Other Southern African Countries R35,96 (Tax excl) R41, BTW-ING VAT-INC

Similar documents
THE PEAK OF PERFECTION

THE PEAK OF PERFECTION

THE PEAK OF PERFECTION

BIG GAME CORNER 49 From the editor: Hunting, game & ammunition 50 Africa land of big-game hunting Part 1. Uit die Woord

News Flash. 6 September Dear Members

VOORDELE QUO VADIS? n Voëltjie met. Game ranching. Wettige wildsvleis

THE PEAK OF PERFECTION

THE PEAK OF PERFECTION

Nuusbrief / Newsletter June 2015

We had 1500 kids there, most of them came from Safety homes and orphanages around Johannesburg and some came as far as Soshanguve, Pretoria.

THE PEAK OF PERFECTION

WE DID IT AGAIN.! The Jolliest Bus trophy 3rd year in a row

PLEASE NOTE THESE IMPORTANT CHANGES TO THE HANDICAPPING MANUAL (EFFECTIVE 1 APRIL) Handicap Manual Changes Effective 1 April 2013

Uniondale-Medium Langkloof Uniondale Willowmore

Musgrave Varminter. Welkome wedergeboorte. Manage your game farm for

Afrikaanse Hoër Seunskool in samewerking met die Universiteit van Pretoria

NO 15 WESKUS TAK WESKUS BRANCH MALGAS NUUS/NEWS. 7 Februarie 2018

18 SEPTEMBER Congratulations to the following staff member who will be celebrating his birthday during the coming week:

Behind the Backline Agter die Backline

THE MORALITY AND ETHICS OF HUNTING: TOWARDS COMMON GROUND

CHASA Sportskiet / CHASA Sport Shoot. CHASA Sportskiet / Shoot Version /03/2014 Authors: Elmo Scheffer, Siegfried Liebner

GANSBAAI GHOLFKLUB/ GOLF CLUB

BRIEFING DOCUMENT FOR THE BOLAND TEAM 2018 SA CROSS COUNTRY CHAMPIONSHIPS. 8 SEPTEMBER Nelson Mandela University Port Elizabeth

BRIEFING DOCUMENT FOR THE BOLAND TEAM 2017 SA CROSS COUNTRY CHAMPIONSHIPS 9 SEPTEMBER NWU-PUKKE SPORTS FIELD POTCHEFSTROOM

53479 The death Acre (Doodsakker)

BOWLS SOUTH AFRICA. Message from the President. April Piet Breitenbach

2015 HEREFORD SHOW. Class/Klas 1 : Heifer, 9 and under 12 months / Verse, 9 en onder 12 maande

HUNTING PACKAGE AUCTION NOVEMBER :30 15:00 ATTERBURY THEATRE, LYNNWOOD BRIDGE, 4 DAVENTRY STREET, PRETORIA

AFRIKAANS AS A SECOND LANGUAGE

Core exercises/ Kernspiere - oefeninge

Special News Flash LIGA KAMPIOENE MAAK GESKIEDENIS

Hunting Permits per Province and other Related Information

IRENE NEWS. 24 September No The following members earned medals at the AGN Racewalking GP: Sandra Steenkamp Danie Labuschagne

General information Country Trax Amersfoort, Mpumalanga

2018 PUREBRED & PART-BRED ARABIAN GAUTENG CHAMPIONSHIPS


FROM THE HEADMASTER SPORTMANSHIP SCHOLARSHIP CONDUCT

AKSIE. ANDER LEDE VAN DIE RAAD Rdh. A De Vries [DA] : Speaker

Congratulations to the following members who were podium finishers at the Run for Bibles race on Saturday:

AFRIKAANS AS A SECOND LANGUAGE

GANSBAAI GOLF CLUB / GHOLFKLUB

THE PEAK OF PERFECTION

THE PEAK OF PERFECTION

FROM THE PRESIDENT S OFFICE/UIT DIE PRESIDENT SE KANTOOR

SENEPOL NEWS. Algemene Senepol Nuus. Senepol The right breed for our time July Nu usb rief / News letter

Mpumalanga Ope Verslag

GANSBAAI GHOLFKLUB / GOLF CLUB

Arrival on Thursday before commencement of course are optional. The rate is R580 per person for Thursday dinner, bed & Friday breakfast.

