah cuba mengumpul data yang diperlukan daripada agensi lain seperti KPKT, PBT, Pejabat Tanah dan juruperunding. Tetapi langkah penyelesaian ini pula menimbulkan masalah data tidak lengkap di agensi lain yang akan dibincang di Kesimpulannya, masalah kerjasama pihak pemaju yang dihadapi boleh dibahagikan kepada dua situasi iaitu, sama ada pihak pemaju mengambil masa yang lama untuk memberi data yang diperlukan atau langsung tidak memberi data yang diminta. Masalah ini telah memanjangkan tempoh masa kajian awalan, seterusnya melewatkan proses pemulihan yang dijalankan. Apabila projek pemulihan menjadi lambat disiapkan, maka pelbagai masalah sampingan akan timbul seperti masalah tuntutan rumah daripada para pembeli, masalah peningkatan kos pemulihan dan sebagainya. Selain itu, masalah ini juga menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB atas sebab data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap. Oleh itu, masalah ini perlu diambil perhatian oleh pihak SPNB untuk mencari kaedah bagi menyelesaikannya.

123 Data Tidak Lengkap di Agensi Lain Selepas pihak SPNB gagal mengumpul data projek yang diperlukan daripada pihak pemaju, pihak SPNB akan cuba mengumpul data yang diperlukan daripada agensi lain. Antara agensi lain yang terlibat ialah, pihak KPKT, PBT, Pejabat Tanah dan juruperunding. Masalah yang dihadapi ialah, maklumat yang diminta tidak lengkap di agensi lain. Ini bermakna, selain dari pihak pemaju, agensi lain yang terlibat dalam projek juga tidak mempunyai maklumat yang lengkap tentang projek tersebut. Sebagai contoh, pihak PBT tidak mempunyai maklumat yang berkaitan dengan pinjaman pihak pemaju, maklumat para pembeli dan sebagainya. Disebabkan itu, pihak SPNB perlu pergi jabatan atau agensi lain untuk mengumpul data yang tidak terdapat di pihak PBT. Menurut pihak eksekutif bahagian projek SPNB: Masalah ini telah merumitkan dan menyusahkan kerja pengumpulan data yang dijalankan, seterusnya memanjangkan tempoh masa pengumpulan data yang digunakan. Ini bermakna, kerja pengumpulan data akan menjadi rumit dan susah apabila pihak SPNB perlu pergi lebih dari satu tempat untuk mengumpul data yang diperlukan. Seterusnya, kerja pengumpulan data lebih dari satu tempat memerlukan masa yang lebih panjang jika dibanding dengan kerja pengumpulan data di satu tempat sahaja. Apabila masa pengumpulan data yang diperlukan telah dipanjangkan, maka ia akan menjejaskan tempoh masa proses pemulihan. Masalah telah bertambah serius apabila data yang diperlukan tidak dapat dikumpul lagi daripada semua agensi lain yang terlibat. Akibat dari itu, projek akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB atas sebab data yang dikumpul tidak lengkap. Jadual 6.2 menunjukkan masalah data tidak lengkap di agensi lain yang dihadapi oleh SPNB semasa mengumpul data yang diperlukan bagi kajian kes yang dikaji.

124 104 Jadual 6.2: Masalah Data Tidak Lengkap di Agensi Lain yang Dihadapi oleh Kajian Kes Nama projek Data tidak lengkap di agensi lain Taman Bunga Negara X Taman Bayu Taman Kapar Ara Court Apartment Taman Sungai Kelang Taman Sobena Jaya Estana Court Kondominium Bandar Puncak Damai X Petunjuk: menghadapi masalah data tidak lengkap di agensi lain. X tidak menghadapi masalah data tidak lengkap di agensi lain. Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Merujuk kepada Jadual 6.2, hanya dua projek sahaja tidak menghadapi masalah ini, iaitu projek Taman Bunga Negara dan projek Bandar Puncak Damai. Disebabkan pihak pemaju kedua-dua projek ini dapat memberi data yang lengkap kepada pihak SPNB, maka pihak SPNB tidak perlu lagi mengumpul data bagi keduadua projek ini daripada agensi lain. Ini kerana, semua data yang diperlukan telah dikumpul daripada pihak pemaju. Oleh itu, masalah data tidak lengkap di agensi lain dapat dielakkan. Ini menunjukkan bahawa, jika pihak SPNB boleh mendapatkan kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju untuk tujuan pengumpulan data, maka masalah ini akan dapat dielakkan. Disebabkan pihak pemaju projek Taman Bayu dan Estana Court Kondominium gagal dikesan oleh pihak SPNB, jadi pihak SPNB terpaksa

125 105 mengumpul data kedua-dua projek ini daripada agensi lain. Akibat dari itu, keduadua projek ini telah menghadapi masalah data tidak lengkap di agensi lain. Masalah ini juga sama dihadapi oleh empat projek yang gagal mengumpul data daripada pihak pemaju. Sehingga akhir tahun 2004, SPNB telah menghubungi empat pihak untuk mengumpul data bagi keenam-enam projek ini. Keempat-empat pihak yang dihubungi ialah, KPKT, PBT, pejabat tanah dan juruperunding. Salah seorang pihak eksekutif bahagian projek SPNB telah menyatakan bahawa: Setiap pihak ini juga tidak mempunyai semua data yang diminta oleh SPNB. Sebagai contoh, PBT hanya mempunyai maklumat yang berkaitan dengan lokasi projek, keluasan projek, jenis rumah yang dibangunkan dan kelulusan pembangunan. Seterusnya, maklumat status hakmilik tanah hanya dapat dikumpul daripada Pejabat Tanah. Selain itu, walaupun pihak KPKT mempunyai banyak data yang diminta oleh pihak SPNB, tetapi wujud juga masalah pencatatan seperti data projek yang diperlukan tidak dicatatkan. Disebabkan itu, SPNB terpaksa mencari kesemua agensi ini ditambah pula dengan pihak lain untuk mengumpul data yang diperlukan. Akibat dari itu, ia telah menyukarkan kerja pengumpulan data yang dijalankan serta memanjangkan tempoh masa pengumpulan data yang digunakan. Tambahan pula, masalah akan timbul jika data yang lengkap masih gagal dikumpul selepas menghubungi semua agensi yang terlibat Ketidaksesuaian Penggunaan Kaedah Borang Maklumat Kaedah borang maklumat merupakan salah satu cara pengumpulan data yang digunakan oleh pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan daripada pihak pemaju. Pihak SPNB akan menghantar borang maklumat melalui pengeposan

126 106 kepada pihak pemaju untuk meminta mereka memberi data yang diperlukan. Masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat di sini merujuk kepada kegagalan penggunaan kaedah ini secara berkesan dalam mengumpul data yang diperlukan. Dengan kata lain, kaedah borang maklumat yang digunakan telah menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul data yang diperlukan serta mengambil masa yang lama untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Masalah ini adalah lebih menekankan kaedah yang digunakan yang berbeza dengan masalah yang lebih menekankan kerjasama pihak pemaju. Masalah ini telah wujud dalam tiga bentuk. Bentuk masalah pertama yang dihadapi ialah: Borang maklumat yang diserahkan kepada pihak pemaju tidak dapat dikumpul balik. Ini telah menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul sebarang maklumat daripada pihak pemaju. Dalam keadaan ini, dapat dikatakan bahawa, kaedah borang maklumat yang digunakan langsung tidak efisien, kerana ia tidak dapat membantu pihak SPNB mengumpul sebarang data yang diperlukan. Apabila data yang diperlukan tidak dapat dikumpul, maka projek akan dikeluarkan daripada pemantuan SPNB. Oleh itu, boleh dikatakan kaedah ini adalah tidak sesuai digunakan. Seterusnya, bentuk masalah kedua yang dihadapi ialah: Borang maklumat yang dikumpul balik tidak diisi dengan lengkap. Ini bermakna, walapun pihak SPNB dapat mengumpul balik borang maklumat yang diserahkan, tetapi data borang maklumat tidak diisi dengan lengkap. Untuk mengatasi bentuk masalah ini, pihak SPNB terpaksa meminta maklumat yang diperlukan sebanyak beberapa kali daripada pihak pemaju atau meminta maklumat yang tidak lengkap daripada agensi lain. Akibat dari itu, ia telah memanjangkan tempoh masa pengumpulan data yang digunakan, seterusnya menjejaskan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan. Sekali lagi telah menunjukkan

127 107 kaedah borang maklumat adalah tidak sesuai digunakan. Ini adalah kerana, bentuk masalah ini bukan sahaja menyebabkan sebahagian data yang diperlukan tidak dapat dikumpul oleh pihak SPNB, namun ia juga telah melambatkan kajian awalan yang dijalankan. Akhirnya, bentuk masalah ketiga yang dihadapi oleh pihak eksekutif bahagian projek SPNB semasa menggunakan kaedah borang maklumat ialah: Pihak SPNB perlu menggunakan masa yang lama untuk mengumpul balik borang maklumat yang diserahkan. Walaupun pihak SPNB dapat mengumpul balik semua data yang diperlukan dalam keadaan ini, tetapi ia telah memanjangkan masa pengumpulan data yang digunakan. Salah satu sebab kejadian masalah ini ialah: Cara permintaan data menggunakan borang maklumat yang dihantar melalui pengeposan tidak mempunyai unsur paksaan kepada pihak pemaju. Apabila pihak pemaju hanya berdepan dengan borang maklumat yang merupakan bahan mati, maka mereka tidak akan berasa tertekan untuk memberi data yang diminta. Akibat dari itu, mereka boleh memberi data yang diperlukan pada bila-bila masa. Tetapi, apabila data adalah dikumpul melalui cara temu ramah secara bersemuka, maka pihak SPNB dapat memaksa pihak pemaju memberi data yang lengkap dengan cepat. Oleh itu, kaedah borang maklumat dikatakan tidak sesuai digunakan untuk tujuan pengumpulan data. Jadual 6.3, menunjukkan masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat yang dihadapi oleh kajian kes yang dikaji.

128 108 Jadual 6.3: Masalah Ketidaksesuaian Penggunaan Kaedah Borang Maklumat yang Dihadapi oleh Kajian Kes Nama projek Ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat Borang tidak dapat dikumpul balik Borang tidak diisi dengan lengkap Mengambil masa lama untuk kumpul balik borang Taman Bunga Negara X X Taman Bayu X X X Taman Kapar X X Ara Court Apartment X X Taman Sungai X X Kelang Taman Sobena Jaya X X Estana Court X X X Kondominium Bandar Puncak X X Damai Petunjuk: menghadapi masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat. X tidak menghadapi masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat. Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Merujuk kepada Jadual 6.3, terdapat sebanyak enam projek turut menghadapi masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat, hanya projek Taman Bayu dan Estana Court Kondominium sahaja tidak menghadapi masalah ini. Ini adalah kerana, pihak pemaju bagi kedua-dua projek ini telah melarikan diri, jadi pihak SPNB tidak menggunakan kaedah borang maklumat untuk mengumpul data daripada kedua-dua pemaju ini. Apabila kaedah ini tidak

129 109 digunakan untuk tujuan pengumpulan data, jadi pelbagai masalah yang berkaitan dengan kaedah ini juga tidak akan timbul. Daripada enam projek yang menghadapi masalah ini, terdapat empat projek menghadapi bentuk masalah yang sama. Keempat-empat projek ini ialah projek Taman Kapar, Ara Court Apartment, Taman Sungai Kelang dan Taman Sobena Jaya. Bentuk masalah yang dihadapi oleh keempat-empat projek ini ialah, borang maklumat yang diserahkan untuk tujuan pengumpulan data tidak dapat dikumpul balik. Situasi bentuk masalah yang dihadapi oleh keempat-empat projek ini adalah sama iaitu, borang maklumat telah diserahkan kepada pihak pemaju pada bulan 2/2004. Apabila sudah menunggu satu bulan masih tiada maklum balas daripada pihak pemaju, maka borang maklumat telah dihantar buat kali kedua sebagai tanda pengingatan kepada mereka. Kerja penghantaran borang maklumat ini telah dilakukan sebanyak tiga hingga empat kali. Selepas menunggu selama 3 bulan, borang maklumat yang dihantar masih tidak dapat dikumpul balik, maka pihak SPNB telah mencari syarikat pemaju bagi keempat-empat projek ini. Hasil pencarian menunjukkan bahawa, kejadiaan bentuk masalah ini adalah disebabkan oleh pihak pemaju tidak mempeduli borang maklumat pihak SPNB. Bentuk masalah ini bukan sahaja menyebabkan pembaziran masa dalam menunggu maklum balas daripada pihak pemaju, namun ia juga menyebabkan data yang diperlukan gagal dikumpul melalui kaedah borang maklumat yang digunakan. Seterusnya, bentuk masalah borang maklumat yang dihadapi oleh projek Taman Bunga Negara ialah, pihak SPNB mengambil masa yang lama untuk mengumpul balik borang maklumat yang lengkap. Dalam situasi projek ini, borang maklumat telah diserahkan kepada pihak pemaju pada bulan 2/2004, tetapi pihak pemaju hanya dapat melengkapkan borang maklumat yang diserahkan dengan mengambil tempoh masa selama enam bulan. Tempoh masa ini telah melebihi had tempoh masa pengumpulan data yang dinyatakan dalam proses pemulihan, iaitu tiga

130 110 bulan. Akibat dari itu, ia telah memanjangkan tempoh masa proses pemulihan yang digunakan. Akhirnya, bentuk masalah penggunaan kaedah borang maklumat yang dihadapi oleh projek Bandar Puncak Damai ialah, data borang maklumat yang dikumpul balik tidak lengkap. Situasi yang dihadapi ialah, walaupun pihak pemaju projek Bandar Puncak Damai telah menghantar balik borang maklumat yang diserahkan selepas menerima surat amaran daripada pihak SPNB, tetapi maklumat yang diberi tidak lengkap terutamanya maklumat para pembeli. Disebabkan maklumat pembeli yang tidak lengkap boleh menyebabkan pihak SPNB gagal mendapatkan 70 peratus persetujuan pemulihan daripada para pembeli, seterusnya menyebabkan projek pemulihan gagal dijalankan, maka pihak SPNB telah meminta lagi maklumat tersebut daripada pihak pemaju projek Bandar Puncak Damai. Akibat dari itu, masa pengumpulan data yang digunakan telah diperpanjangkan. Kesimpulannya, ketiga-tiga bentuk masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat yang dihadapi telah menunjukkan kaedah ini adalah tidak efisien digunakan. Ini kerana, ia bukan sahaja merumitkan kerja pengumpulan data yang dijalankan, namun juga memanjangkan tempoh masa pengumpulan data, seterusnya menjejaskan tempoh masa keseluruhan proses pemulihan. Selain itu, ketidaklengkapan data yang dikumpul akibat dari masalah ini juga boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Oleh itu, kaedah ini memang wujud masalah yang perlu ditangani Ketidakadaan Kuasa Undang-undang Kuasa undang-undang di sini merujuk kepada kuasa yang boleh digunakan untuk mengumpul data yang diperlukan. Dengan adanya kuasa ini, segala kerja

131 111 pengumpulan data akan menjadi senang. Sebagai contoh, Pusat Maklumat Harta Tanah Negara (NAPIC) telah menggunakan kuasa di bawah Kaedah-kaedah Penilaian dan Perkhidmatan Harta 1999 untuk mengumpul segala data yang diperlukan bagi pusat maklumat yang dibangunkan. Menurut seksyen 6 (3), Akta Penilai, Pentaksir dan Ejen Harta Tanah 1981, jika sesiapa yang diminta oleh NAPIC untuk memberi data tidak memberi kerjasama, maka dia telah dianggap melakukan kesalahan dan boleh dikenakan denda tidak lebih dari 10 ribu atau dipenjara tidak lebih dari 3 bulan atau kedua-dua sekali (www.jpph.gov.my, 2004). Melalui peruntukan ini, ia akan dapat memaksa pihak pemaju memberi data yang diperlukan walaupun mereka tidak ingin berbuat demikian. Tetapi masalah yang timbul ialah: Pihak SPNB tidak mempunyai kuasa pengumpulan data yang diperuntukan di bawah undang-undang. Ini bermakna, pihak SPNB hanya boleh menggunakan usaha sendiri untuk mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Tanpa kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang, segala kerja pengumpulan data yang dijalankan oleh pihak SPNB telah menjadi susah akibat dari pelbagai masalah yang timbul terutamanya masalah kegagalan pemberian kerjasama oleh pihak pemaju. Ini adalah kerana, pihak SPNB gagal memaksa pihak pemaju untuk memberi data yang diperlukan. Jadual 6.4 menunjukkan masalah ketidakadaan kuasa undang-undang yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk mengumpul data yang diperlukan bagi kajian kes yang dikaji.

132 112 Jadual 6.4: Masalah Ketidakadaan Kuasa Undang-undang yang Dihadapi oleh Kajian Kes Nama projek Ketidakadaan kuasa undang-undang Taman Bunga Negara Taman Bayu X Taman Kapar Ara Court Apartment Taman Sungai Kelang Taman Sobena Jaya Estana Court Kondominium X Bandar Puncak Damai Petunjuk: menghadapi masalah ketidakadaan kuasa undang-undang. X tidak menghadapi masalah ketidakadaan kuasa undang-undang. Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Jadual 6.4 menunjukkan bahawa, terdapat enam projek menghadapi masalah ini semasa mengumpul data yang diperlukan daripada pihak pemaju. Bagi projek Taman Bunga Negara dan projek Bandar Puncak Damai, pihak SPNB telah menghadapi masalah untuk memaksa pihak pemaju memberi data yang lengkap dalam tempoh masa yang cepat. Akibat dari itu, masa pengumpulan data yang digunakan telah diperpanjangkan. Seterusnya, bagi empat lagi projek yang baki, pihak SPNB telah gagal memaksa pihak pemaju memberi data yang diminta. Ini telah menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul sebarang maklumat daripada pihak pemaju. Akibat dari itu, pihak SPNB terpaksa mengumpul data yang diperlukan daripada agensi lain dan ini telah merumitkan kerja pengumpulan data yang dijalankan serta memanjangkan tempoh masa kajian awalan yang digunakan. Tetapi, jika pihak SPNB mempunyai kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang, maka kesan dan masalah yang timbul ini akan dapat dielakkan.

133 Masalah Pengumpulan Data Secara Keseluruhan Selepas melihat kepada analisis bagi setiap masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB, seterusnya analisis secara keseluruhan akan dibuat untuk melihat kesan masalah secara keseluruhan dan hubung kait antara masalah untuk mencari langkah penyelesaian. Jadual 6.5 menunjukkan rumusan tentang setiap masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh kajian kes yang dikaji. Jadual 6.5: Masalah Pengumpulan Data yang Dihadapi oleh Kajian Kes Nama projek Masalah kerjasama pihak pemaju Data tidak lengkap di agensi lain Ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat Ketidakadaan kuasa undangundang Taman Bunga Negara X Taman Bayu X X X Taman Kapar Ara Court Apartment Taman Sungai Kelang Taman Sobena Jaya Estana Court Kondominium X X X Bandar Puncak Damai X Jumlah projek Petunjuk: menghadapi masalah berkenaan. X tidak menghadapi masalah berkenaan. Sumber: Hasil Kajian Pengkaji, Merujuk kepada Jadual 6.5, didapati kekerapan kejadian keempat-empat masalah pengumpulan data yang dihadapi adalah sama. Disebabkan kekerapan kejadian kempat-empat masalah ini adalah amat tinggi iaitu sebanyak enam projek

134 114 daripada lapan projek, jadi keempat-empat masalah ini perlu diberi perhatian untuk mengatasinya. Selain itu, secara keseluruhannya, kejadian keempat-empat masalah ini bukan sahaja merumitkan dan menyukarkan kerja pengumpulan data, namun ia juga telah melambatkan proses pengumpulan data yang dijalankan. Apabila proses pengumpulan data menjadi lambat untuk disiapkan, maka tempoh masa kajian awalan akan menjadi panjang, seterusnya ia akan menjejaskan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan. Akibat dari itu, pelbagai masalah seperti masalah tuntutan daripada para pembeli akan timbul. Selain itu, masalah pengumpulan data ini juga menyebabkan projek yang hendak dipulihkan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB akibat dari kegagalan pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Oleh itu, keempat-empat masalah ini telah mendatangkan kesan yang amat serius. Disebabkan itu, pihak SPNB perlu mencari beberapa langkah penyelesaian untuk mengatasi keempat-empat masalah ini, supaya kerja pengumpulan data dapat berjalan dengan lancar dan cepat serta dapat mengelakkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB atas sebab kejadian keempat-empat masalah ini. Keempat-empat masalah pengumpulan data yang dihadapi adalah berhubung kait di antara satu sama lain. Menurut pihak eksekutif bahagian projek SPNB: Sebab kejadian masalah kerjasama pihak pemaju dan masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat adalah sama. Iaitu pihak pemaju yang diminta untuk memberi maklumat tidak memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB sama ada mengambil masa yang lama untuk memberi data yang diminta atau langsung tidak mempeduli borang maklumat pihak SPNB. Oleh itu, untuk mengatasi kedua-dua masalah ini, sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama kepada pihak SPNB perlu dikaji terlebih dahulu.

135 115 Selepas itu, barulah mencari langkah penyelesaian dengan berpandu kepada sebab yang dikenalpasti. Seterusnya, pihak eksekutif bahagian projek SPNB turut menyatakan bahawa: Apabila masalah kerjasama pihak pemaju dapat diselesaikan, maka secara automatiknya masalah data tidak lengkap di agensi lain dan masalah ketidakadaan kuasa undang-undang juga akan dapat diatasi. Ini adalah kerana, apabila pihak SPNB berupaya mendapatkan kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju untuk tujuan pengumpulan data, maka pihak SPNB tidak perlu lagi meminta maklumat daripada agensi lain yang terlibat serta tidak memerlukan kuasa undang-undang untuk memaksa mereka memberi data yang diminta. Oleh itu, kedua-dua masalah ini akan dapat dielakkan. Secara kesimpulannya, untuk mengatasi keempat-empat masalah ini, sebab kenapa pihak pemaju tidak memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB adalah perlu dikenalpasti terlebih dahulu. Sebab ini akan dikaji di bahagian Analisis Sebab Kenapa Pihak Pemaju Tidak Memberi Kerjasama kepada Pihak SPNB untuk Mengumpul Data yang Diperlukan Untuk tujuan analisis ini, pihak pemaju yang terlibat dalam kajian kes telah dipilih sebagai pihak yang diberi maklum balas. Walau bagaimanapun, hanya enam dari lapan pihak pemaju dapat dihubungi selepas pelbagai usaha dijalankan. Jadual 6.6 menunjukkan sebab-sebab yang diberi oleh keenam-enam pihak pemaju yang ditemu ramah.

136 116 Jadual 6.6: Sebab Pihak Pemaju Kajian Kes Tidak Memberi Kerjasama kepada Pihak SPNB untuk Mengumpul Data di Peringkat Kajian Awalan. Sebab-sebab Bukan urusan Mengelakkan Sibuk dengan Data telah Nama sendiri tuntutan para kerja sendiri hilang pemaju pembeli Pemaju A X X X Pemaju B X X Pemaju C X X Pemaju D X X Pemaju E X X Pemaju F X X Jumlah Petunjuk: memberi sebab berkenaan. X tidak memberi sebab berkenaan. Sumber: Kajian Pengkaji, Merujuk kepada Jadual 6.6, terdapat empat sebab yang diberi oleh pihak pemaju yang ditemu ramah tentang sebab kenapa mereka tidak memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Keempatempat sebab ini termasuklah, mereka menyatakan itu ialah urusan SPNB dan bukan urusan mereka, untuk mengelakkan tuntutan daripada para pembeli, sibuk dengan kerja sendiri dan data yang diminta telah hilang.

137 Bukan Urusan Sendiri Daripada enam pihak pemaju yang tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan, terdapat sebanyak empat pemaju memberi alasan bahawa, itu ialah urusan SPNB sendiri dan tidak ada kaitan dengan mereka. Oleh itu, mereka telah mengabaikan borang maklumat yang diserahkan oleh pihak SPNB dan langsung tidak mempeduli sama ada pihak SPNB dapat mengumpul data yang dikehendaki atau tidak. Pihak pemaju B menyatakan bahawa: Adalah bagus untuk memulihkan semula projek itu, tetapi itu ialah kerja pihak SPNB dan mereka tidak akan campur tangan dalam hal tersebut. Di sini, walaupun pihak pemaju bersetuju untuk memulihkan projek mereka, tetapi persetujuan ini tidak bermaksud mereka akan melibatkan diri. Di samping itu, pihak pemaju E pula menyatakan bahawa: Disebabkan pemulihan itu tidak mendatangkan sebarang kebaikan kepada mereka seperti keuntungan dari segi kewangan, jadi mereka tidak akan membantu pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Dalam keadaan ini pula, pihak pemaju adalah lebih mementingkan manfaat yang mereka boleh perolehi dan melupakan tanggungjawab mereka untuk memulihkan projek. Seterusnya, menurut pihak pemaju C:

138 118 Projek itu bukan projek saya, jadi saya tidak mempunyai tanggungjawab ke atasnya. Pihak pemaju telah menjelaskan bahawa, walaupun projek itu adalah projek mereka pada suatu masa ketika, tetapi mereka menyatakan perkara itu telah berlalu dan sekarang projek itu tidak lagi dimiliki oleh mereka. Dalam keadaan ini, pihak pemaju seakan-akan ingin menolak tanggungjawab ke atas projek itu kepada pihak lain. Daripada pelbagai alasan yang diberi oleh pihak pemaju, dapat dilihat bahawa, mereka tidak menyedari tanggungjawab mereka ke atas projek yang hendak dipulihkan dan menolak semua tanggungjawab pemulihan kepada pihak SPNB. Oleh itu, usaha perlu diambil untuk memberi kesedaran kepada pihak pemaju tentang tanggungjawab pemulihan mereka, supaya dapat membetulkan tanggapan salah mereka bagi membantu SPNB mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan Mengelakkan Tuntutan Para Pembeli Salah satu sebab yang diberi oleh pihak pemaju B, E dan F tentang sebab kenapa mereka tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan ialah: Ingin mengelakkan pelbagai tuntutan daripada para pembeli. Didapati, dengan memberi maklumat para pembeli kepada pihak SPNB, pihak SPNB akan menghubungi para pembeli yang terlibat. Kemudian para pembeli akan berupaya mencari pihak pemaju melalui pihak SPNB untuk menuntut balik wang mereka. Disebabkan ini akan membawa masalah yang besar kepada pihak

139 119 pemaju, jadi untuk mengelakkan kejadian ini, pihak pemaju telah memilih supaya tidak memberi maklumat para pembeli kepada pihak SPNB. Selain dari menuntut balik wang mereka, para pembeli juga mungkin menuntut balik rumah yang mereka beli walaupun bayaran penuh belum dijelaskan. Pihak pemaju B telah menyatakan bahawa: Mereka bukan sahaja ingin mengelakkan tuntutan kewangan daripada para pembeli, namun mereka juga ingin mengelakkan para pembeli menuntut balik rumah yang belum dibina. Ini adalah kerana, pihak pemaju B belum lagi memulakan kerja pembinaan di tapak, jadi mereka takut para pembeli yang terlibat akan memaksa mereka menyerah balik rumah yang dibeli. Oleh itu, mereka tidak akan memberi maklumat para pembeli kepada pihak SPNB. Di sini, dapat dilihat bahawa, masalah tuntutan daripada para pembeli merupakan salah satu sebab kenapa pihak pemaju tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Oleh itu, pihak SPNB perlu memikir cara untuk membantu mereka mengatasi sama ada masalah tuntutan kewangan atau masalah tuntutan rumah daripada para pembeli, supaya mereka berasa lega untuk memberi maklumat para pembeli kepada pihak SPNB bagi mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi Sibuk Dengan Kerja Sendiri Sebab ini biasanya diberi oleh pihak pemaju yang mengambil masa lama untuk memberi data yang diminta. Salah satu pihak pemaju yang memberi alasan ini ialah pemaju F, beliau telah menyatakan bahawa:

140 120 Mereka mempunyai banyak kerja sendiri yang perlu dibuat, jadi tidak mempunyai masa untuk memberi data kepada pihak SPNB. Timbunan kerja yang banyak telah menjadi alasan utama mereka. Kerja yang banyak ini telah menyebabkan mereka tidak mempunyai masa yang cukup untuk mengisi dan menyerah balik borang maklumat yang diterima. Selain itu, pemaju A pula menyatakan bahawa: Kerja yang banyak telah menyebabkan mereka lupa tentang perkara itu. Daripada alasan yang diberi, dapat dilihat bahawa, pihak pemaju adalah lebih mementingkan urusan sendiri dan mengabaikan kepentingan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB. Oleh itu, kepentingan tindakan pemulihan perlu disampaikan kepada mereka, supaya mereka mengambil berat tentang kerja pengumpulan data yang dijalankan oleh pihak SPNB Data Telah Hilang Sebab ini yang diberi oleh pihak pemaju ialah, disebabkan data yang diminta oleh pihak SPNB telah hilang, jadi mereka gagal memberi data tersebut kepada pihak SPNB. Menurut pemaju C: Disebabkan projek itu telah lama terbengkalai, jadi mereka telah membuang maklumat-maklumat yang berkaitan dengan projek itu.

141 121 Didapati, projek yang terlibat telah terbengkalai selama empat belas tahun. Oleh itu, data yang disimpan oleh pemaju C telah dibuang, kerana mereka menyatakan data itu tidak digunakan lagi. Akibat dari itu, data itu tidak dapat diberikan kepada pihak SPNB. Bagi pemaju D pula, mereka telah menyatakan bahawa: Mereka gagal mencari data yang diminta oleh pihak SPNB selepas projek itu telah terbengkalai lebih dari dua puluh tahun. Dalam keadaan ini, walaupun data projek masih disimpan, tetapi mereka telah lupa di mana data itu disimpan. Ini kerana, projek tersebut telah terbengkalai selama dua puluh dua tahun. Ini telah menyebabkan mereka gagal mencari data yang disimpan, seterusnya memberi kepada pihak SPNB. Merujuk kepada alasan yang diberi oleh pihak pemaju, didapati masalah data yang hilang ini adalah timbul dalam keadaan di mana projek yang hendak dipulihkan telah terbengkalai dalam suatu jangka masa yang panjang dan tindakan pemulihan tidak diambil dengan segera. Oleh itu, untuk mengatasi masalah ini, pihak SPNB sama ada perlu mengambil tindakan pemulihan dengan lebih awal atau menjalankan kerja pengumpulan data sebaik sahaja projek menjadi terbengkalai. 6.6 Penemuan Kajian Hasil analisis objektif kajian pertama telah menunjukkan bahawa, pihak SPNB menghadapi empat masalah pengumpulan data di peringkat kajian awalan pemulihan. Masalah kerjasama pihak pemaju dalam memberi data yang diminta telah wujud dalam dua keadaan iaitu, sama ada mereka langsung tidak memberi maklumat yang diminta atau mengambil masa yang lama untuk memberi maklumat yang diminta. Seterusnya, masalah data tidak lengkap di agensi lain telah wujud

142 122 apabila data yang diperlukan gagal dikumpul dengan lengkap daripada pihak pemaju. Masalah ini merujuk kepada maklumat yang tidak lengkap yang dimiliki oleh agensi lain seperti KPKT, PBT, Pejabat Tanah dan juruperunding. Akibat dari itu, pihak SPNB perlu menghubungi banyak pihak untuk mengumpul data yang diperlukan. Di samping itu, masalah ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat merujuk kepada masalah kaedah pengumpulan data yang digunakan. Ia telah wujud dalam tiga bentuk. Bentuk pertama ialah, borang maklumat tidak dapat dikumpul balik dan ini menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul sebarang maklumat melalui penggunaan kaedah ini. Bentuk kedua ialah, pihak SPNB mengambil masa yang lama untuk mengumpul balik borang maklumat yang lengkap. Manakala bentuk ketiga ialah, data borang maklumat yang dikumpul balik tidak lengkap. Ketiga-tiga bentuk masalah ini telah membuktikan kaedah borang maklumat adalah tidak sesuai digunakan untuk tujuan pengumpulan data di peringkat kajian awalan. Masalah pengumpulan data akhir ialah, pihak SPNB tidak mempunyai kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang. Kuasa sedemikian dapat membantu SPNB mengumpul data yang diperlukan dengan lebih senang dan cepat serta lengkap terutamanya mengumpul daripada pihak pemaju. Keempat-empat masalah pengumpulan data yang dihadapi ini bukan sahaja merumitkan dan menyusahkan kerja pengumpulan data yang dijalankan, namun ia juga memanjangkan tempoh masa pengumpulan data yang digunakan. Akibat dari itu, ia telah menjejaskan tempoh masa yang diperlukan untuk menjalankan kajian di peringkat awalan pemulihan, seterusnya melewatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan. Apabila projek pemulihan menjadi lambat untuk disiapkan, ia akan menimbulkan kejadian masalah tuntutan daripada para pembeli yang memerlukan rumah dengan cepat. Selain itu, keempat-empat masalah ini juga boleh menyebabkan projek yang hendak dipulihkan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB akibat dari kegagalan pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan.

143 123 Disebabkan keempat-empat masalah pengumpulan data ini mendatangkan kesan yang begitu serius, jadi pelbagai cadangan penyelesaian perlu dikemukakan. Untuk tujuan ini, punca kejadian keempat-empat masalah pengumpulan data telah dikenalpasti terlebih dahulu iaitu, sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Sebab ini adalah dikenalpasti melalui pencapaian objektif kajian kedua. Seterusnya, sebab yang dikenalpasti akan digunakan untuk mencadangkan pelbagai langkah penyelesaian bagi mengatasi keempat-empat masalah pengumpulan data. Hasil analisis objektif kajian kedua menunjukkan bahawa, terdapat empat sebab yang diberi oleh pihak pemaju yang ditemu ramah. Sebab pertama ialah, pihak pemaju menyatakan itu ialah urusan SPNB sendiri dan bukan urusan mereka. Jadi, mereka tidak mempunyai tanggungjawab untuk membantu pihak SPNB memulihkan projek yang terlibat. Tambahan pula, mereka juga menyatakan bahawa, mereka tidak akan menerima sebarang kebaikan atau keuntungan daripada pihak SPNB jika mereka memberi kerjasama kepada SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Di sini, dapat dilihat bahawa, pihak pemaju tidak menyedari tanggungjawab mereka ke atas tindakan pemulihan yang dijalankan. Sebab kedua ialah, pihak pemaju ingin mengelakkan pelbagai tuntutan daripada para pembeli. Disebabkan para pembeli akan dapat mencari pihak pemaju untuk menuntut balik wang dan rumah mereka selepas pihak pemaju memberi maklumat para pembeli kepada pihak SPNB, jadi pihak pemaju telah memilih supaya tidak memberi maklumat tersebut kepada pihak SPNB. Oleh itu, boleh dikatakan masalah tuntutan para pembeli merupakan punca kepada sebab yang diberi ini. Di samping itu, timbunan kerja yang banyak telah digunakan oleh pihak pemaju sebagai salah satu sebab kenapa mereka mengambil masa yang lama untuk memberi data kepada pihak SPNB. Alasan yang diberi ialah, kerja yang banyak menyebabkan mereka tidak mempunyai masa untuk mengisi dan memulangkan borang maklumat yang diterima atau menyebabkan mereka lupa tentang perkara tersebut. Ini menunjukkan bahawa, pihak pemaju hanya mementingkan kerja sendiri dan mengabaikan kepentingan tindakan pemulihan SPNB.

144 124 Akhir sekali ialah, data yang disimpan tidak dapat dicari atau telah hilang. Ini adalah disebabkan projek itu telah lama terbengkalai. Ini telah menyebabkan pihak pemaju gagal memberi data yang berkaitan dengan projek tersebut kepada pihak SPNB. Keempat-empat sebab ini telah menyebabkan pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Seterusnya menimbulkan pelbagai masalah pengumpulan data yang diterangkan melalui pencapaian objektif kajian pertama. Oleh itu, pihak SPNB perlu memikirkan pelbagai langkah penyelesaian untuk mengatasi keempatempat sebab ini, supaya dapat memperolehi kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju untuk mengumpul data yang diperlukan bagi mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan. 6.7 Kesimpulan Peringkat pertama dalam proses pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB ialah peringkat kajian awalan pemulihan. Di peringkat ini, pihak SPNB akan mengumpul semua data yang berkaitan dengan projek untuk memudahkan kerja pemulihan nanti dan ia juga digunakan untuk menjalankan kajian potensi projek bagi menentukan sama ada projek sesuai dipulihkan atau tidak. Dalam usaha untuk mengumpul data yang diperlukan, pihak SPNB telah menghadapi empat masalah pengumpulan yang meliputi masalah kerjasama pihak pemaju dalam memberi data yang diperlukan, data tidak lengkap di agensi lain, ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat dan ketidakadaan kuasa undang-undang. Keempat-empat masalah ini bukan sahaja memanjangkan tempoh masa pengumpulan data yang digunakan, seterusnya menyebabkan projek pemulihan lambat disiapkan, namun ia juga menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB akibat dari data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap. Oleh itu, pelbagai langkah penyelesaian perlu dicadangkan untuk mengatasi keempat-empat masalah ini.

145 125 Untuk mencadangkan langkah penyelesaian yang sesuai, sebab kejadian masalah adalah perlu dikenalpasti terlebih dahulu. Didapati, sebab kejadian keempat-empat masalah ini adalah berpunca dari kegagalan pihak SPNB mendapatkan kerjasama pengumpulan data daripada pihak pemaju. Terdapat empat sebab yang dikenalpasti kenapa pihak pemaju tidak memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Ia meliputi, pihak pemaju menyatakan itu bukan urusan mereka, ingin mengelakkan tuntutan para pembeli, sibuk dengan kerja sendiri dan data yang diminta telah hilang. Oleh itu, pihak SPNB perlu mencari langkah penyelesaian untuk mengatasi keempat-empat sebab ini, supaya berupaya mendapatkan kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju untuk mengatasi keempat-empat masalah pengumpulan data yang dihadapi. Untuk tujuan ini, empat cadangan penyelesaian berdasarkan keempat-empat sebab ini akan dikemukakan kepada pihak SPNB di penulisan bab seterusnya.

146 BAB 7 CADANGAN PENYELESAIAN DAN KESIMPULAN 7.1 Pengenalan Bab ini merupakan bab terakhir dalam penulisan projek Sarjana ini. Bab ini boleh dikatakan sebagai bab kesimpulan terhadap keseluruhan kajian yang dijalankan. Pada mulanya, beberapa cadangan penyelesaian yang merupakan objektif kajian ketiga akan dikemukakan untuk mengatasi keempat-empat masalah pengumpulan data yang dikenalpasti di objektif kajian pertama. Cadangan yang dikemukakan adalah berdasarkan sebab kegagalan pemberian kerjasama pengumpulan data oleh pihak pemaju yang dikenalpasti di objektif kajian kedua. Kemudian, hasil pencapaian ketiga-tiga objektif kajian akan dirumuskan di bahagian rumusan kajian. Seterusnya, masalah dan limitasi yang dihadapi semasa menjalankan penyelidikan turut diterangkan di bahagian permasalahan dan limitasi kajian. Beberapa tajuk kajian lanjutan akan dicadangkan kepada pengkaji lain untuk mengkaji aspek yang belum dikaji dalam kajian ini. Sebagai penutup penulisan bab ini, juga sebagai penutup penulisan projek Sarjana ini, satu kesimpulan yang menyeluruh terhadap keseluruhan kajian yang dijalankan akan dibuat.