THE PEAK OF PERFECTION

World Bowls schedule

News Flash MESSAGE FROM THE PRESIDENT/ BOODSKAP VAN DIE PRESIDENT VOLMAAKTE GELUK. 11 December 2013

Namibia N$43,

SHELLEY POINT NEWS. A community newsletter dedicated to fostering a sense of community and the free flow of information at Shelley Point

Uit die Woord. Voorblad / Cover

PINZGAUER & PINZ²YL GENOOTSKAP/SOCIETY

LAERSKOOL ROODEKRANS SENIORFASE GRAAD 7 AKADEMIESE INLIGTING JANUARIE 2018 AKADEMIESE HOOF (DPS): ME. SUZANNE FOURIE

GANSBAAI GHOLFKLUB/ GOLF CLUB. Nuusbrief 23 Februarie Newsletter 23 February 2017

MENLO PERDESPORTSKOU 2019

DISTRICT GOVERNOR S NEWSLETTER DISTRICT 410 D DISTRICT GOVERNOR HERMAN SMIT

BGN SENIOR PLAYERS ASSOCIATION BGN SENIOR SPELERS VERENIGING

Tina Cowley reading centre 25 April

South African Maritime Safety Authority

WinkerkReader vir Android kan:

Hoërskool Roodepoort

ONS REIS NA GOUD. Kwartaalblad van Boland Rolbal Quarterly Bulletin of Boland Bowls May Annette vd Sandt

EMPOWERMENT: POTENTIAL LEADERS: 2015

ESKOM TRANSMISSION MATIMBA B MARANG, DINALEDI & DELTA-EPSILON PROJECTS PUBLIC MEETING 7 MARCH 2007 / 7 MAART 2007 VAN WYKSKRAAL LAERSKOOL - MAKOPPA

Van af die Voorsitter

TESTS: Leupold VX-3i x50 LRP MantisX App Training System New Honey Badger Knives

IN THE HIGH COURT OF SOUTH AFRICA (Northern Cape Division)

SUID AFRIKAANSE TWEEKAMP: PRESIDENT SE JAARVERSLAG AANGEBIED BY DIE ALGEMENE JAARVERGADERING GEHOU IN PORT ELIZABETH OP 29 MAART 2019

General information: Dirt Bike Training Weekend Country TRAX Amersfoort, Mpumalanga

COUNTRY TRAX Jan du Toit chief instructor

7. Finansiële state en geouditeerde rekeninge vir die finansiële jaar 1 Oktober to 30 September 2015

Deur Christus Alleen

South African Maritime Safety Authority

TOERGIDS ~ 2017 ~ TOUR GUIDE Inhoud Content

BUITEMUURSE EN VAARDIGHEIDS-ONTWIKKELINGSPROGRAM KWARTAAL : GRAAD 1 EN 2

JB Train Tours (Since 1975)

CHESS congratulations to Ameer Kadir and Anchen Smith who have both

SUNDAY / SONDAG 18 MARCH 2018 MONDAY / MAANDAG 19 MARCH 2018

Nuusbrief 17 van 2018

GANSBAAI GOLF CLUB / GHOLKLUB

Trophy hunting s contribution towards South Africa s GDP

Kenridge Hockey Newsletter Term

RUGBY / NETBAL / HOKKIE

T u l i j o u r n a l

DIE SA EKONOMIE EN DIE INVLOED OP ONDERWYS: N LAND IN DIE MOEILIKHEID SAOU AANBIEDING 28 AUGUSTUS 2017

19 PARK SEWESTOERNOOI PARK SEWESTOERNOOI BY Laerskool Park. Sewes Toernooi

Basiese beginsels van meetkunde: Punte, lyne en hoeke *

CHIEF MARKER S REPORT

Achievements. Personal achievements. Personalia. Congratulations to the following podium winners at the Spar Ladies 10 km

ONLINE EDITION FEB 2016 DIGITAL. Paarl Nuus. Laureus Night Market. In Paarl Magazine Frater Square. Val de Vie Estate.