147 Cadangan Penyelesaian Untuk membantu pihak SPNB mengatasi masalah pengumpulan data yang dikenalpasti melalui pencapaian objektif kajian pertama, empat langkah penyelesaian telah dicadangkan kepada pihak SPNB dengan berdasarkan sebab pihak pemaju gagal memberi kerjasama pengumpulan data kepada pihak SPNB yang dikenalpasti melalui pencapaian objektif kajian kedua. Cadangan ini merupakan objektif kajian ketiga yang ditetapkan. Cadangan yang dikemukakan ini juga telah meneliti pendapat dan pandangan yang diberi oleh keempat-empat pihak eksekutif bahagian projek SPNB Menganjurkan Ceramah dan Kempen Kesedaran Tujuan utama ceramah dan kempen ini dianjurkan ialah untuk memberi kesedaran kepada pihak pemaju tentang tanggungjawab mereka dalam membantu pihak SPNB memulihkan projek perumahan terbengkalai, supaya dapat membetulkan tanggapan salah mereka yang menyatakan tindakan pemulihan ialah urusan SPNB sahaja yang dikenalpasti melalui analisis Apabila tanggapan salah ini dapat dibetulkan, maka pihak SPNB akan berupaya mendapatkan kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju terutamanya dalam mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Akhirnya, pelbagai masalah pengumpulan data yang dihadapi akan dapat diselesaikan. Melalui ceramah dan kempen yang dianjurkan, pihak SPNB akan menerangkan walaupun projek itu bukan dipulihkan oleh pihak pemaju, tetapi projek itu adalah dibangunkan oleh mereka pada masa dulu dan kejadian terbengkalai projek itu adalah disebabkan oleh mereka, jadi mereka mempunyai tanggungjawab

148 128 ke atas projek tersebut. Di samping itu, pihak eksekutif bahagian projek SPNB menyatakan bahawa: Penerangan ceramah perlu lebih menumpu kepada manfaat dan faedah yang boleh diperolehi oleh pihak pemaju selepas projek siap dipulihkan. Ini kerana, pihak pemaju yang lebih mementingkan keuntungan dalam perlaksanaan projek akan dapat ditarik oleh faedah dan manfaat yang ditawarkan, supaya mereka rela memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Selain itu, langkah penyelesaian ini juga digunakan untuk mengatasi masalah pihak pemaju yang hanya mementingkan kerja sendiri dan mengabaikan kepentingan pemulihan pihak SPNB yang dikenalpasti melalui analisis Melalui ceramah dan kempen yang dianjurkan, pihak SPNB akan menerangkan apa kepentingan tindakan pemulihan dijalankan terutamanya kepentingan setiap data yang diminta daripada pihak pemaju di peringkat kajian awalan. Ini akan dapat memberi kesedaran kepada pihak pemaju tentang kepentingan tindakan pemulihan yang dijalankan oleh pihak SPNB termasuklah kepentingan kerja pengumpulan data yang dijalankan di peringkat kajian awalan. Akibat dari itu, pihak pemaju akan bersedia untuk memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan bagi mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan, seterusnya membantu pihak SPNB menjayakan tindakan pemulihan yang dijalankan. Menurut pihak eksekutif bahagian projek SPNB, salah satu aspek perancangan yang perlu dititikberat dalam perlaksanaan langkah ini ialah:

149 129 Perlu memastikan semua pemaju menghadiri ceramah dan kempen yang dianjurkan. Ini kerana, tanpa pihak pemaju yang merupakan para hadirin ceramah, langkah penyelesaian ini tidak akan dapat dilaksanakan dengan jayanya, seterusnya, masalah pengumpulan data juga tidak akan dapat diselesaikan. Salah satu cara yang akan dilaksanakan untuk menarik para pemaju menghadiri ceramah dan kempen yang dianjurkan ialah: Mempelbagaikan aspek penerangan ceramah yang tidak hanya menumpu kepada aspek pemulihan projek perumahan terbengkalai. Aspek penerangan lain yang lebih diminati oleh pihak pemaju boleh dimasukkan sebagai salah satu aspek penerangan ceramah seperti aspek yang berkaitan dengan pembiayaan projek. Tidak dapat dinafikan bahawa, perancangan yang cukup adalah perlu dibuat dan ini merupakan masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB buat masa sekarang akibat dari masalah kekurangan kakitangan. Tetapi masalah ini akan dapat diatasi apabila kakitangan baru telah diambil Membantu Mengadakan Perundingan dengan Para Pembeli Cadangan kedua ini adalah berdasarkan hasil analisis Tujuan perundingan ini diadakan ialah untuk membantu pihak pemaju mengatasi masalah tuntutan para pembeli, supaya mereka berasa lega untuk memberi maklumat para pembeli kepada pihak SPNB bagi mengatasi masalah ketidaklengkapan data di peringkat kajian awalan. Menurut pihak eksekutif bahagian projek SPNB:

150 130 Walaupun tuntutan para pembeli merupakan hal pihak pemaju dan tiada kaitan dengan mereka, tetapi untuk mendapatkan kerjasama pengumpulan data daripada pihak pemaju, mereka akan cuba menjalankan langkah penyelesaian ini. Di mana, pihak SPNB akan berjanji dengan pihak pemaju untuk mengadakan perundingan dengan para pembeli yang terlibat, supaya para pembeli bersetuju untuk menuntut balik rumah mereka selepas rumah siap dipulihkan dan menuntut balik kerugian mereka selepas keuntungan diperolehi serta mengabaikan pengambilan tindakan mahkamah. Selain dari membantu mengadakan perundingan, pihak SPNB juga akan menjanjikan pulangan yang memuaskan kepada pihak pemaju untuk membantu mereka mengatasi masalah tuntutan kewangan daripada para pembeli. Dengan adanya kedua-dua perjanjian ini, pihak pemaju tidak akan takut lagi masalah tuntutan daripada para pembeli dan bersedia untuk memberi data projek yang diminta oleh pihak SPNB Mengumpul Data Sebaik Sahaja Projek Menjadi Terbengkalai Cadangan langkah ini digunakan untuk mengatasi masalah kehilangan data yang dihadapi oleh pihak pemaju yang dikenalpasti melalui analisis Salah satu sebab pihak pemaju gagal memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan ialah, data yang diminta telah hilang atau tidak dapat dicari. Kejadian ini adalah disebabkan projek itu telah lama terbengkalai. Apabila pihak SPNB meminta pihak pemaju untuk memberi data projek tersebut, pihak pemaju telah gagal mencari data tersebut. Oleh itu, kerja pengumpulan data perlu dijalankan sebaik sahaja projek menjadi terbengkalai, supaya pihak pemaju berupaya memberi data yang diminta oleh pihak SPNB untuk tujuan pemulihan. Menurut pihak eksekutif bahagian projek SPNB:

151 131 Kejayaan langkah ini adalah bergantung kepada kerjasama yang diberi oleh pihak KPKT. Ini bermakna, pihak KPKT perlu mengenalpasti projek perumahan terbengkalai dengan lebih awal, seterusnya menyerahkan projek tersebut kepada pihak SPNB dengan kadar segera untuk membolehkan tindakan pemulihan dapat dijalankan dengan lebih cepat Menggunakan Kaedah Pengumpulan Data Lain Cadangan langkah ini adalah digunakan untuk mengatasi alasan sibuk dengan kerja sendiri yang diberi oleh pihak pemaju yang dikenalpasti melalui analisis Didapati, kerja yang banyak telah menyebabkan pihak pemaju tidak mempunyai masa atau lupa untuk mengisi dan memulangkan borang maklumat yang dihantar kepada mereka. Oleh itu, pihak SPNB perlu menggunakan kaedah pengumpulan data lain yang lebih sesuai untuk mengumpul data yang diperlukan walaupun pihak pemaju adalah sibuk dengan kerja mereka. Tambahan pula, cadangan ini juga menepati hasil analisis ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat di bahagian yang menunjukkan kaedah borang maklumat tidak sesuai digunakan untuk tujuan pengumpulan data di peringkat kajian awalan. Kaedah borang maklumat dikatakan tidak sesuai digunakan kerana, ia hanya merupakan bahan mati yang dihantar kepada pihak pemaju melalui pengeposan. Oleh itu, ia tidak dapat memberi apa-apa tekanan kepada pihak pemaju untuk memulangkan borang dalam tempoh masa yang singkat. Akibat dari itu, pihak pemaju akan menyiapkan kerja sendiri terlebih dahulu, barulah mengisi borang tersebut. Disebabkan itu, adalah dicadangkan supaya pihak SPNB menggunakan kaedah temu ramah secara bersemuka untuk mengumpul data yang diperlukan

152 132 daripada pemaju. Pihak eksekutif bahagian projek SPNB juga bersetuju dengan cadangan ini yang menyatakan bahawa: Kaedah temu ramah bersemuka akan dapat mengumpul data dengan lebih cepat jika berbanding dengan kaedah borang maklumat. Ini kerana, kaedah pengumpulan data secara bersemuka mempunyai unsur paksaan kepada pemaju untuk menekan mereka memberi data yang diminta pada masa temu ramah diadakan walaupun mereka mempunyai banyak kerja di tangan. Tetapi, pihak eksekutif bahagian projek SPNB turut menyatakan bahawa: Mereka tidak mempunyai pegawai yang cukup untuk menjalankan kaedah ini buat masa sekarang. Sekali lagi pihak SPNB menghadapi masalah kekurangan pegawai. Disebabkan perlaksanaan kaedah temu ramah secara bersemuka memerlukan pegawai mengunjungi syarikat pemaju, jadi pegawai yang banyak adalah diperlukan untuk menjalankan projek pemulihan SPNB yang banyak. Walau bagaimanapun, masalah ini akan dapat diselesaikan apabila pegawai baru diambil. Selain itu, menurut salah seorang pihak eksekutif bahagian projek SPNB: Kejayaan perlaksanaan langkah ini masih bergantung kepada kerelaan pihak pemaju untuk memberi data yang diminta walaupun kaedah temu ramah bersemuka digunakan. Oleh itu, untuk memastikan langkah ini dapat dijalankan dengan jayanya, kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang merupakan langkah

153 133 sampingan yang dilaksanakan seperti kuasa pengumpulan data di bawah Akta Penilai, Pentaksir dan Ejen Harta Tanah 1981 yang dimiliki oleh NAPIC. Dengan adanya kuasa ini, ia akan dapat memaksa pihak pemaju memberi data yang diperlukan jika mereka enggan berbuat demikian. Akibat dari itu, pelbagai masalah pengumpulan data yang dihadapi akan dapat diatasi oleh pihak SPNB. 7.3 Rumusan Kajian Pengkaji telah menetapkan tiga objektif dalam kajian ini iaitu, mengkaji masalah-masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan, mengkaji sebabsebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan dan mencadangkan langkah-langkah penyelesaian untuk membantu pihak SPNB mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan pemulihan. Rumusan tentang pencapaian ketiga-tiga objektif ini akan diterangkan dalam bahagian ini. Semasa pihak SPNB menjalankan kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan, mereka telah menghadapi empat masalah pengumpulan yang meliputi masalah kerjasama pihak pemaju dalam memberi data yang diminta, data tidak lengkap di agensi lain, ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat dan ketidakadaan kuasa undang-undang. Hasil analisis pencapaian objektif pertama menunjukkan bahawa, masalah kerjasama pihak pemaju dalam memberi data yang diminta adalah disebabkan oleh ketidakrelaan pihak pemaju dalam memberi data yang diperlukan atau mengambil masa yang lama untuk memberi data yang diminta. Pelbagai alasan telah diberi oleh pihak pemaju dan alasan ini akan diterangkan melalui pencapaian objektif kedua.

154 134 Masalah pengumpulan data kedua yang dihadapi ialah data tidak lengkap di agensi lain. Masalah ini adalah merujuk kepada data yang diminta oleh pihak SPNB tidak lengkap di agensi lain seperti KPKT, PBT, pejabat tanah dan juruperunding. Sebagai contoh, PBT tidak mempunyai data yang berkaitan dengan maklumat pembeli, maklumat pinjaman pemaju dan sebagainya. Masalah ini hanya berlaku apabila data yang lengkap gagal dikumpul daripada pihak pemaju. Apabila keadaan ini berlaku, pihak SPNB terpaksa mengumpul data yang tidak lengkap daripada agensi lain. Masalah telah timbul akibat dari data yang terdapat di setiap agensi tidak lengkap seperti yang diminta. Ini bukan sahaja menyebabkan pihak SPNB terpaksa mengunjungi banyak agensi untuk mengumpul data yang diperlukan yang akan memanjangkan masa pengumpulan data, namun ia juga boleh menyebabkan sebahagian data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap. Masalah seterusnya ialah, ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat. Borang maklumat merupakan salah satu kaedah pengumpulan data yang digunakan oleh pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Borang ini akan diserahkan kepada pihak pemaju melalui pengeposan untuk tujuan pengumpulan data. Masalah ini adalah menekankan ketidaksesuaian kaedah pengumpulan data yang digunakan yang berbeza dengan masalah pertama yang menekankan kerjasama pihak pemaju. Masalah ini telah wujud dalam tiga bentuk yang menunjukkan kaedah borang maklumat adalah tidak sesuai digunakan. Bentuk pertama ialah, borang maklumat yang diserahkan tidak dapat dikumpul balik. Ini telah menyebabkan pihak SPNB gagal mengumpul sebarang maklumat yang diperlukan melalui kaedah ini. Bentuk kedua ialah, pihak SPNB mnegambil masa yang lama untuk mengumpul balik borang tersebut daripada pihak pemaju. Ini adalah disebabkan oleh cara pengumpulan data melalui pengeposan tidak mempunyai unsur paksaan kepada pihak pemaju untuk memaksa mereka memulangkan borang dengan cepat. Bentuk masalah ketiga pula merujuk kepada kegagalan pihak SPNB untuk mengumpul data yang lengkap melalui kaedah borang maklumat.

155 135 Masalah pengumpulan data keempat yang dihadapi di peringkat kajian awalan ialah, pihak SPNB tidak mempunyai kuasa di bawah peruntukan undangundang yang boleh digunakan untuk mengumpul data daripada pihak pemaju atau agensi lain. Kuasa ini dapat memaksa pihak yang terlibat memberi data yang lengkap dalam jangka masa yang pendek. Keempat-empat masalah pengumpulan data ini telah membawa kesan yang agar serius kepada pihak SPNB dalam menjalankan kerja pemulihan. Ia telah memanjangkan tempoh masa pengumpulan data yang digunakan. Akibat dari itu, tempoh masa kajian awalan yang diperlukan telah bertambah, seterusnya melambatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan. Ini akan menimbulkan masalah sampingan lain akibat dari kelewatan penyiapan projek. Antara masalah sampingan yang akan timbul ialah, masalah tuntutan rumah daripada para pembeli, masalah peningkatan kos pemulihan dan sebagainya. Selain dari melambatkan proses pemulihan, keempat-empat masalah ini juga menyebabkan sebahagian data yang diperlukan tidak dapat dikumpul. Akibat dari itu, ia boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Sebagai contoh, jika maklumat para pembeli tidak dapat dikumpul dengan lengkap di peringkat kajian awalan, maka pihak SPNB akan menghadapi kesukaran untuk mendapatkan persetujuan pemulihan daripada mereka. Apabila sebanyak 70 peratus persetujuan pembeli gagal diperolehi, maka pihak SPNB akan mengkategorikan projek itu sebagai tidak layak dipulihkan. Oleh itu, data yang lengkap terutamanya maklumat para pembeli adalah perlu dikumpul. Disebabkan keempat-empat masalah pengumpulan data ini mendatangkan kesan yang begitu serius, maka pelbagai langkah penyelesaian adalah wajar diambil. Sebelum langkah penyelesaian dicadangkan, sebab utama kejadian keempat-empat masalah ini telah ditentukan terlebih dahulu iaitu, sebab kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Sebab kegagalan kerjasama pihak pemaju ini merupakan objektif kajian kedua yang ditetapkan. Hasil analisis menunjukkan bahawa, terdapat empat sebab yang dikenalpasti tentang kegagalan pemberian kerjasama oleh pihak

156 136 pemaju. Keempat-empat sebab ini meliputi, pihak pemaju menyatakan itu bukan urusan mereka, untuk mengelakkan tuntutan daripada para pembeli, sibuk dengan kerja sendiri dan data yang diminta telah hilang. Keempat-empat sebab ini akan dirujuk untuk mengemukakan cadangan penyelesaian. Sebab pertama yang dikenalpasti ialah, pihak pemaju menyatakan kerja pemulihan pihak SPNB bukan urusan mereka, jadi mereka tidak mempunyai tanggungjawab dalam hal tersebut. Ini menunjukkan bahawa, pihak pemaju yang terlibat tidak menyedari tanggungjawab mereka dalam membantu pihak SPNB memulihkan projek perumahan terbengkalai, sedangkan kejadian terbengkalai projek tersebut adalah disebabkan oleh mereka. Oleh itu, pelbagai usaha perlu diambil untuk memberi kesedaran kepada mereka, supaya dapat membetulkan tanggapan salah mereka, seterusnya memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB. Sebab kedua ialah, pihak pemaju ingin mengelakkan sama ada tuntutan wang atau tuntutan rumah daripada para pembeli. Pihak pemaju takut apabila mereka memberi data terutamanya maklumat para pembeli kepada pihak SPNB, para pembeli akan berupaya mencari mereka melalui pihak SPNB untuk menuntut balik wang dan rumah yang belum siap. Disebabkan ini akan membawa masalah yang besar kepada pihak pemaju, maka mereka memilih supaya tidak memberi maklumat tersebut kepada pihak SPNB. Dalam keadaan ini, jika pihak SPNB dapat membantu pihak pemaju mengatasi masalah tuntutan para pembeli, maka mereka akan berupaya mengumpul maklumat pembeli yang lengkap daripada pihak pemaju. Seterusnya, timbunan kerja yang banyak telah menjadi salah satu sebab kegagalan pemberian kerjasama yang dinyatakan oleh pihak pemaju. Dengan merujuk kepada sebab ini, dapat dinyatakan bahawa, pihak pemaju hanya mementingkan kerja sendiri dan mengabaikan kepentingan pemulihan pihak SPNB. Oleh itu, kepentingan kerja pemulihan SPNB perlu disampaikan kepada pihak pemaju, supaya mereka mengambil berat tentang kerja pemulihan yang dijalankan oleh pihak SPNB terutamanya kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan.