ARCADIA NUUS/NEWS. Goeiedag Vriende. Ons sukses hang af van u sukses met ons genetika. Arcadia Bonsmara

8. Description points Discussion points Competition results Winners of competitions Awards 149

* APRIL 2018 *

AKSIE BKN014/07/2017 OPENING EN VERWELKOMING

IRENE NEWS. 27 June No

RE VERA. Na maande se wag en voorbereiding, het die tyd uiteindelik aangebreek om die glasryke aandrokke en aandpakke uit die kas te haal en te spog.

ESKOM TRANSMISSION MATIMBA B MARANG, DINALEDI & DELTA-EPSILON PROJECTS FOKUS GROEP VERGADERING 17 APRIL :00 VEILINGSKRALE - SENTRUM

Transcription:

Other Southern African Countries R35,96 (Tax excl) R41, BTW-ING VAT-INC

YOU CAN FIND OUR PRODUCTS AT EXCLUSIVE SPECIALIST RETAILERS AND ONLINE AT WWW.SWAROVSKIOPTIK.COM For your closest stockist, please contact Brad on 0861-005903 THE NEW EL RANGE THE PEAK OF PERFECTION A0xxxx Unique Product Registration No. www.whylo.co.za Register @ Look out for your unique product registration sticker attached to your Swarovski product. Ahead of you: challenges in the form of long distances and steep terrain. In your hand: the perfect combination of ergonomic design and outstanding optics. The EL Range makes an impression with razor-sharp images and precise angle and range measurement. Carefully designed in every detail, these binoculars, combined with the new FieldPro package, also set a new benchmark in terms of comfort and functionality. When seconds are crucial SWAROVSKI OPTIK. SEE THE UNSEEN WWW.SWAROVSKIOPTIK.COM

Rifles can only be sold to permit holders. 10 Year Warranty on all Blaser Guns. 2016 BRANDMARK Trust and Adjust R8 GRS Ergonomic perfection and superior shoot ing performance now come with a shot of extravagance. The black signature plate with golden lettering, gold-plated trigger, titanium-nitrated bolt head, and bolt handle ball made of solid steel will showcase your passion for hunting. Made in Germany L&O South Africa, Importers and Distributors. Tel: 012 819 7800 / 811. E-mail: infosa@lo-int.com

Inhoud Contents Cover / Voorblad Buffel / Buffalo Die antieke buffel Pelorovis antiques, wat vanaf twee miljoen jaar gelede tot onlangs in suidelike en oostelike Afrika gelewe het, het toentertyd al drie tot vier meter lange horings gehad. Die moderne savannabuffel Syncerus caffer het waarskynlik in die Sentraal-Afrikaanse Republiek in die Kongo ontstaan en het 500 000 jaar gelede in een groep in sentrale en westelike Afrika, en n ander een in oostelike en suidelike Afrika, verdeel. Lees meer hieroor asook die eerste van Jokl le Roux se twee artikels op bl 76 oor ( n eerste) buffeljag-ondervinding in Tanzanië. Photo: Jofie Lamprecht Rifle: SABI.404 Jeffery more on p 36 ALLERLEI / MISCELLANEOUS WILD & JAG Toeka se dae / Days of Yore: 18 Jag 111 Wild WILD / GAME 12 Die buffels van die Afrika-savannas JAG / HUNTING 6 Trophy guide 19 Eerste SA Rekordboek van jagtrofeë 24 Bullet Talk 38 Tiny blue shadows 43 Vervoer van karkasse tussen Namibië en Suid-Afrika 47 Jagwenke Noodhulp vir jagters Dehidrasie en uitputting 50 HuntEx E-Cape Hunter s Fair 56 My eerste bok 64 Why Africa needs hunting 94 Chasa Matt Relihan Chasa maak n verskil 95 Oos-Kaap Wildbestuursgenootskap 96 Jaggeleenthede 98 Jagfotogalery BIG GAME CORNER 67 Letter from the editor 68 The Lathleka bull 74 Basa skietdag 28 Mei 2016 76 Buffalo hunting A modern-day Tanganyika Safari Part 1 83 Trijicon Accupoint 1-6x24 84 Legends of the hunt Karamojo Bell 88 Shooting fast and straight 93 Basa-opleidingsdag 23 Julie 2016 GEWERE & AMMUNISIE / GUNS & AMMUNITION 17 Renewal of firearm licences 20 Toonbankstories Is groter en blinker wel beter? 30 Jaarlikse Skietwinkel Vrystaat Ope 33 Skietkuns Deel 1 36 SABI Rifles.404 Jeffery 44 Swarovski Optik See the unseen 52 Marksman Fair skietdag 54 Namibië Veldskiet Top 30 en Stampriet Ope 60 Stable Stick skietstokke 62 Die beginsels van ballistiek Deel 4 WILDPRODUKSIE, -BESTUUR & -BEMARKING / GAME PRODUCTION, RANCHING & MARKETING 102 Veilingsuitslae Veilingsverslae 115 Classic Game Breeders 124 Pilanesberg Game Breeders Koningbokke kraai koning 132 WRSA-veiling 139 Wildswinkel Karoo-veiling n wenner! 147 Eerste Wildswinkel-handelsmerkveiling n reusesukses 163 Amanzi maak sy merk in die Vrystaat 108 Wildpryse Tendense van lewendewildveilings 112 Bekostigbare jagpryse Waar lê die goue middeweg? 114 Wildswinkel ploeg terug in die bedryf 116 The potential of game meat as local and export commodity 120 Ekonomie Wildbedryf en winde van verandering? 128 Dít is bewaring, sê Rupert 134 Rhino horn Moratorium again! 136 WRSA Naboom se geskenk aan werkers 140 Sustainable utilisation Part 2 144 Intensiewe en semi-intensiewe wildproduksie Die rooibok 148 Nampo 2016 bars byna uit sy nate 150 Risk management (13) Eastern Cape veld & game 154 Proactive Anti-poaching Crime scene management Part 2 161 Legislation Protestors right to protest on private property 170 Gehalte-wildsvleis (14) Organe en afvaldele 175 Wildbemarking-advertensies Indeks NATUUR & BEWARING / NATURE & CONSERVATION 157 Natuurlewe-pitkos Hutsmerk-natuurpolitiek 158 Weskusbetowering Bokkeveld 166 Die wonders van die Kgalagadi-Oorgrenspark en sy mense Deel 3 294 EWT Concern over vulture electrocutions in SA GEREELD / REGULAR & ALGEMEEN / GENERAL 9 Briewe 28 Teken in en wen! / Subscribe and win! 29 WILD & JAG digitaal en op Facebook! 290 4x4 Om die Wildekus te sien 292 Books 295 Food for hunters Buffalo 296 Organisasies Kontakbesonderhede Uit die Woord Verstandige woorde soek jy nie by n dwaas nie, nog minder leuens by n man van aansien Spreuke 17:7 WILD & JAG is n onafhanklike maandelikse publikasie vir die breë wildbedryf in Suid-Afrika, wat die sinergie tussen wildproduksie, jag en bewaring bevorder. Jagters, wildboere en natuurbewaarders word bedien met gehalte- informatiewe artikels en rubrieke. Hoewel WILD & JAG nou saamwerk met die georganiseerde jagters-, wildproduksie- en natuurbewaringsorganisasies, is dit redaksioneel en finansieel onafhanklik. Alle kopiereg van die inhoud word voorbehou. Geen deel mag op enige wyse gereproduseer word sonder skriftelike toestemming van die uitgewer nie. Kort uittreksels (maksimum 60 woorde) mag sonder toestemming gebruik word, mits volledige erkenning aan die skrywer en die publikasienaam en -datum gegee word. Die redakteur behou die reg voor om artikels te verander en/of te verkort. Die uitgewer aanvaar geen verantwoordelikheid vir die inhoud van advertensies nie. Die mening van medewerkers is nie noodwendig die mening van die blad nie.