157 137 Sebab terakhir yang diberi oleh pihak pemaju ialah data yang diminta telah hilang. Ini adalah disebabkan projek telah lama terbengkalai sehingga menyebabkan pihak pemaju membuang data tentang projek tersebut atau lupa di mana data disimpan. Oleh itu, pihak SPNB perlu mengumpul data yang diperlukan sebaik sahaja projek menjadi terbengkalai, supaya data tersebut masih disimpan oleh pihak pemaju. Dengan berpandu kepada keempat-empat sebab kegagalan pemberian kerjasama oleh pihak pemaju ini, ditambah pula dengan pandangan dan pendapat daripada pihak eksekutif bahagian projek SPNB, empat langkah penyelesaian telah dicadangkan melalui pencapaian objektif kajian ketiga untuk membantu pihak SPNB mengatasi keempat-empat masalah pengumpulan data yang dikenalpasti di objektif kajian pertama. Langkah penyelesaian pertama yang dicadangkan ialah, menganjurkan ceramah dan kempen kesedaran. Ceramah dan kempen ini adalah bertujuan untuk memberi kesedaran kepada pihak pemaju tentang tanggungjawab pemulihan mereka, supaya dapat membetulkan tanggapan salah mereka yang menyatakan tindakan pemulihan adalah urusan SPNB sahaja. Melalui ceramah yang diadakan, selain menjelaskan tanggungjawab pemulihan pihak pemaju, pihak SPNB juga akan menerangkan kepentingan tindakan pemulihan yang dijalankan terutamanya kepentingan setiap data yang dikumpul di peringkat kajian awalan, supaya pihak pemaju mengambil berat tentang kerja pengumpulan data yang dijalankan oleh pihak SPNB dan tidak hanya mementingkan kerja sendiri. Seterusnya, manfaat yang boleh diperolehi oleh pihak pemaju juga diterangkan untuk menarik kerjasama pengumpulan data pihak pemaju. Selain itu, ceramah juga akan menerangkan aspek lain seperti aspek yang berkaitan dengan pembiayaan projek. Tujuannya ialah untuk menarik kehadiran para pemaju bagi menjayakan ceramah dan kempen yang dijalankan. Seterusnya, langkah penyelesaian kedua ialah membantu pihak pemaju mengadakan perundingan dengan para pembeli, supaya pembeli bersetuju menangguhkan tuntutan mereka dan mengabaikan pengambilan tindakan mahkamah.

158 138 Di sini, walaupun sepatutnya pihak SPNB adalah bebas dari tanggungjawab ke atas tuntutan para pembeli, tetapi perlaksanaan langkah penyelesaian ini dengan melibatkan diri dalam tuntutan para pembeli akan dapat membantu mereka mendapatkan kerjasama pengumpulan data daripada pihak pemaju untuk mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi. Dengan kata lain, cadangan langkah ini akan dapat membantu pihak pemaju mengatasi masalah tuntutan para pembeli, supaya mereka tidak akan takut lagi masalah tersebut dan bersedia untuk memberi data yang diminta oleh pihak SPNB. Mengumpul data sebaik sahaja projek menjadi terbengkalai merupakan langkah penyelesaian ketiga yang dicadangkan. Ia bertujuan untuk mengatasi masalah kehilangan data yang dihadapi oleh pihak pemaju akibat dari projek telah lama terbengkalai dan tindakan pemulihan tidak diambil dengan segera. Pihak KPKT perlu memberi kerjasama dalam melaksanakan cadangan langkah ini iaitu, mereka perlu menyerahkan projek yang hendak dipulih dengan kadar segera kepada pihak SPNB untuk memulakan kerja pengumpulan data, supaya data-data projek yang diperlukan oleh pihak SPNB masih disimpan oleh pihak pemaju. Akhirnya, langkah penyelesaian keempat ialah, menggunakan kaedah temu ramah bersemuka sebagai kaedah pengumpulan data bagi menggantikan kaedah borang maklumat. Disebabkan timbunan kerja pihak pemaju menyebabkan mereka tidak mempunyai masa untuk mengisi dan memulangkan borang maklumat SPNB, jadi kaedah temu ramah secara bersemuka akan digunakan, supaya dapat menekan pihak pemaju memberi data yang diperlukan semasa perjumpaan diadakan. Walau bagaimanapun, kejayaan perlaksanaan langkah ini masih bergantung kepada kerelaan pihak pemaju untuk memberi data yang diminta. Oleh itu, kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang perlu diwujudkan sebagai langkah sampingan kepada kaedah temu ramah bersemuka untuk memaksa pihak pemaju memberi data yang diminta jika mereka enggan berbuat demikian.

159 139 Dengan menjalankan keempat-empat cadangan langkah penyelesaian ini, pihak SPNB akan berupaya mendapatkan kerjasama daripada pihak pemaju untuk mengumpul data projek di peringkat kajian awalan. Seterusnya, ia akan dapat membantu pihak SPNB mengatasi keempat-empat masalah pengumpulan data yang dihadapi bagi mempercepatkan proses pemulihan yang dijalankan serta mengelakkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. 7.4 Permasalahan dan Limitasi Kajian Dalam usaha untuk menjalankan kajian ini, pelbagai masalah telah timbul yang sesekali menyusahkan penyelidikan yang dijalankan. Didapati, kajian ini adalah berkaitan dengan masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh pihak SPNB dan masalah yang dihadapi boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB atas sebab data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap. Untuk menjalankan kajian ini dengan lebih mendalam supaya ia menjadi lebih komprehensif, proses pertimbangan yang dilalui oleh SPNB dalam mengkategorikan projek sebagai tidak layak dipulihkan akibat dari kegagalan pengumpulan data yang lengkap telah cuba difahami dalam kajian ini. Tetapi, disebabkan proses ini merupakan urusan dalaman yang sulit kepada pihak SPNB, jadi proses ini telah gagal difahami. Disebabkan proses ini bukan merupakan aspek utama yang hendak dikaji dalam kajian ini, jadi kesulitan maklumat ini tidak mendatangkan masalah yang serius dalam menjalankan kajian ini. Walau bagaimanapun, pihak SPNB telah memberi beberapa contoh data yang penting yang boleh menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB jika data tersebut tidak dapat dikumpul dengan lengkap. Selain dari masalah pengumpulan data yang dikaji dalam kajian ini, sebenarnya terdapat juga masalah pemulihan lain yang dihadapi oleh pihak SPNB di peringkat pemulihan lain. Untuk memastikan tindakan pemulihan yang dijalankan

160 140 oleh pihak SPNB dapat berjalan dengan lancar dan berjaya, setiap masalah pemulihan yang dihadapi adalah perlu dikaji. Tetapi, pelbagai halangan yang dihadapi telah menyebabkan kajian ke atas setiap masalah pemulihan tidak dapat dijalankan. Halangan utama yang dihadapi ialah, pihak SPNB yang ditemu ramah tidak rela untuk menjawab soalan lain yang ditanya selain dari soalan tentang masalah pengumpulan data. Mereka menyatakan bahawa, mereka adalah sangat sibuk dan meminta supaya menfokus kepada aspek utama yang dikaji sahaja. Oleh itu, kajian ke atas semua masalah pemulihan yang dihadapi oleh pihak SPNB telah gagal dijalankan. Selain itu, halangan lain yang menyebabkan masalah pemulihan lain tidak dapat dikaji dalam kajian ini ialah halangan masa dan halangan kewangan. Walau bagaimanapun, kajian ke atas masalah-masalah pemulihan lain akan dicadangkan kepada pengkaji lain di bahagian kajian lanjutan. Di samping itu, masalah temu ramah lain yang dihadapi ialah, walaupun temu janji telah dibuat dengan pihak yang hendak ditemu ramah, tetapi disebabkan mereka mempunyai mesyuarat secara ad-hoc, jadi tarikh temu ramah terpaksa ditukar ke hari lain. Kemudian, terdapat juga pihak SPNB mempunyai banyak kerja di tangan semasa temu ramah dijalankan, jadi masa temu ramah terpaksa dipendekkan atau berjumpa pihak berkenaan lebih dari dua kali untuk mengumpul semua data yang diperlukan. Walau bagaimanapun, pihak eksekutif bahagian projek SPNB yang ditemu ramah adalah sangat mesra. Mereka sentiasa bersedia untuk memberi pertolongan yang sepenuhnya. Seterusnya, masalah kesibukan kerja pihak pemaju juga dihadapi semasa menjalankan kaedah temu ramah melalui panggilan telefon. Oleh itu, panggilan telefon terpaksa dibuat sebanyak beberapa kali kepada pihak pemaju untuk mendapatkan jawapan daripada mereka. Selain itu, terdapat juga pihak pemaju tidak percaya temu ramah yang dijalankan adalah semata-mata untuk tujuan akademik. Mereka telah enggan menjawab soalan yang ditanya sehingga surat pengesahan pelajar dihantar kepada mereka. Dalam usaha untuk menghubungi para pemaju yang disasarkan, terdapat dua pemaju gagal dihubungi walaupun pelbagai usaha telah

161 141 diambil seperti menelefon mereka setiap hari, cuba mendapatkan nombor telefon lain daripada pihak SPNB dan sebagainya. Dalam mencadangkan langkah penggunaan kaedah pengumpulan data lain, kuasa pengumpulan data yang dimiliki oleh NAPIC telah disentuh sedikit sebanyak dalam perbincangan. Didapati, pihak SPNB tidak mempunyai kuasa tersebut dan kuasa itu akan dapat menyenangkan kerja pengumpulan data yang dijalankan. Disebabkan limitasi kajian yang dihadapi, kajian tentang cadangan kuasa ini tidak dapat dijalankan secara mendalam. Oleh itu, adalah dicadangkan pengkaji lain untuk melanjutkan kajian ke atas kuasa ini pada masa hadapan. 7.5 Cadangan Kajian Lanjutan Cadangan kajian lanjutan merupakan tajuk yang dikemukakan kepada pengkaji lain untuk melanjutkan aspek yang belum dikaji dalam kajian ini akibat dari limitasi dan masalah yang dihadapi. Aspek yang belum dikaji dalam kajian ini memerlukan pengkaji lain untuk menjalankan kajian ke atasnya, supaya pihak SPNB berupaya menjalankan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai dengan lebih lancar dan jaya, seterusnya mengurangkan atau mengatasi masalah projek perumahan terbengkalai di negara kita. Berikut merupakan beberapa tajuk kajian lanjutan yang dicadangkan kepada pengkaji lain yang berminat untuk meneruskan kajian yang lebih lanjut dalam isu projek perumahan terbengkalai.

162 142 i. Kajian ke atas kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undangundang; Menjalankan kajian ke atas kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang yang dimiliki oleh NAPIC dan kebaikan kuasa tersebut dari pelbagai segi. Seterusnya, mengkaji keperluan pihak SPNB untuk memiliki kuasa tersebut bagi mengatasi masalah kerjasama pihak pemaju dalam memberi data yang diperlukan. ii. Kajian ke atas masalah pemulihan yang dihadapi oleh pihak SPNB di peringkat kajian lanjutan dan peringkat perlaksanaan. Selain dari masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan, pihak SPNB juga menghadapi pelbagai masalah pemulihan di peringkat kajian lanjutan dan peringkat perlaksanaan. Adalah dicadangkan supaya setiap masalah pemulihan yang dihadapi oleh pihak SPNB sama ada di peringkat kajian lanjutan atau peringkat perlaksanaan dikaji untuk mencari langkah penyelesaian kepada setiap masalah tersebut. Ini akan dapat memastikan projek yang telah diluluskan di peringkat kajian awalan dapat diteruskan sehingga habis, seterusnya memulangkan hak pemilikan kepada para pembeli yang terlibat serta mengurangkan masalah projek perumahan terbengkalai di negara kita. 7.6 Kesimpulan Rumah merupakan salah satu keperluan asas kehidupan manusia yang tidak boleh dikurangkan. Tetapi pelbagai masalah perumahan yang berlaku telah

163 143 menjejaskan keadaan perumahan di negara kita. Antaranya ialah masalah projek perumahan terbengkalai yang dikesan sejak tahun Untuk mengatasi masalah ini, pelbagai langkah penyelesaian telah dijalankan seperti tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai. Tindakan ini bukan sahaja dijalankan di Malaysia, namun ia juga dijalankan di negara-negara lain seperti England, Amerika, Indonesia dan Switzerland. Di Malaysia, SPNB merupakan salah satu pihak kerajaan yang menjalankan tindakan pemulihan ke atas projek perumahan terbengkalai yang dikenalpasti oleh KPKT. Tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB telah menjadi tumpuan utama dalam penyelidikan ini. Keseluruhan proses pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh pihak SPNB boleh dibahagikan kepada tiga peringkat utama, iaitu peringkat kajian awalan, kajian lanjutan dan perlaksanaan. Peringkat kajian awalan merupakan peringkat pemulihan yang paling penting, kerana jika projek yang hendak dipulihkan ditentu sebagai projek yang tidak berpotensi untuk dipulihkan di peringkat kajian awalan akibat dari masalah pemulihan yang dihadapi, maka projek itu akan dikeluarkan daripada pemantauan SPNB dan ia tidak akan melalui ke peringkat seterusnya. Oleh itu, kajian ini akan mengkaji apa masalah pemulihan yang dihadapi oleh pihak SPNB di peringkat kajian awalan, seterusnya mencadangkan langkah penyelesaian untuk mengatasi masalah pemulihan yang dihadapi bagi mengelakkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Selain itu, hasil cadangan kajian ini juga dapat membantu pihak SPNB melancarkan kerja di peringkat kajian awalan bagi mempercepatkan proses pemulihan yang dijalankan. Dalam kajian awalan pemulihan yang dijalankan, pihak eksekutif bahagian projek SPNB akan mengumpul data yang berkaitan dengan projek yang hendak dipulihkan daripada pihak-pihak terlibat terutamanya pihak pemaju. Tujuan data dikumpul ialah untuk melancarkan kerja pemulihan nanti dan ia juga digunakan untuk menjalankan kajian potensi projek. Antara data projek yang dikumpul ialah, lokasi projek, jenis pembangunan projek, peratusan kerja siap, jumlah pembeli yang terlibat, maklumat pihak lain yang terlibat dan sebagainya. Setiap data yang dikumpul di peringkat kajian awalan mempunyai kepentingan dan kegunaannya

164 144 sendiri. Oleh itu, setiap data yang diperlukan mesti dikumpul dengan lengkap. Kegagalan pengumpulan data yang lengkap boleh menjejaskan kelancaran kerja pemulihan nanti. Hasil analisis objektif kajian pertama menunjukkan bahawa, pihak SPNB telah menghadapi empat masalah semasa mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan. Ia meliputi, masalah kerjasama pihak pemaju dalam memberi data yang diperlukan, data tidak lengkap di agensi lain, ketidaksesuaian penggunaan kaedah borang maklumat dan ketidakadaan kuasa undang-undang. Keempat-empat masalah pengumpulan data ini telah menyebabkan data yang diperlukan tidak dapat dikumpul dengan lengkap. Akibat dari itu, ia akan menyebabkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB. Selain itu, keempat-empat masalah yang dihadapi ini telah menyukarkan kerja pengumpulan data yang dijalankan. Akibat dari itu, pihak SPNB terpaksa mengambil masa yang lama untuk mengumpul data yang diperlukan. Dengan ini, masa kajian awalan yang digunakan telah menjadi lebih panjang. Apabila masa di peringkat kajian awalan telah dipanjangkan, maka ia akan menjejaskan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan. Akhirnya, projek yang dipulihkan akan menjadi lambat untuk disiapkan dan pelbagai masalah sampingan seperti masalah tuntutan rumah daripada para pembeli akan timbul. Memandangkan keempat-empat masalah ini mendatangkan kesan yang begitu serius, jadi beberapa langkah penyelesaian telah dicadangkan kepada pihak SPNB dengan berdasarkan sebab kegagalan pihak pemaju memberi kerjasama pengumpulan data yang dikenalpasti melalui pencapaian objektif kajian kedua. Ini kerana, sebab utama kejadian keempat-empat masalah pengumpulan data ini ialah, pihak pemaju gagal memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data yang diperlukan. Dengan kata lain, untuk mengatasi keempatempat masalah pengumpulan data yang dihadapi, pengkaji perlu memastikan pihak

165 145 pemaju yang terlibat memberi kerjasama sepenuhnya kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Terdapat empat sebab yang dikenalpasti kenapa pihak pemaju gagal memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Ia meliputi, pihak pemaju menyatakan itu ialah urusan SPNB sendiri, untuk mengelakkan masalah tuntutan para pembeli, sibuk dengan kerja sendiri dan data yang diminta telah hilang. Dengan berdasarkan keempat-empat sebab ini, empat langkah penyelesaian telah dicadangkan kepada pihak SPNB yang merupakan objektif kajian ketiga yang ditetapkan. Langkah pertama ialah, menganjurkan ceramah atau kempen kesedaran supaya pihak pemaju menyedari tindakan pemulihan yang dijalankan adalah tanggungjawab bersama antara mereka dengan pihak SPNB serta pihak-pihak lain yang terlibat. Ia juga bertujuan untuk membetulkan sikap mementingkan diri sendiri yang dimiliki oleh pihak pemaju, supaya mereka bersedia untuk memberi data kepada pihak SPNB. Langkah kedua ialah, berjanji untuk membantu pihak pemaju berunding dengan para pembeli supaya para pembeli bersetuju untuk menghapuskan atau menangguhkan tuntutan mereka. Ini akan dapat melegakan hati pihak pemaju untuk memberi data kepada pihak SPNB. Seterusnya, langkah ketiga dan langkah keempat ialah, mengumpul data yang diperlukan sebaik sahaja projek menjadi terbengkalai.dan menggunakan kaedah temu ramah secara bersemuka untuk mengumpul data daripada pihak pemaju. Ini kerana, cara secara bersemuka mempunyai unsur paksaaan untuk menekan pihak pemaju memberi data yang diminta semasa temu ramah dijalankan walaupun mereka sibuk dengan kerja sendiri. Kerja pengumpulan data akan menjadi lebih senang jika pihak SPNB mempunyai kuasa pengumpulan data di bawah peruntukan undang-undang. Dengan melaksanakan keempat-empat langkah penyelesaian ini, pihak SPNB akan berupaya mendapatkan kerjasama sepenuhnya daripada pihak pemaju untuk mengumpul data di peringkat kajian awalan. Akibat dari itu, masalah kerjasama daripada pihak pemaju dan masalah ketidaksesuaian kaedah borang maklumat akan dapat diatasi. Kemudian pihak SPNB tidak lagi perlu mengumpul data daripada agensi lain untuk

166 146 mengatasi masalah yang ditimbulkan oleh mereka. Akhirnya, masalah kuasa undang-undang juga dapat diatasi. Dengan kata lain, penyelesaian keempat-empat sebab kenapa pihak pemaju tidak memberi kerjasama kepada pihak SPNB untuk mengumpul data dengan mengadakan ceramah kesedaran dan mengumpul data sebaik sahaja projek menjadi terbengkalai melalui kaedah pengumpulan secara bersemuka berserta dengan kuasa pengumpulan di bawah peruntukan undang-undang akan dapat membantu pihak SPNB mengatasi keempat-empat masalah pengumpulan data yang dihadapi. Seterusnya, membantu pihak SPNB memastikan data yang diperlukan dapat dikumpul dengan lengkap bagi mengelakkan projek dikeluarkan daripada pemantauan SPNB yang disebabkan oleh kegagalan pengumpulan data yang lengkap. Selain itu, ia juga dapat membantu pihak SPNB melancarkan kerja pengumpulan data yang dijalankan dan menjimatkan masa pengumpulan data yang digunakan. Akibat dari itu, ia akan dapat mempercepatkan keseluruhan proses pemulihan yang dijalankan, supaya rumah dapat disiapkan dengan lebih cepat bagi mengurangkan masalah projek perumahan terbengkalai di negara kita.

167

168 Abbot, Damient (1987). Encyelopedia of Real Estate Terms. Gower Technical Press. Abdul Halim Bin Sallehuddin (1991). Pengambilan Alih Projek Perumahan yang Telah Terbengkalai. UTM: Tesis Sarjana Muda. Abrahamson, Mark (1983). Social Research Methods. Englewood Cliffs, N. J.: Prentice Hall. Adnan, Enshassi (1994). The Management Style of Multicultural Construction Managers in the Middle East. Tripoli, Libya. Adrian, David (2001). Housing Woes Due to Downturn. New Straits Times 23/10/2001, NSTP Sendirian Berhad. Ahmad Mahdzan Ayob (1992). Kaedah Penyelidikan Sosioekonomi. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa Dan Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia. Alan, Tong Kok Mau (1992a). The Implications of the Build Then Sell Concept on the National Development and Economy, April 1992 Kuala Lumpur. Alan, Tong Kok Mau (1992b). Build Then Sell- Housing Development Approach Towards April 1992, Kuala Lumpur. Alexander, Greendale and Stanley F. Knock, Jr. (1976). Housing Costs and Housing Needs. New York: Praeger Publishers. Alonso, William (1964). Location and Landuse: Towards General Theory of Land Rent. Cambridge Massachusetts: Harvard University Press. Amanda, Ablcidinger (2002). Target: Problem Properties (Rehabbing Abandoned Houses). Jan/ Feb 2002, Shelterforce Online. Amran Mulup (2001). Beri Sokongan Kepada Kempen Pemilikan Rumah. Utusan Malaysia 26/5/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. Austen, A.D. and Heale, R. H. (1984). Managing Construction Projects: A Guide To Processes And Procedures. Geneva, Switzerland: International Labour Office. Babbie, Earl (2002). The Basics of Social Research. Belmont, USA: Wadsworth/ Thomson Learning. Badaruddin Mohamed et al. (2001). Prinsip-prinsip Perancangan. Selangor: Prentice Hall. Bailey, Kenneth D. (1984). Kaedah Penyelidikan Sosial. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Pelajaran Malaysia.

169 148 Bank Negara Malaysia (2004). Laporan Tahunan BNM Kuala Lumpur: Bank Negara Malaysia. Bank Negara Malaysia (2005). Sesi Dialog dengan Industri Perbankan. Embargo 18/2/2005. Kuala Lumpur: Bank Negara Malaysia. Becker, Howard S. (1963). Outsiders: Studies in the Sociology of Deviance. New York: Free Press. Berg, Bruce L. (1989). Qualitative Research Methods for the Social Science. United States Of America: Allyn And Bacon. Bernard, Berelson (1952). Content Analysis in Communication Research. New York: The Free Press. Bourne, S. Larry (1981). The Geography of Housing. Toronto: Edward Arnold Pub. Catherine, Hakim (1987). Research Design: Strategies and Choices in the Design of Social Research. London, UK: Allen & Unwin. Charles, Susan (1977). Housing Economics. London: Macmillan. Chin, V.K. (2001). Revival of Housing Project Gives Hope to Buyers. The Star 13/3/2001, Star Publications (M) Berhad. Choudhury S. (1988). Project Management. New Delhi, India: Tata McGraw-hill Publishing Company Limited. Corry, Robert A. (1992). Inmates Seal Abandoned Building and Improve Neighborhoods. 1/8/1992, The Boston Globe. Corry, Robert A. (1995). Abandoned Housing Recovery Project. 1995, Massachusetts: Attorney General's Bulletin. Courts, Lan (1992). Pengalaman di UK dalam Melaksanakan Konsep Build Then Sell. Build Then Sell- Housing Development Approach Towards April 1992, Kuala Lumpur. David, Cadman and Rosalyn, Topping (1995). Property Development. New York: E & FN Spon. David, I. Cleland and Roland, Gareis (1994). Global Project Management Handbook. McGraw-Hill International. Denzin, Norman K. and Lincoln, Yvonna S. (1994). Handbook of Qualitative Research. Thousand Oaks, CA: Sage Publications. Denzin, Norman K. and Lincoln, Yvonna S. (2003). Collecting and Interpreting Qualitative Materials. Thousand Oaks, Calif.: Sage Publications.

170 149 Egan, John J. et al. (1981). Housing and Public Policy: A Role for Mediating Structures. Cambridge, Massachusetts: Ballinger Publishing Company. Frey, James H. (1983). Survey Research by Telephone. USA: Sage Publications, Inc. Glaser, B. & Strauss, A. (1967). The Discovery of Grounded Theory: Strategies for Qualitative Research. Chicago: Aldine. Gurmeet, Kaur (1999). To Sell or Build First? That s the Question. Mid-june 1999, Investors Digest. Hairudin Katab (1992). Kajian Kritikal Masalah Perumahan Terbengkalai. UTM: Tesis Sarjana. Halimatun Binti Pawan (1990). Polisi Pinjaman Perumahan dan Kesannya ke atas Pasaran Hartanah Kediaman. Buletin Inspen Jilid 5 Bil.3, Institut Penilaian Negara Malaysia. Hamel, Jacques (1993). Case Study Methods. USA: Sage Publications, Inc. Harold, L. Wolman (1975). Housing and Housing Policy in the US and UK. Lexington Books. Hasan Baseri Budiman (1992). Projek Terbengkalai- Salah Siapa?. Kuala Lumpur: Dewan Masyarakat, Dewan Bahasa Dan Pustaka. Hasnita Shaari (2001). Mosquito Menace. Utusan Malaysia 8/2/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. Holsti, Ole R. (1969). Content Analysis for the Social Sciences and Humanities. Reading, Mass.: Addison-Wesley. Housing Developers Association of Malaysia (1987). Overcoming the Problems of Abandoned Housing Project in Peninsular Malaysia. March/ April 1987, Housing & Property. Idid, Syed Arabi (1992). Kaedah Penyelidikan Komunikasi dan Sains Sosial. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia. Idris Mamat (1989). Projek Perumahan Terbengkalai: Satu Masalah yang Memerlukan Pengorbanan Semua Pihak. Malaysia: Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan. Irving, H. Welfeld, et al.(1974). Perspectives on Housing and Urban Renewal. New York: Praeger Publishers. Irving, Seidman (1998). Interviewing as Qualitative Research: A Guide for Researchers in Education and the Social Sciences. New York: Teachers College Press.

171 150 Ismail Bin Omar dan Aminah Md Yusof (2002). Overview of Housing Provision in Malaysia. 30/8/2002, UTM. Jack, Gido and James, P. Clements (1999). Successful Project Management. United States of America: South-Western College Publishing. Jailani Harun (2001). RM 15 Billion of Business if Housing Projects Revived. Business Times 16/4/2001, Business Times Limited. Jon Pynoos, Robert Schafer and Chester, W. Hartman (1973). Housing Urban America. Chicago: Aldine Publishing Company. Keith, N. Morcombe (1984). The Residential Development Process: Housing Policy and Theory. England: Gower Publishing Company Limited. Kelly, Maseley and Dianne, Love (1989). Journal of Property Management. March/ April 1989, The Official Publication of the Institute of Real Estate Management. Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan (1992). Perkembangan Industri Perumahan dan Isu-isu yang dihadapi. 1/4/1992, Kuala Lumpur: Bahagian Perancangan Dasar dan Pembangunan, Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan. Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan (1995). Projek Perumahan Swasta yang Terbengkalai. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan (2001). Laporan Tahunan Kuala Lumpur: Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan. Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan (2004). Kertas Kerja Bahagian Pengawasan dan Penguatkuasa Tahun Kuala Lumpur: Kementerian Perumahan dan Kerajaan Tempatan. Kerlinger, Fred N. (1973). Foundations of Behavioral Research. New York: Holt, Rinehart and Winston, Inc. Kes Public Prosecutor lwn. Anamaly a/l Narayanan, MLJ 45. Kharbanda, O.P. and Stallworthy, E.A. (1986). Successful Projects. Cambridge: University Press. Khor, Kok Peng (1983). Ekonomi Malaysia dan Kemerosotan. Pulau Pinang, Malaysia: Institut Masyarakat. Khor, Kok Peng (1988). Housing for Massess: are the Government and Private Sectors Sufficiently Committed?. National Seminar On Critical Issues In The Housing and Property Industries, Mei 1988, Bangi Selangor.

172 151 Lofland, John A. and Lofland, Lynn H. (1984). Analyzing Social Settings: A Guide to Qualitative Observation and Analysis. Belmont, Calif.: Wadsworth Publishing. Madge, J. (1965). Tools of Social Science. Longmans. Marshall, Catherine and Rossman, Gretchen B. (1989). Designing Qualitative Research. Newbury Park, Calif.: Sage Publications. Mary, E. H. (1977). Guide to Housing. London: The Housing Centre Trust. Mason, Jennifer (1996). Qualitative Researching. London: Sage Publications Ltd. Mohd. Radzif Hj. Mohd. Yunus (1992). Real Estate Financing. Buletin Inspen Jilid 7 Bil. 4, Institut Penilaian Negara Malaysia. Mohd. Razali Agus (1992). Pembangunan Perumahan: Isu dan Prospek. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Mohd. Razali Agus et al. (1997). Housing the Nations: A Definitive Study. Kuala Lumpur: Cagamas Berhad. Morshidi et. al (1999). Low-Cost Housing in Urban Industrial Centres in Malaysia: Issues and Challenges. Malaysia: Universiti Sains Malaysia. Moser, C. A. and Kalton, G. (1971). Survey Methods in Social Investigation. London: Heinemann Educational Books Ltd. Mukadimah (2001). Hala Tuju Baru SPNB. Utusan Malaysia 24/9/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. Ng, Cheng Kiat (1988). National Confrence on Critical Issues in the Housing and Property Industry Mei 1988, Bangi Selangor. Niven, Douglas (1979). The Development of Housing in Scotland. London: Croom Helm. Nor Aziah Jaafar Kajang (2003). RM 300j Untuk Rumah Terbengkalai. Utusan Malaysia 30/3/2003, Utusan Melayu (M) Berhad. Patton, Michael Quinn (1990). Qualitative Evaluation and Research Methods. Newbury Park, Calif: Sage Publications. Phillips, Bernard S. (1976). Social Research Strategy and Tactics. New York: Macmillan Publishing Co. Inc. Quek, Lawrence (2001). Akaun Pemaju Perumahan. Utusan Malaysia 16/7/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. Rosli Mahmood (1997). Perbankan & Pemberian Pinjaman. Kuala Lumpur: Utusan Publications Of Distributors Sendirian Berhad.

173 152 Sakinah Jusoh (1989). Peranan Perletakan di dalam Masalah Projek Perumahan Terbengkalai. Fakulti Alam Bina, UTM: Tesis Sarjana. Salfarina Binti Samsudin (2002/ 2003). Perumahan. UTM: Jabatan Pentadbiran dan Pembangunan Tanah. Salleh Buang (1993). Undang-undang Tanah di Malaysia. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa & Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia. Salleh Buang (2001). Dana Housing Solution. New Straits Times 3/8/2001, NSTP Sendirian Berhad. Schwartz, M. S., and Schwartz, C. G., (1954). Problems in Participant Observation. Am. J. Social. Sedlack, R. Guy and Stanley, Jay (1992). Social Research: Theory and Methods. USA: Allyn & Bacon. Short, John R. (1982). Housing in Britain. London: Methuen. Smith, Wallace Francis (1970). Housing: The Social and Economic Elements. Berkeley: University Of California Press. Stacey, Margaret (1970). Methods of Social Research. Headington Hill Hall: Oxford, Pergamon Press Ltd, Stegman, Michael A. (1970). Housing and Economics: The American Dilemma. Cambridge, Massachusetts: The MIT Press. Sternlieb, George dan Burchell, Robert W. (1973). Residential Abandonment The Tenement Landlord Revisited. New Jersey: Center For Urban Policy Research New Brunswick. Syarikat Perumahan Negara Berhad (2003). Laporan Tahunan Bahagian Pemulihan Projek SPNB Syarikat Perumahan Negara Berhad. Syarikat Perumahan Negara Berhad (2004a). Kertas Kerja Tabung Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai: Polisi, Garispanduan dan Prosedur. Syarikat Perumahan Negara Berhad. Syarikat Perumahan Negara Berhad (2004b). Corporate Profile SPNB Syarikat Perumahan Negara Berhad. Talbot, Michael (1986). Reviving Building and Communities A Manual of Renewal. United States Of America: David & Charles Inc. Tan, Su Ming (1996). Tindakan Pemulihan Projek Perumahan Terbengkalai. UTM: Tesis Sarjana Muda.

174 153 Taufik Abdullah (1982). Housing Finance- Policies and Objectives Oct 1982, Kuala Lumpur: Housing Development Association Malaysia. Ting, Chew Peh (1999). Siap Bina Baru Jual. Utusan Malaysia 30/2/1999, Utusan Melayu (M) Berhad. Tony, Newson and Philip, Potter (1985). Housing Policy in Britian: An Information Source Book. London: Mansell Publishing Limited. Turner, John F.C. dan Fichter, Robert (1972). Freedom to Build. New York: The Macmillan Company. Visu Sinnadurai (1996). Jual Beli Harta Tanah di Malaysia. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa & Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia. Yin, Robert K. (1984). Case Study Research Design and Methods. London New Delhi: Sage Publications Beverly Hills. Yin, Robert K. (1993). Applications of Case Study Research. USA: Sage Publications, Inc. Young, P. V. (1947). Scientific Social Surveys and Research. Prentice Hall. Zaini Kamaruzzaman (1991). Tabung Pemulihan Rumah Terbengkalai Hanya Satu Berjaya Dipulihkan. Berita Harian 9/4/1991, Berita Harian Sendirian Berhad. (2000). Peranan Syarikat Perumahan Negara Berhad. New Straits Times 10/4/2000, NSTP Sendirian Berhad. (2001). 493 Projek Perumahan Terbengkalai RM 15b. Utusan Malaysia 10/2/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. (2001). Abandoned Project Poses Danger to Children. New Straits Times 4/2/2001, NSTP Sendirian Berhad. (2001). Kementerian Kesan 493 Projek Swasta Terbengkalai. Berita Harian 9/3/2001, Berita Harian Sendirian Berhad. (2001). Tribunal Tuntutan Perumahan akan Ditubuhkan. Utusan Malaysia 11/4/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. (2001). Kerajaan Sedia Bantu Jika Pemaju Mahu Kerjasama. Berita Harian 21/9/2001, Berita Harian Sendirian Berhad. (2001). Hala Tuju Baru SPNB. Utusan Malaysia 24/9/2001, Utusan Melayu (M) Berhad. (2001). SPNB Wants Legal Immunity for Reviving Abandoned Projects. Business Times 3/10/2001, Business Times Limited.

175 154 (2001). Form housing Tribunal to Protect Buyers. New Straits Times 6/12/2001, NSTP Sendirian Berhad. (2002). Tribunal mula hujung tahun Berita Harian 10/3/2002, Berita Harian Sendirian Berhad. (2002). Lebih 26,000 Rumah Terbengkalai Dipulihkan. Berita Minggu 22/4/2002. Berita Harian Sendirian Berhad. (2002). Taman Lingkaran Nur Project Revived. New Straits Times 21/6/2002, NSTP Sendirian Berhad. (2002). SPNB Yakin 91 Projek Rumah Terbengkalai Siap Tahun Utusan Malaysia 29/7/2002, Utusan Melayu (M) Berhad. (2004). Pembeli Terdedah Risiko Beli Rumah Belum Siap. Berita Harian 22/1/2004, Berita Harian Sendirian Berhad. ms.wikipedia.org/wiki/selangor (20/8/2005) (10/5/2005) (13/12/2004) (20/8/2005) (28/5/2002) (10/1/2003) (10/5/2005) (30/5/2002) (28/3/2005) (31/12/2001) (1/6/1981) (24/5/2002) (30/5/2002) (2004) (20/5/2005) (15/4/2002) (10/5/2005) (10/5/2005)

176

177 UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA FAKULTI KEJURUTERAAN DAN SAINS GEOINFORMASI SET SOALAN TEMU RAMAH PERTAMA KAJIAN KE ATAS KERJA PENGUMPULAN DATA YANG DIJALANKAN OLEH PIHAK SPNB DI PERINGKAT KAJIAN AWALAN PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI Tajuk penyelidikan : Masalah pengumpulan data di SPNB dalam pemulihan projek perumahan terbengkalai di Selangor. Objektif penyelidikan : Mengkaji masalah-masalah yang dihadapi oleh pihak SPNB dalam usaha untuk mengumpul data projek yang diperlukan di peringkat kajian awalan pemulihan; Pihak ditemu ramah : Pihak-pihak eksekutif bahagian projek SPNB yang menjalankan kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan pemulihan. Maklumat pengkaji Nama : Chan Ching Yeng No. I/C : Program pengajian : Ijazah Sarjana Sains (Pentadbiran dan Pembangunan Tanah, MGN) - penyelidikan sepenuh masa Penyelia : Dr. Hajjah Asiah Bt. Othman (Supervisor) P.M. Dr. Buang Bin Alias (Co-supervisor)

178 156 Maklumat pihak yang ditemu ramah Nama pegawai : Umur dan jantina pegawai : Bahagian/ jawatan pegawai : No. telefon dan fax : Soalan-soalan temu ramah 1. Bolehkah pihak tuan/ puan menerangkan latar belakang penubuhan dan maklumat-maklumat yang berkaitan dengan SPNB? 2. Didapati, bahagian pemulihan projek SPNB telah diberi tanggungjawab untuk menjalankan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai. Bolehkah pihak tuan/ puan menerangkan maklumat-maklumat yang berkaitan dengan bahagian ini? 3. Bolehkah pihak tuan/ puan menerangkan tindakan pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan oleh bahagian pemulihan projek? 4. Apakah proses pemulihan projek perumahan terbengkalai yang dijalankan? 5. Apakah jenis data yang dikumpul di peringkat kajian awalan pemulihan dan apakah kegunaan setiap data yang dikumpul? 6. Apakah masalah-masalah pengumpulan data yang dihadapi semasa menjalankan kajian awalan pemulihan?