REDAKSIONEEL EDITORIAL Hoofredakteur & Uitgewer Editor-in-chief & Publisher Jan van der Walt janlouis@wildlifehunt.co.za / editor@wildlifehunt.co.za Bestuurder Manager: Advertensies, Bemarking, TV-reeks & MASTERSHOT Advertising, Marketing, TV Series & MASTERSHOT Hennie van der Walt Tel: (012) 348-5550 / Sel/Cell: 083 452 2145 hennie@wildlifehunt.co.za Redakteur: Jag, Wapens & Ammunisie Editor: Hunting, Guns & Ammunition Stefan Fouché stefan@wildlifehunt.co.za Redakteur: Spesiale artikels Editor: Special articles Ilse Davis, ilse@wildlifehunt.co.za Produksieredakteur Production editor Lynette van Hoven Tel: (012) 348-5550 / editor@wildlifehunt.co.za Assistentproduksieredakteur Assistant Production editor Itha Kieser Mederedakteurs Co-editors Voertuie Vehicles: Francois Rossouw Dieregesondheid Animal Health: Dr Johan Kriek Wildbestuur Wildlife Management: Prof Wouter van Hoven PRODUKSIE PRODUCTION Grafiese & Mediaontwerpdienste Graphic & Media Design Services: Simoné Wentzel Tel: (012) 348 5550 Uitleg & reproduksie Design & reproduction: Karen vd Merwe Taalversorging Language Editing: Lynette van Hoven / Elfriede Ainslie Kunskonsultant Art consultant: Alan Ainslie Drukker Printer: Paarl Media Gauteng Webwerf Website: Johan Meintjies / johan@infinit8.co.za Inligting & navrae Information & enquiries Santie Liebenberg Tel: (012) 348 5550 ADVERTENSIES & BEMARKING ADVERTISING & MARKETING Jan van der Walt / Hennie van der Walt / Ann Olivier Tel: (012) 348-5550 / Faks/Fax: 086 502 5526 janlouis@wildlifehunt.co.za KLEINADVERTENSIES / SMALLS Lindie van der Westhuizen 082 471 8272 / Tel: (012) 348 5550 lindie@wildlifehunt.co.za BESTUURDER: Administrasie, rekeninge & intekening MANAGER: Administration, accounts & subscription Wendy Greeff Tel: (012) 348-5550 Faks/Fax: (012) 348-5551 / 086 656 4217 wendy@wildlifehunt.co.za VERSPREIDING DISTRIBUTION Hazel Luüs RNA Tel: (011) 248-3542 / hazelh@rnad.co.za UITGEWER PUBLISHER JLO UITGEWERS JLO Publishing vir Jan Louis Ondernemings BK for Jan Louis Enterprises CC (CK/92/19549/23) Posbus / P.O. Box 35299, Menlo Park 0102 1ste Vloer/ 1st Floor, The Hillside 318, Lynnwood, Pretoria Tel: (012) 348-5550 (Ma-Vry / Mo-Fri) Faks/Fax: (012) 348-5551 E-pos/E-mail: janlouis@wildlifehunt.co.za Web: www.wildlifehunt.co.za Biltongjagpryse GAME & HUNT is an independent monthly publication for the broad game industry in South Africa, promoting the sinergy between game production, hunting and conservation. Hunters, game ranchers and nature conservationists are served with quality informative articles and columns. While GAME & HUNT operates in close cooperation with organised hunters, game production and nature-conservation organisations, it is editorially and financially independent. Copyright of all content is reserved. No part of the publication may be reproduced in any way without the written permission of the publisher. Short text extracts of not more than 60 words may be used without prior permission provided the author, the magazine name and date of publication are acknowledged. The editor reserves the right to change and/or shorten articles. The publisher accepts no responsibility for the content of advertisements. The opinions of contributors are not necessarily those of the magazine. Kommentaar Comment Die ernstige debat oor die bekostigbaarheid van biltongjagpryse word ongelukkig gekenmerk deur kontrasterende uitgangspunte, Jan van der Walt gegrond op enersyds ingeligte teenoor andersyds meer oningeligte opinies. Die groot fout wat gemaak word, is om die Hoofredakteur / Editor-in-chief basiese markrealiteite te verontagsaam. Die algemene ekonomie, klimaatsomstandighede en surplusse of tekorte het wel n direkte uitwerking op vraagen aanbodfaktore, en so ook op pryse. Daar is geen ander maatstaf as om markrealiteite in ag te neem nie. Die artikel deur die hoof uitvoerende beampte van Wildbedryf SA, asook bydraes in die briewerubriek, dra hierdie standpunt uit. As basis vir debatvoering mag ons nie ontken dat jag die ruggraat van die Suid-Afrikaanse wildbedryf vorm nie. Ons kan ook nie ontken dat jagpryse wel verhoog het nie en dat ekonomiese redes hiervoor aangevoer kan word. Verder moet ons erken dat jag, die sport van prinse, vanweë sy intrinsieke eienskappe n premie verdien vir die besonderse belewenis om jou vleisie uit n natuurervaring te oes. Die jagter het n keuse: Beplan, begroot, spaar en organiseer om volgens jou vermoë by die jagveld uit te kom, óf geniet die natuur langs die pad as jy slaghuis toe ry. Ook die wildboer moet kies tussen pryse verlaag óf verder ten duurste sy wild te voer óf dit teen laer pryse te laat oes. Verteenwoordigende organisasies van wildboere en jagters moet n positiewe rol speel deur doeltreffende skakeling, eerder as om te poog om punte teen mekaar aan te teken. Gelukkig het ons n deursigtige bedryf waar WILD & JAG en ander tydskrifte hul lesers deurentyd op hoogte van marktendense hou. Biltong hunting prices The spirited debate about the affordability of biltong hunting prices is unfortunately characterised by contrasting views, based on informed opinions on the one hand, and on more uninformed opinions on the other. The grave mistake here is that the basic market realities are ignored. The general economy, climatic conditions and surpluses or shortages indeed have a direct effect on supply and demand factors as well as on prices. There is no other gauge than to consider market realities. The article by the chief executive officer of Game Ranching SA, as well as contributions in the letters column, convey this point of view. As the base of debating we may not deny that hunting forms the backbone of the South African game industry. We can also not deny that hunting prices have increased, and that economic reasons can be given for this. Furthermore, we should acknowledge that hunting, the sport of princes, due to its intrinsic qualities, earns a premium for the special opportunity to harvest one s meat through a nature experience. The hunter has a choice: Plan, budget, save and organise in order to get to the hunting field according to your ability, or enjoy nature along the road on your way to the butchery. The game rancher also has to decide whether to reduce prices, or to feed his game at great cost, or to allow it to be harvested at lower prices. Organisations representing game ranchers and hunters must fulfil a positive role through effective liaison, rather than trying to score points against one another. Fortunately, we have a transparent industry in which GAME & HUNT and other magazines keep their readers informed about market tendencies on a continuous basis. From the Scriptures Eloquent lips are unsuited to a godless fool how much worse lying lips to a ruler! Proverbs 17:7 WILD & JAG JULIE 2016 5