179 Bagi pihak tuan/ puan, apakah kaedah penyelesaiaan yang boleh dicadangkan untuk mengatasi masalah pengumpulan data yang dihadapi di peringkat kajian awalan pemulihan? Segala kerjasama daripada pihak tuan/ puan adalah amat dihargai bagi membantu pengkaji menjayakan projek penyelidikan ini. Dengan ini, didahului dengan ucapan ribuan terima kasih. Adalah dimaklumkan bahawa kajian atau maklumat temu ramah ini adalah semata-mata untuk tujuan akademik sahaja. Segala keterangan dan maklumat yang diperolehi daripada temu ramah ini adalah sulit dan persendirian. SEKIAN, TERIMA KASIH! ******************************* TAMAT *******************************

180 158 UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA FAKULTI KEJURUTERAAN DAN SAINS GEOINFORMASI SET SOALAN TEMU RAMAH KEDUA KAJIAN KE ATAS PROJEK-PROJEK PEMULIHAN SPNB DI SELANGOR YANG BERADA DI PERINGKAT KAJIAN AWALAN PEMULIHAN Tajuk penyelidikan : Masalah pengumpulan data di SPNB dalam pemulihan projek perumahan terbengkalai di Selangor. Objektif penyelidikan : Mendapatkan maklumat tentang projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan sebagai kajian kes. Terutamanya maklumat yang berkaitan dengan kerja pengumpulan data yang dijalankan. Pihak ditemu ramah : Pihak eksekutif bahagian projek SPNB yang menjalankan kerja pengumpulan data di peringkat kajian awalan bagi projek pemulihan di Negeri Selangor. Maklumat pengkaji Nama : Chan Ching Yeng No. I/C : Program pengajian : Ijazah Sarjana Sains (Pentadbiran dan Pembangunan Tanah, MGN) - penyelidikan sepenuh masa Penyelia : Dr. Hajjah Asiah Bt. Othman (Supervisor) P.M. Dr. Buang Bin Alias (Co-supervisor)

181 159 Maklumat pihak yang ditemu ramah Nama pegawai : Umur dan jantina pegawai : Bahagian/ jawatan pegawai : No. telefon dan fax : Soalan-soalan temu ramah 1. Bolehkah pihak tuan/ puan menerangkan maklumat umum tentang setiap projek pemulihan SPNB di Negeri Selangor yang berada di peringkat kajian awalan pemulihan (kajian kes)? 2. Apakah masalah pengumpulan data yang dihadapi oleh setiap projek pemulihan di soalan 1 semasa mengumpul data yang diperlukan di peringkat kajian awalan? 3. Apakah kaedah penyelesaian yang digunakan untuk mengatasi setiap masalah pengumpulan data yang dihadapi? Segala kerjasama daripada pihak tuan/ puan adalah amat dihargai bagi membantu pengkaji menjayakan projek penyelidikan ini. Dengan ini, didahului dengan ucapan ribuan terima kasih. Adalah dimaklumkan bahawa kajian atau maklumat temu ramah ini adalah semata-mata untuk tujuan akademik sahaja. Segala keterangan dan maklumat yang diperolehi daripada temu ramah ini adalah sulit dan persendirian. SEKIAN, TERIMA KASIH! ******************************* TAMAT *****************************

182

183

184

185

186

187

188

189

190

191

192

193

194

MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR

MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT PERUMAHAN NEGARA BERHAD DALAM PEMULIHAN PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI DI SELANGOR CHAN CHING YENG UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA MASALAH PENGUMPULAN DATA DI SYARIKAT

More information

BAB 4: GRAF GEOGRAFI TINGKATAN DUA BAB 4: GRAF

BAB 4: GRAF GEOGRAFI TINGKATAN DUA BAB 4: GRAF 1. Umum. - Graf digunakan untuk memperlihatkan maklumat atau menggambarkan data dengan tepat dan jelas. - Graf terdiri daripada beberapa jenis seperti:- 1. Graf bar berganda 2. Graf garisan berganda -

More information

1.1 Pengenalan 1.2 Penyataan Masalah 1.3 Matlamat dan Objektif Kajian 1.4 Skop Kajian 1.5 Kepentingan Kajian 1.6 Metodologi Kajian 1.

1.1 Pengenalan 1.2 Penyataan Masalah 1.3 Matlamat dan Objektif Kajian 1.4 Skop Kajian 1.5 Kepentingan Kajian 1.6 Metodologi Kajian 1. vii SENARAI KANDUNGAN PERKARA MUKA SURAT PENGAKUAN DEDIKASI PENGHARGAAN ABTRAK ABTRACT SENARAI KANDUNGAN SENARAI JADUAL SENARAI RAJAH SENARAI SINGKATAN SENARAI LAMPIRAN ii iii iv v vi vii xiii xiv xvi

More information

PEMBERITAHUAN PERTANYAAN BAGI JAWAB LISAN DEWAN RAKYAT TUAN WILLIAM LEONG JEE KEEN [ SELAYANG ]

PEMBERITAHUAN PERTANYAAN BAGI JAWAB LISAN DEWAN RAKYAT TUAN WILLIAM LEONG JEE KEEN [ SELAYANG ] NO. SOALAN: 72 PEMBERITAHUAN PERTANYAAN BAGI JAWAB LISAN DEWAN RAKYAT PERTANYAAN : LISAN DARIPADA TUAN WILLIAM LEONG JEE KEEN [ SELAYANG ] TARIKH 27 MEI 2015 RUJUKAN 7906 SOALAN: Tuan William Leong Jee

More information

RESIDENTIAL HOUSING DEVELOPMENT IN KURDISTAN REGION GOVERNMENT OF IRAQI FEDERAL

RESIDENTIAL HOUSING DEVELOPMENT IN KURDISTAN REGION GOVERNMENT OF IRAQI FEDERAL RESIDENTIAL HOUSING DEVELOPMENT IN KURDISTAN REGION GOVERNMENT OF IRAQI FEDERAL HAVAL MOHAMMED SALIH UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA RESIDENTIAL HOUSING DEVELOPMENT IN KURDISTAN REGION GOVERNMENT OF IRAQI

More information

KAJIAN BIOLOGI PEMBIAKAN IKAN KELAH (Tor tambra) DI SUNGAI MEUREUBO, ACEH BARAT, INDONESIA BAIHAQI

KAJIAN BIOLOGI PEMBIAKAN IKAN KELAH (Tor tambra) DI SUNGAI MEUREUBO, ACEH BARAT, INDONESIA BAIHAQI KAJIAN BIOLOGI PEMBIAKAN IKAN KELAH (Tor tambra) DI SUNGAI MEUREUBO, ACEH BARAT, INDONESIA MASTER SAINS UNIVERSITI MALAYSIA TERENGGANU 2015 KAJIAN BIOLOGI PEMBIAKAN IKAN KELAH (Tor tambra) DI SUNGAI MEUREUBO,

More information

DOKUMEN TIDAK TERKAWAL

DOKUMEN TIDAK TERKAWAL Halaman: 1/12 1.0 TUJUAN Prosedur ini bertujuan untuk menerangkan kaedah memberikan perkhidmatan sesi kaunseling kepada semua staf Universiti Putra Malaysia. 2.0 SKOP Skop prosedur ini meliputi semua staf

More information

KAJIAN TERHADAP PROJEK PERUMAHAN DI KELANTAN NOR ADILAH BINTI CHE IBRAHIM

KAJIAN TERHADAP PROJEK PERUMAHAN DI KELANTAN NOR ADILAH BINTI CHE IBRAHIM KAJIAN TERHADAP PROJEK PERUMAHAN DI KELANTAN NOR ADILAH BINTI CHE IBRAHIM Laporan Projek ini dikemukakan sebagai memenuhi sebahagian daripada syarat penganugerahan Ijazah Sarjana Sains (Awam-Pengurusan

More information

SHORT ESSAY COMPETITION PERTANDINGAN KARANGAN PENDEK

SHORT ESSAY COMPETITION PERTANDINGAN KARANGAN PENDEK IN CONJUNCTION OF THE FIRST MALAYSIA'S GRANDPARENTS' DAY CELEBRATION SEMPENA SAMBUTAN HARI DATUK/NENEK MALAYSIA YANG PERTAMA SHORT ESSAY COMPETITION IMPORTANT: Before any submission made, please read all

More information

FAKTOR YANG MEMPENGARUHI PERMINTAAN PENYEWAAN PERUMAHAN SITI NOOR FARAHANIS BINTI FADZIL UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA

FAKTOR YANG MEMPENGARUHI PERMINTAAN PENYEWAAN PERUMAHAN SITI NOOR FARAHANIS BINTI FADZIL UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA FAKTOR YANG MEMPENGARUHI PERMINTAAN PENYEWAAN PERUMAHAN SITI NOOR FARAHANIS BINTI FADZIL UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA i FAKTOR YANG MEMPENGARUHI PERMINTAAN PENYEWAAN PERUMAHAN SITI NOOR FARAHANIS BINTI

More information

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS KOLEJ UNIVERSITI KEJURUTERAAN & TEKNOLOGI MALAYSIA BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS JUDUL: CAR LOCK INDICATOR SESI PENGAJIAN: 2005/2006 Saya HAIRULAZAM BIN HAIRULDIN (830523-08-5369) (HURUF BESAR) mengaku

More information

UNIVERSITI PUTRA MALAYSIA DETERMINATION OF IDEAL WIDTH FOR EXCLUSIVE MOTORCYCLE LANE ALONG THE STRAIGHT SECTION OF FEDERAL HIGHWAY, SELANGOR, MALAYSIA

UNIVERSITI PUTRA MALAYSIA DETERMINATION OF IDEAL WIDTH FOR EXCLUSIVE MOTORCYCLE LANE ALONG THE STRAIGHT SECTION OF FEDERAL HIGHWAY, SELANGOR, MALAYSIA UNIVERSITI PUTRA MALAYSIA DETERMINATION OF IDEAL WIDTH FOR EXCLUSIVE MOTORCYCLE LANE ALONG THE STRAIGHT SECTION OF FEDERAL HIGHWAY, SELANGOR, MALAYSIA MOHAMMAD RASOOL AHMAD RAJABI FK 2012 40 DETERMINATION

More information

SULIT 4551/3. Diagram 1.1 shows the apparatus set-up used in this experiment. Rajah 1.1 menunjukkan susunan radas yang digunakan dalam eksperimen ini.

SULIT 4551/3. Diagram 1.1 shows the apparatus set-up used in this experiment. Rajah 1.1 menunjukkan susunan radas yang digunakan dalam eksperimen ini. 4551/3 Question 1 / Soalan 1 One experiment was carried out to investigate the importance of transpiration at plant leafy shoot. Water evaporates from the leaves surface by transpiration. The transpiration

More information

BIOMECHANICAL LOADING OF INSTEP KICK FOR MALAYSIAN FOOTBALLER DAYANG KHAIRUNNISA BINTI ABANG KIPRAWI

BIOMECHANICAL LOADING OF INSTEP KICK FOR MALAYSIAN FOOTBALLER DAYANG KHAIRUNNISA BINTI ABANG KIPRAWI BIOMECHANICAL LOADING OF INSTEP KICK FOR MALAYSIAN FOOTBALLER DAYANG KHAIRUNNISA BINTI ABANG KIPRAWI Report submitted in partial fulfillment of the requirements for the award of Bachelor of Mechanical

More information

REKA BENTUK ALAT PELONTAR BOLA SEPAK TAKRAW MOHD SHAFFIQ SAZALI BIN MOHD ISMAIL. Laporan ini dikemukakan sebagai. Fakulti kejuruteraan Mekanikal

REKA BENTUK ALAT PELONTAR BOLA SEPAK TAKRAW MOHD SHAFFIQ SAZALI BIN MOHD ISMAIL. Laporan ini dikemukakan sebagai. Fakulti kejuruteraan Mekanikal REKA BENTUK ALAT PELONTAR BOLA SEPAK TAKRAW MOHD SHAFFIQ SAZALI BIN MOHD ISMAIL Laporan ini dikemukakan sebagai Memenuhi sebahagian daripada syarat penganugerahan Ijazah Sarjana Muda Kejuruteraan Mekanikal

More information

PEMBERITAHUAN PERTANYAAN DEWAN RAKYAT DATO' WIRA MOHO JOHARI BIN BAHAROM

PEMBERITAHUAN PERTANYAAN DEWAN RAKYAT DATO' WIRA MOHO JOHARI BIN BAHAROM SOALAN NO: 52 PEMBERITAHUAN PERTANYAAN DEWAN RAKYAT PERTANYAAN: LISAN DARIPADA: DATO' WIRA MOHO JOHARI BIN BAHAROM TARIKH: 28 OKTOBER 2014 SOALAN: Dato' Wira Mohd Johari bin Baharom [ Kubang Pasu ] minta

More information

KURIKULUM KURSUS TAHAP KECEKAPAN 4 BAGI PERKHIDMATAN PELUKIS PELAN LANDSKAP TINGKATAN KHAS J26

KURIKULUM KURSUS TAHAP KECEKAPAN 4 BAGI PERKHIDMATAN PELUKIS PELAN LANDSKAP TINGKATAN KHAS J26 KURIKULUM KURSUS TAHAP KECEKAPAN 4 BAGI PERKHIDMATAN PELUKIS PELAN LANDSKAP TINGKATAN KHAS J26 1. Matlamat kursus Menilai kemahiran pegawai dalam pengurusan penyeliaan lukisan kerja untuk membolehkan pegawai

More information

SUKAN INSTITUSI PENDIDIKAN TINGGI

SUKAN INSTITUSI PENDIDIKAN TINGGI PERATURAN PERMAINAN LAWN BOWLS 1. Peraturan Teknikal 1.3 Undang - undang permainan 1.1.1 Pertandingan ini akan dijalankan mengikut World Bowls dan Persekutuan Lawn Bowls Malaysia (PLBM) yang sedang berkuatkuasa

More information

IMPAK TRANSIT ALIRAN RINGAN (LRT) KEPADA NILAI HARTA TANAH KEDIAMAN DI SETAPAK, KUALA LUMPUR SITIAYU ZUBAIDAH BINTI YUSUF

IMPAK TRANSIT ALIRAN RINGAN (LRT) KEPADA NILAI HARTA TANAH KEDIAMAN DI SETAPAK, KUALA LUMPUR SITIAYU ZUBAIDAH BINTI YUSUF IMPAK TRANSIT ALIRAN RINGAN (LRT) KEPADA NILAI HARTA TANAH KEDIAMAN DI SETAPAK, KUALA LUMPUR SITIAYU ZUBAIDAH BINTI YUSUF Laporan Projek ini dikemukakan sebagai memenuhi syarat penganugerahan Ijazah Sarjana

More information

KEPUASAN PENGHUNI TERHADAP PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI OLEH KONTRAKTOR PENYELAMAT KAJIAN KES : TAMAN PERINDUSTRIAN HIJAU, RAWANG

KEPUASAN PENGHUNI TERHADAP PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI OLEH KONTRAKTOR PENYELAMAT KAJIAN KES : TAMAN PERINDUSTRIAN HIJAU, RAWANG KEPUASAN PENGHUNI TERHADAP PROJEK PERUMAHAN TERBENGKALAI OLEH KONTRAKTOR PENYELAMAT KAJIAN KES : TAMAN PERINDUSTRIAN HIJAU, RAWANG NURUL ATIQAH BINTI MOHD SOFBERI Laporan projek ini dikemukakan sebagai

More information

KERAJAAN MALAYSIA. Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam Bil. 2/1996 GARIS PANDUAN BAGI MELAKSANAKAN MS ISO 9000 DALAM PERKHIDMATAN AWAM

KERAJAAN MALAYSIA. Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam Bil. 2/1996 GARIS PANDUAN BAGI MELAKSANAKAN MS ISO 9000 DALAM PERKHIDMATAN AWAM KERAJAAN MALAYSIA Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam Bil. 2/1996 GARIS PANDUAN BAGI MELAKSANAKAN MS ISO 9000 DALAM PERKHIDMATAN AWAM Jabatan Perdana Menteri Malaysia 11 Julai, 1996 Dikelilingkan kepada:

More information

Katakunci : kecederaan atlet silat

Katakunci : kecederaan atlet silat Mengenalpasti Kecederaan Yang Dialami Oleh Atlet Silat Olahraga Semasa Kejohanan Silat Asha Hasnimy Binti Mohd Hashim& MAT AZMIN BIN BAKAR Fakulti Pendidikan, Universiti Teknologi Malaysia Abstrak : Silat

More information

INTEGRATED FARE PAYMENT SYSTEM IN MULTI OPERATORS SINGLE MARKET PUBLIC BUS NETWORK SAFIZAHANIN BINTI MOKHTAR UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA

INTEGRATED FARE PAYMENT SYSTEM IN MULTI OPERATORS SINGLE MARKET PUBLIC BUS NETWORK SAFIZAHANIN BINTI MOKHTAR UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA INTEGRATED FARE PAYMENT SYSTEM IN MULTI OPERATORS SINGLE MARKET PUBLIC BUS NETWORK SAFIZAHANIN BINTI MOKHTAR UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA FEBRUARY 2011 INTEGRATED FARE PAYMENT SYSTEM IN MULTI OPERATORS

More information

..., C t;~:~xj ')' KESANPEMBANGUNANPERUMAHANTERHADAP KUALITI HID UP PENDUDUK BANDAR LINDA ANAK ABRAHAM PUSAT PENGAJIAN PERUMAHAN,

..., C t;~:~xj ')' KESANPEMBANGUNANPERUMAHANTERHADAP KUALITI HID UP PENDUDUK BANDAR LINDA ANAK ABRAHAM PUSAT PENGAJIAN PERUMAHAN, ..., C t;~:~xj ')' KESANPEMBANGUNANPERUMAHANTERHADAP KUALITI HID UP PENDUDUK BANDAR LINDA ANAK ABRAHAM PUSAT PENGAJIAN PERUMAHAN, BANGUNAN DAN PERANCANGAN UNIVERSITI SAINS MALAYSIA PULAU PINANG MEl 2006

More information

KAJIAN KEBERKESANAN PELAKSANAAN PEMBELAJARAN TERADUN DI KALANGAN PENSYARAH POLITEKNIK SULTAN ABDUL HALIM MUADZAM SHAH. Che Rohalan Binti Ahmad

KAJIAN KEBERKESANAN PELAKSANAAN PEMBELAJARAN TERADUN DI KALANGAN PENSYARAH POLITEKNIK SULTAN ABDUL HALIM MUADZAM SHAH. Che Rohalan Binti Ahmad KAJIAN KEBERKESANAN PELAKSANAAN PEMBELAJARAN TERADUN DI KALANGAN PENSYARAH POLITEKNIK SULTAN ABDUL HALIM MUADZAM SHAH Che Rohalan Binti Ahmad Normah binti Cheman Azahar bin Mohd Noor ABSTRAK Pembelajaran

More information

PERMAINAN WEB ALPHA BAHAYA AIR

PERMAINAN WEB ALPHA BAHAYA AIR PERMAINAN WEB ALPHA BAHAYA AIR SYAFIAH ZAHRA MOHD ZAILANI SITI FADZILAH MAT NOOR Fakulti Teknologi & Sains Maklumat, Universiti Kebangsaan Malaysia ABSTRAK Penyelamatan diri semasa berlakunya bencana banjir

More information

Projek ini merupakan salah satu keperluan untuk Ijazah Sarjana Seni Gunaan dengan Kepujian (Pengurusan Seni)

Projek ini merupakan salah satu keperluan untuk Ijazah Sarjana Seni Gunaan dengan Kepujian (Pengurusan Seni) PRODUK KRAFTANGAN BERASASKAN BULUH DAN KESANNYA KEPADA PENJANAAN PENDAPATAN MASYARAKAT DI NEGERI KELANTAN SITI NURHIDAYAH BINTI AZMI Projek ini merupakan salah satu keperluan untuk Ijazah Sarjana Seni

More information

NAJMAH NAWAWI MOHD NUSI ABD. RAHMAN NOOR SHAFEEZA ZAINUDDIN NUR SYAZWANI ZAINUL ABIDIN

NAJMAH NAWAWI MOHD NUSI ABD. RAHMAN NOOR SHAFEEZA ZAINUDDIN NUR SYAZWANI ZAINUL ABIDIN Rujukan i NAJMAH NAWAWI MOHD NUSI ABD. RAHMAN NOOR SHAFEEZA ZAINUDDIN NUR SYAZWANI ZAINUL ABIDIN Maktab Koperasi Malaysia Hak cipta terpelihara. Tidak dibenarkan mengeluar ulang mana-mana bahagian artikel,

More information

KAJIAN-KAJIAN BERKAITAN DENGAN ASPEK-ASPEK KEMAHIRAN EMPLOYABILITY YANG DIPERLUKAN OLEH PARA MAJIKAN INDUSTRI

KAJIAN-KAJIAN BERKAITAN DENGAN ASPEK-ASPEK KEMAHIRAN EMPLOYABILITY YANG DIPERLUKAN OLEH PARA MAJIKAN INDUSTRI Buletin Fakulti Pendidikan Wadah@fp:Keluaran Bulan Disember 2001(Bil.3) KAJIAN-KAJIAN BERKAITAN DENGAN ASPEK-ASPEK KEMAHIRAN EMPLOYABILITY YANG DIPERLUKAN OLEH PARA MAJIKAN INDUSTRI Oleh: Yahya bin Buntat

More information

KEBERKESANAN PERANCAHAN DAN PENGGANTIAN KOSA KATA DALAM KEMAHIRAN MENULIS - UBAH UNTUK BERUBAH

KEBERKESANAN PERANCAHAN DAN PENGGANTIAN KOSA KATA DALAM KEMAHIRAN MENULIS - UBAH UNTUK BERUBAH 11 KEBERKESANAN PERANCAHAN DAN PENGGANTIAN KOSA KATA DALAM KEMAHIRAN MENULIS - UBAH UNTUK BERUBAH ABSTRAK Hajjah Marzia Abdul Rahman hajjah_marzia@moe.edu.sg Rohaizah Juri rohaizah_juri@moe.edu.sg Sekolah

More information

Kegagalan Pemaju Menyiapkan Rumah Dan Kesan Ke Atas Pembeli Yang Menggunakan Produk Pembiayaan Perumahan Islam

Kegagalan Pemaju Menyiapkan Rumah Dan Kesan Ke Atas Pembeli Yang Menggunakan Produk Pembiayaan Perumahan Islam International Conference on Accounting, Management and Economics (ICAME2016)) Kegagalan Pemaju Menyiapkan Rumah Dan Kesan Ke Atas Pembeli Yang Menggunakan Produk Pembiayaan Perumahan Islam Mohd Faisol

More information

Penggunaan Simbol bagi Meningkatkan Penulisan Karangan. Abstrak

Penggunaan Simbol bagi Meningkatkan Penulisan Karangan. Abstrak 30 Penggunaan Simbol bagi Meningkatkan Penulisan Karangan Rohani Mafot rohani_mafot@moe.edu.sg Sekolah Rendah Pei Tong Abstrak Kerap kali murid mendapati sukar untuk mengembangkan isi karangan berdasarkan

More information

ECOLOGY OF BIVALVES IN THE LAGOON AREA OF SETIU WETLAND, TERENGGANU, MALAYSIA NURULAFIFAH BINTI YAHYA

ECOLOGY OF BIVALVES IN THE LAGOON AREA OF SETIU WETLAND, TERENGGANU, MALAYSIA NURULAFIFAH BINTI YAHYA ECOLOGY OF BIVALVES IN THE LAGOON AREA OF SETIU WETLAND, TERENGGANU, MALAYSIA NURULAFIFAH BINTI YAHYA Thesis Submitted in Fulfillment of the Requirement for the Degree of Master of Science in the Institute

More information

VALIDATING AND DEVELOPING A NEW AGILITY TEST FOR KARATE

VALIDATING AND DEVELOPING A NEW AGILITY TEST FOR KARATE VALIDATING AND DEVELOPING A NEW AGILITY TEST FOR KARATE By MOHAMMAD EBRAHIM MARJANI Thesis Submitted to the School of Graduate Studies, Universiti Putra Malaysia, in Fulfilment of the Requirements for

More information

Faculty of Engineering

Faculty of Engineering Faculty of Engineering A PRELIMINARY SURVEY OF COMMON MAINTENANCE AND REHABILITATION PROCEDURE: CASE STUDY FOR KUCHING-SAMARAHAN ROAD Mike Jackson Tsai Bachelor of Engineering with Honours (Civil Engineering)

More information

Pengetahuan dan Skil Pekerja Sosial Kesihatan Mental di Malaysia

Pengetahuan dan Skil Pekerja Sosial Kesihatan Mental di Malaysia Jurnal Pembangunan Sosial (Edisi Khas) Policy & Profesional Development: 19 35 Pengetahuan dan Skil Pekerja Sosial Kesihatan Mental di Malaysia (Knowledge and Skills of Mental Health Social Worker in Malaysia)

More information

ESA 244/2 Aerodynamics [Aerodinamik]

ESA 244/2 Aerodynamics [Aerodinamik] -1- UNIVERSITI SAINS MALAYSIA Second Semester Examination 2014/2015 Academic Session June 2015 ESA 244/2 Aerodynamics [Aerodinamik] Duration : 2 hours [Masa : 2 jam] Please ensure that this paper contains

More information

WEB 2.0 DALAM PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN BAHASA

WEB 2.0 DALAM PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN BAHASA 31 Seminar Bahasa Melayu 2011 1 WEB 2.0 DALAM PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN BAHASA MELAYU Zuraidah Saidin Sekolah Rendah Beacon ABSTRAK Walaupun pembelajaran kolaboratif dengan sokongan komputer (CSCL) merupakan

More information

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS PSZ 19: 16 (Pind. 1/07) UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS JUDUL: ANALISA PENERIMAAN BOLA PERTAMA DALAM PERMAINAN SEPAK TAKRAW DI KALANGAN ATLET SEPAK TAKRAW NEGARA SESI PENGAJIAN:

More information

Personaliti Ekstraversi Sebagai Moderator dalam Hubungan antara Kecerdasan Emosi dengan Estim Kendiri Pekerja. Siti Sarawati Johar (PhD) 1, a *

Personaliti Ekstraversi Sebagai Moderator dalam Hubungan antara Kecerdasan Emosi dengan Estim Kendiri Pekerja. Siti Sarawati Johar (PhD) 1, a * Personaliti Ekstraversi Sebagai Moderator dalam Hubungan antara Kecerdasan Emosi dengan Estim Kendiri Pekerja Siti Sarawati Johar (PhD) 1, a * Abstrak. Dimensi personaliti telah mendapat tempat dalam asas

More information

PERLAKUAN PEMAJU SWASTA AP ABILA BERHADAPAN DENGAN DASAR PERUMAHAN KOS RENDAH DI MALAYSIA. oleh NOR 'AINI BINTI YUSOF

PERLAKUAN PEMAJU SWASTA AP ABILA BERHADAPAN DENGAN DASAR PERUMAHAN KOS RENDAH DI MALAYSIA. oleh NOR 'AINI BINTI YUSOF PERLAKUAN PEMAJU SWASTA AP ABILA BERHADAPAN DENGAN DASAR PERUMAHAN KOS RENDAH DI MALAYSIA oleh NOR 'AINI BINTI YUSOF Tesis yang diserahkan untuk memenuhi keperluan bagi Ijazah Doktor Falsafah November

More information

-1- UNIVERSITI SAINS MALAYSIA. First Semester Examination 2010/2011 Academic Session. November ESA 366/3 Flight Performance Prestasi Pesawat

-1- UNIVERSITI SAINS MALAYSIA. First Semester Examination 2010/2011 Academic Session. November ESA 366/3 Flight Performance Prestasi Pesawat -1- UNIVERSITI SAINS MALAYSIA First Semester Examination 2010/2011 Academic Session November 2010 ESA 366/3 Flight Performance Prestasi Pesawat Duration : 3 hours [Masa : 3 jam] INSTRUCTION TO CANDIDATES

More information

Salina Binti Ramli. I/C No: Dr. Norhazilan Bin Md. Noor

Salina Binti Ramli. I/C No: Dr. Norhazilan Bin Md. Noor Author: Salina Binti Ramli I/C No: 820610-14-5148 Matric No: MA061181 Year: 2008 Type of Degree: Master of Engineering (Civil-Structure) Supervisor: Dr. Norhazilan Bin Md. Noor Panel of Examiners: 1) Assoc.

More information

PERSPEKTIF DAN SUMBER MAKLUMAT ISU PERUMAHAN DALAM KALANGAN PENGGUNA SABAH

PERSPEKTIF DAN SUMBER MAKLUMAT ISU PERUMAHAN DALAM KALANGAN PENGGUNA SABAH PERSPEKTIF DAN SUMBER MAKLUMAT ISU PERUMAHAN DALAM KALANGAN PENGGUNA SABAH Mohd Hamdan Adnan, Fakulti Kemanusiaan, Seni & Warisan, Universiti Malaysia Sabah Abstrak Rumah adalah di antara keperluan paling

More information

APLIKASI PERINGATAN DAN LAPORAN UNTUK PELANCONGAN BERASASKAN ANDROID MENGGUNAKAN SISTEM KEDUDUKAN SEJAGAT (GPS)

APLIKASI PERINGATAN DAN LAPORAN UNTUK PELANCONGAN BERASASKAN ANDROID MENGGUNAKAN SISTEM KEDUDUKAN SEJAGAT (GPS) APLIKASI PERINGATAN DAN LAPORAN UNTUK PELANCONGAN BERASASKAN ANDROID MENGGUNAKAN SISTEM KEDUDUKAN SEJAGAT (GPS) Nurul Syafiqah Najwa Nu Mahamad Zainal Rasyid Mahayuddin ABSTRAK Malaysia memiliki pelbagai

More information

INSTRUCTION: This section consists of SIX (6) essay questions. Answer FOUR (4) questions only.

INSTRUCTION: This section consists of SIX (6) essay questions. Answer FOUR (4) questions only. INSTRUCTION: This section consists of SIX (6) essay questions. Answer FOUR (4) questions only. ARAHAN: Bahagian ini mengandungi ENAM (6) soalan esei. Jawab EMPAT (4) soalan sahaja. QUESTION 1 SOALAN 1

More information

MAHKAMAH PERUSAHAAN MALAYSIA NO. KES : 5/4-407/17 ANTARA PUTERI NADIA BINTI AZMAN DAN 42EAST MANAGEMENT SDN. BHD. AWARD NO.

MAHKAMAH PERUSAHAAN MALAYSIA NO. KES : 5/4-407/17 ANTARA PUTERI NADIA BINTI AZMAN DAN 42EAST MANAGEMENT SDN. BHD. AWARD NO. MAHKAMAH PERUSAHAAN MALAYSIA NO. KES : 5/4-407/17 ANTARA PUTERI NADIA BINTI AZMAN DAN 42EAST MANAGEMENT SDN. BHD. AWARD NO.: 56 OF 2018 DI HADAPAN TEMPAT : YA DATIN KALMIZAH BINTI SALLEH PENGERUSI : Mahkamah

More information

ISU GELANDANGAN DI MALAYSIA : TAHAP KESIHATAN MENTAL & KEMAHIRAN HIDUP

ISU GELANDANGAN DI MALAYSIA : TAHAP KESIHATAN MENTAL & KEMAHIRAN HIDUP ISU GELANDANGAN DI MALAYSIA : TAHAP KESIHATAN MENTAL & KEMAHIRAN HIDUP Ku Basyirah Ku Yaacob 1, Mohd Suhaimi Mohamad, Norulhuda Sarnon ABSTRACT The issue of homelessness became popular when it was disseminated

More information

ASPIRASI PEKERJAAN PARA PELATIH INSTITUT KEMAHIRAN MARA (IKM) JOHOR BAHRU TERHADAP LATIHAN YANG DIIKUTI

ASPIRASI PEKERJAAN PARA PELATIH INSTITUT KEMAHIRAN MARA (IKM) JOHOR BAHRU TERHADAP LATIHAN YANG DIIKUTI ASPIRASI PEKERJAAN PARA PELATIH INSTITUT KEMAHIRAN MARA (IKM) JOHOR BAHRU TERHADAP LATIHAN YANG DIIKUTI FAIZAH BINTI SHARIP FAKULTI PENDIDIKAN UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA i ii ASPIRASI PEKERJAAN PARA

More information

Penggunaan Aplikasi Nearpod dalam Penulisan Karangan

Penggunaan Aplikasi Nearpod dalam Penulisan Karangan 20 Penggunaan Aplikasi Nearpod dalam Penulisan Karangan Hajjah Marzia Abdul Rahman Hajjah_marzia@moe.edu.sg Atikah Adilah Ahmad Affandi atikah_adilah_ahmad_affandi@moe.edu.sg Sekolah Rendah Fuchun Abstrak

More information

(Menggunakan Letter Head Jabatan)

(Menggunakan Letter Head Jabatan) 1. Surat iringan ketua jabatan yang asal. Bil Tuan : Bil Kami : Tarikh : (Menggunakan Letter Head Jabatan) Ketua Setiausaha Perbendaharaan Bahagian Pinjaman Perumahan Perbendaharaan Malaysia Kompleks Kementerian

More information

Abstrak. Pembelajaran Nilai Melalui Lagu Kanak-kanak. Mohamed Sha ban Mohd Rapiai

Abstrak. Pembelajaran Nilai Melalui Lagu Kanak-kanak. Mohamed Sha ban Mohd Rapiai 25 Pembelajaran Nilai Melalui Lagu Kanak-kanak Mohamed Sha ban Mohd Rapiai mohamed_shaban_mohd_rapiai@moe.edu.sg Najiyyah Mohamed Said najiyyah_mohamed_said@moe.edu.sg Sekolah Rendah Greenwood Abstrak

More information

oleh Pemohon (Pelukis Pelan Berdaftar/ Arkitek/ Jurutera Profesional

oleh Pemohon (Pelukis Pelan Berdaftar/ Arkitek/ Jurutera Profesional BORANG SEMAKAN DOKUMEN PENGEMUKAAN PERMOHONAN PELAN (KEDIAMAN KURANG DARI 4 UNIT) BAHAGIAN Bersama-sama ini juga dikemukakan :- Ada Tiada (a) (b) (c) (d) (e) (f) (g) (h) (i) (k) (l) (m) Bayaran pelan sebanyak

More information

OSCC Case Study. Aplikasi Sistem Maklum Balas Sesi Latihan & Khidmat Sokongan (e- Penilaian) IAB. Agensi Kerajaan : KEMENTERIAN PELAJARAN MALAYSIA

OSCC Case Study. Aplikasi Sistem Maklum Balas Sesi Latihan & Khidmat Sokongan (e- Penilaian) IAB. Agensi Kerajaan : KEMENTERIAN PELAJARAN MALAYSIA OSCC Case Study Aplikasi Sistem Maklum Balas Sesi Latihan & Khidmat Sokongan (e- Penilaian) IAB Nama : NSTITUT AMINUDDIN BAKI Agensi Kerajaan : KEMENTERIAN PELAJARAN MALAYSIA Alamat : Institut Aminuddin

More information

Faculty of Electrical & Electronic Engineering University Malaysia Pahang

Faculty of Electrical & Electronic Engineering University Malaysia Pahang COMPUTER BASED INSTRUMENTATION FOR LEVEL MEASUREMENT USING VISUAL BASIC APPLICATION MOHD HAFIZ B. HASBULLAH This thesis is submitted as partial fulfillment of the requirement for the award of the Bachelor

More information

Serangga 20(2): ISSN , Centre for Insects Systematic, Universiti Kebangsaan Malaysia

Serangga 20(2): ISSN , Centre for Insects Systematic, Universiti Kebangsaan Malaysia Serangga 20(2): 37-47 ISSN 1394-5130 2015, Centre for Insects Systematic, Universiti Kebangsaan Malaysia TROPICAL BED BUG (CIMEX HEMIPTERUS) IN MALAYSIA: SURVEY ON PEST CONTROL OPERATORS MANAGEMENT AND

More information

NOTIS PEMBERITAHUAN TERMASUK TARIKH AKHIR UNTUK MENYELESAIKAN POTENSI TUNTUTAN BEG UDARA INFLATOR TAKATA

NOTIS PEMBERITAHUAN TERMASUK TARIKH AKHIR UNTUK MENYELESAIKAN POTENSI TUNTUTAN BEG UDARA INFLATOR TAKATA IN RE TK HOLDINGS, INC., ET AL., KES No. 17-11375 (BLS) NOTIS PEMBERITAHUAN TERMASUK TARIKH AKHIR UNTUK MENYELESAIKAN POTENSI TUNTUTAN BEG UDARA INFLATOR TAKATA 1. Pada 25 Jun, 2017 ("Tarikh Petisyen"),

More information

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS JUDUL: PERBEZAAN KESAN PENGGUNAAN BAT SOFBOL JENIS ALUMINIUM DAN BAT SOFBOL JENIS KOMPOSIT TERHADAP JARAK LANTUNAN BOLA DALAM KEMAHIRAN BUNT

More information

PENGURUSAN TRAFIK DALAM PEMBINAAN JALAN RAYA NORHAYATI BINTI ABDULLAH UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA

PENGURUSAN TRAFIK DALAM PEMBINAAN JALAN RAYA NORHAYATI BINTI ABDULLAH UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA PENGURUSAN TRAFIK DALAM PEMBINAAN JALAN RAYA NORHAYATI BINTI ABDULLAH UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA PSZ 19:16 (Pind.1/07) UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA DECLARATION OF THESIS / UNDERGRADUATE PROJECT PAPER

More information

GARIS PANDUAN PENJANAAN PENDAPATAN UNIVERSITI TEKNOLOGI MARA GARIS PANDUAN PENJANAAN PENDAPATAN UNIVERSI TI TEKNOLOGI MARA

GARIS PANDUAN PENJANAAN PENDAPATAN UNIVERSITI TEKNOLOGI MARA GARIS PANDUAN PENJANAAN PENDAPATAN UNIVERSI TI TEKNOLOGI MARA GARIS PANDUAN PENJANAAN PENDAPATAN UNIVERSI TI TEKNOLOGI MARA ISI KANDUNGAN BAB PERKARA BAB 1 PENDAHULUAN 1 2 TAFSIRAN 2 3 PUNCA KUASA 3 4 SKOP PENJANAAN PENDAPATAN 4 5 PENGURUSAN AKTIVITI PENJANAAN PENDAPATAN

More information

DEVELOPMENT OF A VISION-BASED MOBILE ROBOT NAVIGATION SYSTEM FOR GOLF BALL DETECTION AND LOCATION

DEVELOPMENT OF A VISION-BASED MOBILE ROBOT NAVIGATION SYSTEM FOR GOLF BALL DETECTION AND LOCATION DEVELOPMENT OF A VISION-BASED MOBILE ROBOT NAVIGATION SYSTEM FOR GOLF BALL DETECTION AND LOCATION By RIZAL MAT JUSOH Thesis Submitted to the School of Graduate Studies,, in Fulfilment of the Requirement

More information

4. BIDANG TUGAS AHLI JAWATANKUASA Bidang Tugas Jawatankuasa Induk Keselamatan dan Kesihatan Pekerjaan, AKUATROP adalah :

4. BIDANG TUGAS AHLI JAWATANKUASA Bidang Tugas Jawatankuasa Induk Keselamatan dan Kesihatan Pekerjaan, AKUATROP adalah : TATACARA PENGURUSAN TERMA RUJUKAN JAWATANKUASA KESELAMATAN DAN KESIHATAN PEKERJAAN INSTITUT AKUKULTUR TROPIKA (AKUATROP) UNIVERSITI MALAYSIA TERENGGANU (UMT) 1. TUJUAN Tujuan Tatacara Pengurusan Jawatankuasa

More information

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS

BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS 1 UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA BORANG PENGESAHAN STATUS TESIS Nama Penuh Penulis : OMAR NOR BIN ABU BAKAR Tarikh lahir : 13 JUN 1981 Tajuk : PERBANDINGAN TAHAP KEKUATAN MENTAL DI ANTARA ATLET LELAKI DAN

More information

PERSEPSI PEKERJA TERHADAP FAKTOR-FAKTOR YANG MEMPENGARUHI GANGGUAN SEKSUAL DI TEMPAT KERJA NOR AZLINA BINTI HJ WAHAP

PERSEPSI PEKERJA TERHADAP FAKTOR-FAKTOR YANG MEMPENGARUHI GANGGUAN SEKSUAL DI TEMPAT KERJA NOR AZLINA BINTI HJ WAHAP PERSEPSI PEKERJA TERHADAP FAKTOR-FAKTOR YANG MEMPENGARUHI GANGGUAN SEKSUAL DI TEMPAT KERJA NOR AZLINA BINTI HJ WAHAP Projek ini merupakan salah satu keperluan untuk Ijazah Sarjana Sains ( Pembangunan Sumber

More information

Jurnal Teknologi PERBANDINGAN CIRI-CIRI SOSIOEKONOMI PENERIMA INOVASI SISTEM INTENSIFIKASI PADI DAN PROJEK ESTET PADI. Full Paper