Wildebeest & blesbok specials enquire now one of south africa s premier biltong Hunt destinations. 14 000 hectares of varying scenery Full- and self-catering options available On-site processing of meat The beginning of great stories since 1987. The beginning of great stories since 1987. Th eb eg i nn i ng o f g r t s t o r i e s s i ea nc 9 e1 87. The beginning of great stories since 1987. Te beginning of great stories since 1987. The beginning of great stories since 1987. www.otterskloofsafaris.com +27 76 702 5022 6 www.facebook.com/otterskloofsafaris marketing@otterskloof.com GAME & HUNT JULY 2016 The beginning of great stories since 1987.

7

About casting stones and a house of glass The letter Napha objection in the June edition refers. It is a shame that the wildlife industry as a whole is incapable of standing together. The Namibia Professional Hunting Association (Napha) has shown itself to be uncompromising in its beliefs even if they are wrong. Napha likes to think that they are setting the standard for trophy hunting in Namibia, which I agree needs to be done, but one s market research needs to be up to date and complete before you make rash decisions, like condemning intensive and selective game breeding. Utilising the natural resources at our disposal by means of selective breeding is, in my mind, no less acceptable than hunting. Trophy hunting is in its core selective: selecting the biggest animal biggest, not the oldest. Napha even has a medal system for their trophies this alone should tell you that size does matter. Napha is casting stones while living in a house of glass. They are hurting their own industry without knowing it. Setting standards are easy; getting your own members to follow those standards is quite another. Numerous Napha members are breaking the organisation s own rules as they please and when it suits them importation of truckloads of male antelope from South Africa for the coming hunting season; catching leopard with live bait, which is illegal in Namibia; and this goes straight to the top of Napha s directory. Ask Napha how one can improve one s current animal stock in order to provide one s clients with better and more representable trophies, and they do not have an answer. They have no alternative for their members in order to improve their trophy stock other than to introduce new genetics. Where would these new genetics, however, come from and how do I ensure that the new genetics are deposited into my current gene pool for future generations? They do not have an answer and they have not consulted research conducted by any reputable person or organisation. Napha s decision to stand against intensive wildlife production will hurt them and Namibia s trophy hunting in the long run. André Engelbrecht Windhoek Daardie slegte jag jagter dra ook verantwoordelikheid Ek lewer graag kommentaar op Steyn Smit se artikel Jag kán sleg wees in die Mei-uitgawe van WILD & JAG. Ek verstaan alles omtrent die oom se totaal onprofessionele gedrag. Ek begryp ook die retrospektiewe afkraak van die oom voor die nagmerriejagtog en ook daarna, as n mens Steyn se woede teenoor die oom in ag neem. Dit wil vir my voorkom of die oom nie baie jagervaring gehad het nie. Baie wildplaaseienaars is nie jagters nie. Nogtans dink ek nie die oom is te verskoon nie. Steyn se artikel is werklik pittig en goed geskryf. Wat my egter pla, is die gebrek aan verantwoordelikheid wat Steyn neem vir hierdie grusame storie. Hy is tog die eienaar van n paar jaggewere en hy klink na n man met ervaring. Die besluit om die eerste skoot te skiet en elke skoot daarna lê tog by die jagter en by die jagter alleen. Die oom se gedrag, as ek na Steyn se weergawe luister, was regtig swak, maar Steyn, joune as ervare jagter was ook erg indien nie erger nie. Jy het wel n sin geskryf dat julle moes gestop het by die draad en die oom sy eie bok laat skiet het, maar ek kan nie anders as om te lees dat jy die oorwegende blaam op die plaaseienaar plaas nie. Die les wat ek uit hierdie artikel leer, is om NOOIT die sneller te trek as jy nie gemaklik is met die skoot en bereid is om volle verantwoordelikheid vir die gevolg daarvan te dra nie, ongeag wat die PJ, eienaar of enige iemand sê. Francois Roux Steyn Smit antwoord: Baie dankie Francois vir jou welverdiende kritiek. Een van die kernboodskappe wat ek wou hê uit hierdie artikel gelees moes word, is juis dit wat jy in jou laaste sin skryf en dat dit juis een van die goed is wat ek geleer het. Ek het dit duidelik nie duidelik genoeg gestel nie, en is bly ek kry die kans om dit weer te doen! Agter op die bakkie was dit vir ons egter n geveg om oorlewing en ek het herhaaldelik gebid: Here, laat ons asseblief net hierdie bok platskiet, anders gaan ek nie weer my vrou en my kinders sien nie. Die outoriteit en die posisie van die oom was baie intimiderend en hy sou n baie goeie sammajoor kon wees. En ek sê weer: As ek dit geweet het, het ek by die draad afgeklim! Agterna beskou lyk dinge baie anders. Die oom is nie onervare nie. Onverantwoordelik ja, maar nie onervare nie. Al het ek redelike jagervaring, verwag ek tog verantwoordelike leiding van die persoon wat my uitneem op n jag. Ek kan nie vir n pasiënt gil: SLUK DIE PIL! en as daar komplikasies is, sê dit was haar verantwoordelikheid om die pil te sluk nie Weer eens dankie vir jou kritiek, ek neem dit onvoorwaardelik ter harte! Biltongjagpryse en wildboere E k verwys na Dirk Rosema se brief Biltongjag is n misoes in die Junie-uitgawe, en wil graag net sy berekeninge bevraagteken. Mnr Rosema, u sê dat u gemiddelde maandelikse uitgawes R60 000 Vervolg WILD & JAG JULIE 2016 9