Jurnal Teknologi PERBANDINGAN CIRI-CIRI SOSIOEKONOMI PENERIMA INOVASI SISTEM INTENSIFIKASI PADI DAN PROJEK ESTET PADI. Full Paper Jurnal Teknologi PERBANDINGAN CIRI-CIRI SOSIOEKONOMI PENERIMA INOVASI SISTEM INTENSIFIKASI PADI DAN PROJEK ESTET PADI Nur Badriyah Kamarul Zaman a*, Jamal Ali a, Zakirah Othman b a Sekolah Ekonomi, Kewangan

More information

KURIKULUM BERASASKAN SEKOLAH SEKOLAH RENDAH BEACON

KURIKULUM BERASASKAN SEKOLAH SEKOLAH RENDAH BEACON SEKOLAH RENDAH BEACON 1 PROGRAM WARTAWAN CILIK PENGENALAN Berdasarkan dapatan daripada peperiksaan pada akhir tahun Darjah 1, lebih daripada 50 peratus murid tidak berjaya mendapat markah penuh dalam bahagian

More information

EAL335 Traffic and Transportation Engineering [Kejuruteraan Pengangkutan dan Lalulintas]

EAL335 Traffic and Transportation Engineering [Kejuruteraan Pengangkutan dan Lalulintas] UNIVERSITI SAINS MALAYSIA KSCP Examination 2016/2017 Academic Session August 2017 EAL335 Traffic and Transportation Engineering [Kejuruteraan Pengangkutan dan Lalulintas] Duration : 3 hours [Masa : 3 jam]

More information

SOSIOLOGI DAN ANTROPOLOGI FEM3313

SOSIOLOGI DAN ANTROPOLOGI FEM3313 SOSIOLOGI DAN ANTROPOLOGI FEM3313 MEMAHAMI PARADIGMA DAN SARJANA UTAMA KULIAH MINGGU 3 & 4 WACANA KONTEMPORARI SAINS SOSIAL Pemikiran sains sosial dikaitkan dengan tokoh-tokoh sosiologi, antropologi dan

More information

PENGARUH KELUARGA DALAM MEMPERKASA KEPUTUSAN EKSPATRIASI AKADEMIK EKSPATRIAT BERDIKARI DI UNIVERSITI AWAM MALAYSIA

PENGARUH KELUARGA DALAM MEMPERKASA KEPUTUSAN EKSPATRIASI AKADEMIK EKSPATRIAT BERDIKARI DI UNIVERSITI AWAM MALAYSIA LJMS 2018, 12 Labuan e-journal of Muamalat and Society PENGARUH KELUARGA DALAM MEMPERKASA KEPUTUSAN EKSPATRIASI AKADEMIK EKSPATRIAT BERDIKARI DI UNIVERSITI AWAM MALAYSIA Muhammad Safuan Yusoff 1, Nur Hidayah

More information

(GEOGRAFI) HULUBERNAM ROSLAN B. SAAD PROJEK INI DIKEMUKAKAN BAGI MEMENUHI SYARAT UNTUK FAKULTI SAINS KEMANUSIAN UNIVERSITI PENDIDIKAN SULTAN IDRIS

(GEOGRAFI) HULUBERNAM ROSLAN B. SAAD PROJEK INI DIKEMUKAKAN BAGI MEMENUHI SYARAT UNTUK FAKULTI SAINS KEMANUSIAN UNIVERSITI PENDIDIKAN SULTAN IDRIS KEPENTINGAN UPSI DALAM PERKEMBANGAN SEKTORPERUNCITAN DI TANJONG MALIM HULUBERNAM ROSLAN B. SAAD PROJEK INI DIKEMUKAKAN BAGI MEMENUHI SYARAT UNTUK MEMPEROLEH IJAZAH SARJANA SASTERA (GEOGRAFI) FAKULTI SAINS

More information

Memahami Emosi Watak dalam Gambar Bersiri Melalui Kaedah Berfikir Secara Lateral

Memahami Emosi Watak dalam Gambar Bersiri Melalui Kaedah Berfikir Secara Lateral 09 Memahami Emosi Watak dalam Gambar Bersiri Melalui Kaedah Berfikir Secara Lateral Farizan Mohamed Amin farizan_b_md_amin@moe.edu.sg Ghazali Mohamed Ibrahim ghazali_b_md_ibrahim@moe.edu.sg Sekolah Rendah

More information

ANALYSIS THE PERFORMANCE OF UNSIGNALIZED INTERSECTION BASED ON GAP ACEPTANCE STUDIES

ANALYSIS THE PERFORMANCE OF UNSIGNALIZED INTERSECTION BASED ON GAP ACEPTANCE STUDIES ANALYSIS THE PERFORMANCE OF UNSIGNALIZED INTERSECTION BASED ON GAP ACEPTANCE STUDIES SY AFIQAH BT. MOHAMED SALLER UNIVERSITI MALAYSIA P AHANG Vl ABSTRACT, The mam purposed of this study was to analysis

More information

DIMENSIKOOP. Fungsi SPAD

DIMENSIKOOP. Fungsi SPAD Dino Faizal Abdullah Maktab Koperasi Malaysia Zon Selatan Definisi pengangkutan awam menurut Rujukan Persuratan Melayu (PRPM) ialah sistem pengangkutan bermotor seperti teksi, bas, dan kereta api yang

More information

PELABURAN LANGSUNG ASING DAN PERKEMBANGAN PELANCONGAN: KOINTEGRASI DAN UJIAN PENYEBAB GRANGER DI SEPULUH DESTINASI UTAMA PELANCONGAN THE DEVELOPMENT OF TOURISM AND FOREIGN DIRECT INVESTMENT: CO-INTEGRATION

More information

KEMAMPUAN PEMILIKAN PERUMAHAN BAGI GENERASI Y FARAH HANAN BINTI MD ANUAR UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA

KEMAMPUAN PEMILIKAN PERUMAHAN BAGI GENERASI Y FARAH HANAN BINTI MD ANUAR UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA KEMAMPUAN PEMILIKAN PERUMAHAN BAGI GENERASI Y FARAH HANAN BINTI MD ANUAR UNIVERSITI TEKNOLOGI MALAYSIA iii Khas untuk suami, ibubapa dan ahli keluarga tersayang KEMAMPUAN PEMILIKAN PERUMAHAN BAGI GENERASI

More information

Faculty of Engineering

Faculty of Engineering Faculty of Engineering DETERMINATION OF SPILLWAY CAPACITY OF PROPOSED BENGOH DAM John Gary anak Jentry Bachelor of Engineering with Honours (Civil Engineering) 2009 UNIVERSITI MALAYSIA SARAWAK BORANG PENGESAHAN

More information

(i) Warganegara Malaysia dengan keutamaan diberikan kepada yang bermastautin tetap di Negeri Sarawak ;

(i) Warganegara Malaysia dengan keutamaan diberikan kepada yang bermastautin tetap di Negeri Sarawak ; TAWARAN BIASISWA YAYASAN BIASISWA SARAWAK TUNKU ABDUL RAHMAN DI PERINGKAT IJAZAH PERTAMA DI DALAM NEGARA & IJAZAH LANJUTAN DI DALAM NEGARA DAN LUAR NEGARA BAGI PENGAJIAN 2016/2017 1. Yayasan Biasiswa Sarawak

More information

PENGISYTIHARAN PUTRAJAYA SEBAGAI WILAYAH PERSEKUTUAN MALAYSIA

PENGISYTIHARAN PUTRAJAYA SEBAGAI WILAYAH PERSEKUTUAN MALAYSIA TAJUK PART (1) Peristiwa Bersejarah di Tempat Tinggal Anda PENGISYTIHARAN PUTRAJAYA SEBAGAI WILAYAH PERSEKUTUAN MALAYSIA Ditulis oleh : Tingkatan : No. Kp : Angka Giliran : *Contoh tugasan ini adalah bertujuan

More information

UNIVERSITI PUTRA MALAYSIA

UNIVERSITI PUTRA MALAYSIA UNIVERSITI PUTRA MALAYSIA A CORPUS-BASED STUDY OF MALAYSIAN ESL STUDENTS' USE OF DISCOURSE CONNECTORS IN UPPER AND POST-SECONDARY ARGUMENTATIVE WRITING SEYED ALI REZVANI KALAJAHI FPP 2014 12 A CORPUS-BASED

More information

Penemuan Awal Berkaitan Pemuliharaan Bandar dalam Pembentukan Imej Bandar di Tanjong Malim, Perak

Penemuan Awal Berkaitan Pemuliharaan Bandar dalam Pembentukan Imej Bandar di Tanjong Malim, Perak 64 Penemuan Awal Berkaitan Pemuliharaan Bandar dalam Pembentukan Imej Bandar di Tanjong Malim, Perak (Preliminary Urban Conservation Findings of Tanjong Malim Image Development) Yazid Saleh, Mohmadisa

More information

BAB 1 PENGENALAN 1.1 PENDAHULUAN

BAB 1 PENGENALAN 1.1 PENDAHULUAN BAB 1 PENGENALAN 1.1 PENDAHULUAN Arus kemodenan yang dikecapi seiring dengan peningkatan ekonomi di masa kini, semestinnya alatan mesin lebih diutamakan kerana ianya lebih mempercepatkan kerja-kerja manusia.

More information

Pelan Pengurusan Perubahan Fasa III Self Reliance dan Tahap Kematangan Self Reliance

Pelan Pengurusan Perubahan Fasa III Self Reliance dan Tahap Kematangan Self Reliance Program OSS Sektor Awam Fasa III Self Reliance Sesi Eksklusif CIO Pelan Pengurusan Perubahan Fasa III Self Reliance dan Tahap Kematangan Self Reliance Oleh OSCC, MAMPU Objektif Untuk menjelaskan tentang

More information

PEMBERITAHUAN PERTANYAAN DEWAN RAKYAT DATUK NOOR EHSANUDDIN BIN MOHO HARUN NARRASHID [ KOT A TINGGI ]

PEMBERITAHUAN PERTANYAAN DEWAN RAKYAT DATUK NOOR EHSANUDDIN BIN MOHO HARUN NARRASHID [ KOT A TINGGI ] NO. SOALAN: 9 PEMBERITAHUAN PERTANYAAN DEWAN RAKYAT PERTANYAAN LIS AN DARIPADA DATUK NOOR EHSANUDDIN BIN MOHO HARUN NARRASHID [ KOT A TINGGI ] TARIKH 16 JUN 2014 SO ALAN Datuk Noor Ehsanuddin bin Mohd

More information

PELAKSANAAN PEMBIAYAAN PERlJMAHAN DI BAWAH PRINSIP BAY' BITHAMAN AJIL OLEH BANK ISLAM MALAYSIA BERHAD

PELAKSANAAN PEMBIAYAAN PERlJMAHAN DI BAWAH PRINSIP BAY' BITHAMAN AJIL OLEH BANK ISLAM MALAYSIA BERHAD PELAKSANAAN PEMBIAYAAN PERlJMAHAN DI BAWAH PRINSIP BAY' BITHAMAN AJIL OLEH BANK ISLAM MALAYSIA BERHAD Oleh,I FADZILA AZNI BINTI AHMAD Tesis yang diserahkan untuk rnemenuhi keperluan Ijazah Sarjana Sains

More information

FACULTY OF ELECTRICAL ENGINEERING UNIVERSITI TEKNIKAL MALAYSIA MELAKA LAPORAN PROJEK SARJANA MUDA (PSM2)

FACULTY OF ELECTRICAL ENGINEERING UNIVERSITI TEKNIKAL MALAYSIA MELAKA LAPORAN PROJEK SARJANA MUDA (PSM2) FACULTY OF ELECTRICAL ENGINEERING UNIVERSITI TEKNIKAL MALAYSIA MELAKA LAPORAN PROJEK SARJANA MUDA (PSM2) MULTY-SENSORY CONTROL SYSTEM FOR REMOTELY CONTROL SURFACE VESSEL AZRUL BIN MOHAMAD SAZALI Bachelor

More information

STATISTIK PEMBINAAN SUKU TAHUNAN

STATISTIK PEMBINAAN SUKU TAHUNAN STATISTIK PEMBINAAN SUKU TAHUNAN QUARTERLY CONSTRUCTION STATISTICS 2013 SUKU PERTAMA 2013 FIRST QUARTER 2013 KATA PENGANTAR Penerbitan ini mengandungi statistik sektor pembinaan. Statistik yang dikumpulkan

More information

Daya Saing Bandar Kecil: Satu Penelitian Dari Aspek Persepsi Penduduk Dalam Kawasan Majlis Daerah Tanjong Malim

Daya Saing Bandar Kecil: Satu Penelitian Dari Aspek Persepsi Penduduk Dalam Kawasan Majlis Daerah Tanjong Malim Geografi Vol. (3), No. (2) (2015), 45-61 45 Daya Saing Bandar Kecil: Satu Penelitian Dari Aspek Persepsi Penduduk Dalam Kawasan Majlis Daerah Tanjong Malim Small Town Competitiveness: A Study for the Aspect

More information

TAKLIMAT ANUGERAH PENARAFAN BINTANG PENGURUSAN PENTADBIRAN: SUB-KOMPONEN JARINGAN KOMUNITI

TAKLIMAT ANUGERAH PENARAFAN BINTANG PENGURUSAN PENTADBIRAN: SUB-KOMPONEN JARINGAN KOMUNITI TAKLIMAT ANUGERAH PENARAFAN BINTANG PENGURUSAN PENTADBIRAN: SUB-KOMPONEN JARINGAN KOMUNITI PENERAJU: Pejabat Timbalan Naib Canselor (Jaringan Industri dan Masyarakat) 27 APRIL 2018 MATLAMAT PENARAFAN BINTANG

More information

PEKELILING AMALAN PERNIAGAAN TERBAIK 1/2010

PEKELILING AMALAN PERNIAGAAN TERBAIK 1/2010 PEKELILING AMALAN PERNIAGAAN TERBAIK 1/2010 PENUBUHAN TAMAN ASUHAN KANAK-KANAK DI TEMPAT KERJA OLEH MAJIKAN SEKTOR KORPORAT DAN PERNIAGAAN USAHASAMA ANTARA SURUHANJAYA SYARIKAT MALAYSIA DENGAN TABUNG KANAK-KANAK

More information

Chairman s Statement / Penyata Pengerusi

Chairman s Statement / Penyata Pengerusi 38 DiGi.Com Berhad (425190-X) Chairman s Statement / Penyata Pengerusi Pemegang Saham Yang Dihargai, Dear Shareholders, First of all, I d like to express my pleasure at being able to address you as DiGi.Com

More information

STATISTIK PEMBINAAN SUKU TAHUNAN QUARTERLY CONSTRUCTION STATISTICS

STATISTIK PEMBINAAN SUKU TAHUNAN QUARTERLY CONSTRUCTION STATISTICS STATISTIK PEMBINAAN SUKU TAHUNAN QUARTERLY CONSTRUCTION STATISTICS SUKU KEDUA 2013 SECOND QUARTER 2013 KATA PENGANTAR Penerbitan ini mengandungi statistik sektor pembinaan. Statistik yang dikumpulkan adalah

More information

JKJ Kaedah Penyelidikan

JKJ Kaedah Penyelidikan Angka Giliran : UNIVERSITI SAINS MALAYSIA Peperiksaan Semester Kedua Sidang Akademik 2002/2003 Februari/Mac 2003 JKJ 104 - Kaedah Penyelidikan Masa : 3 jam Sila pastikan bahawa kertas peperiksaan ini mengandungi

More information

TheMind's Q'Bank - A non-profit community initiative by TheMind Association

TheMind's Q'Bank - A non-profit community initiative by TheMind Association 900/2 STPM 2008 PENGAJIAN AM KERTAS 2 (ESEI) (Tiga jam) PEPERIKSAAN PERCUBAAN BERSAMA SIJIL TINGGI PERSEKOLAHAN MALAYSIA 2008 ANJURAN BERSAMA PERSIDANGAN KEBANGSAAN PENGETUA-PENGETUA SEKOLAH MENENGAH MALAYSIA

More information

Indeks Kualiti Air (IKA) Sg. Selangor pasca pembinaan Empangan Sg. Selangor

Indeks Kualiti Air (IKA) Sg. Selangor pasca pembinaan Empangan Sg. Selangor 68 Indeks Kualiti Air (IKA) Sg. Selangor pasca pembinaan Empangan Sg. Selangor Mokhtar Jaafar 1, Asmah Ahmad 1, Zaini Sakawi 1, Maimon Abdullah 2, Norela Sulaiman 2, Normukhnun Mokhtar 1 1 Pusat Pengajian

More information

Development of Bicycle Shift Models in Universiti Kebangsaan Malaysia Campus

Development of Bicycle Shift Models in Universiti Kebangsaan Malaysia Campus Jurnal Kejuruteraan 26(2014): 69-75 Development of Bicycle Shift Models in Universiti Kebangsaan Malaysia Campus (Pembangunan Model Anjakan Berbasikal di Kampus Universiti Kebangsaan Malaysia) Amiruddin

More information

THE EFFECTIVENESS OF THE CYLINDER BLOCK ON STILLING BASIN AS ENERGY DISSIPATION SYSTEM NOR FARAHIAH IBRAHIM. Report submitted in fulfillment of the

THE EFFECTIVENESS OF THE CYLINDER BLOCK ON STILLING BASIN AS ENERGY DISSIPATION SYSTEM NOR FARAHIAH IBRAHIM. Report submitted in fulfillment of the THE EFFECTIVENESS OF THE CYLINDER BLOCK ON STILLING BASIN AS ENERGY DISSIPATION SYSTEM NOR FARAHIAH IBRAHIM Report submitted in fulfillment of the requirements for the award of the degree of Bachelor of

More information

SUPERVISOR DECLARATION

SUPERVISOR DECLARATION ii SUPERVISOR DECLARATION I hereby declare that I have read this thesis and in my opinion this report is sufficient in terms of scope and quality for the award of the degree of Bachelor of Mechanical Engineering

More information

THE EFFECTS OF CHANGES AT SIGNALIZED INTERSECTION ON THE VEHICLES EMISSION LOADING IN PARIT BUNTAR, PERAK.

THE EFFECTS OF CHANGES AT SIGNALIZED INTERSECTION ON THE VEHICLES EMISSION LOADING IN PARIT BUNTAR, PERAK. THE EFFECTS OF CHANGES AT SIGNALIZED INTERSECTION ON THE VEHICLES EMISSION LOADING IN PARIT BUNTAR, PERAK. By MAISARAH BT SULAIMAN Dissertation submitted in fulfilment of the requirements for the degree

More information

PERATURAN-PERATURAN KEJOHANAN AKUATIK MSSPP

PERATURAN-PERATURAN KEJOHANAN AKUATIK MSSPP 1. UNDANG-UNDANG PERTANDINGAN: PERATURAN-PERATURAN KEJOHANAN AKUATIK MSSPP 1.1 Kejohanan ini dijalankan mengikut undang-undang antarabangsa (FINA) dan Peraturan-Peraturan Am MSSM dan MSSPP. 1.2 Pertandingan

More information

PIAGAM LEMBAGA PENGARAH GREAT EASTERN TAKAFUL BERHAD

PIAGAM LEMBAGA PENGARAH GREAT EASTERN TAKAFUL BERHAD PIAGAM LEMBAGA PENGARAH GREAT EASTERN TAKAFUL BERHAD Tarikh: 15 November 2016 1. Penyata Polisi Lembaga Pengarah Great Eastern Takaful Berhad ( Syarikat ) memberikan pengawasan pada pengurusan perniagaan

More information