Vervolg is. Heel verstaanbaar. Ek het ook al op n plaas gewerk en kan my indink dat dit maklik daardie bedrag kan haal. Wat my wel verstom, is die R100 000 salaris wat u vir uself wil trek per maand! Ja, ek verstaan dat as u die geld in n vaste belegging gesit het, u tot en met R125 000 n maand kon kry. MAAR, en hier lê my groot probleem, u het u EIE plaas. Iets waarvoor ek, my pa, my vriend en baie ander mense n linkerarm EN sommer n been ook sou gee. Ek verstaan nie hoe u n salaris van R100 000 wil trek nie waarvoor meeste van ons óók n arm EN n been sou gee as u u eie plaas besit en minimaal werk doen op die plaas? U het tog sekerlik arbeid op die plaas wat alles vir u doen wat ingesluit is in daai R60 000 se uitgawes? As u dan sê nou maar R30 000 n maand salaris trek, wat u in u sak sit, want alles is mos klaar betaal, dan sal daardie wins- en verliessyfers mos nou heeltemal verander. Ek, en ek is seker BAIE vriende, familie en ander mense sal met my saamstem, sou sê ons sou nie eens n salaris wou trek nie. As hulle net hulle EIE ou plaas kon hê, wat homself kan onderhou, is dit n jare lange droom wat waar word. Ons mense met n normale inkomste het al geleer om met die minste klaar te kom. n Salaris waarmee ons net kan oorleef, sou meer as voldoende vir ons wees, want op die ou end het ons ons EIE stukkie plaas. Ek en my pa is mal daaroor om in die bosveld te kom met ons vroue en dan n biltongbok of drie te jag. Maar met die pryse wat so gestyg het, is dit amper onmoontlik vir ons om nou selfs een keer n jaar te kan gaan jag. Dis baie hartseer om te hoor dat die wildpryse en verblyfkoste so styg net omdat sekere boere elke maand R100 000 in hul sak wil steek. As gevolg daarvan kan mense soos ons met n gemiddelde salaris nie meer nuwe vriende maak met plaaseienaars en hul metgeselle nie. Ons kan nie meer ná al die malligheid en gejaag van die stad n wegbreekkans na die bosveld kry nie, en ook nie meer n lekker, selfgemaakte stukkie biltong in ons kas hê nie. Ek vat geensins die boer aan wat n lewe uit boerdery maak nie. Ek verstaan dat almal n lewe moet maak en dat die lewe moeilik geword het. Ek praat spesifiek van dié boere wat n plaas het EN dan nog n R20 miljoenhuis in Sandton en boonop net die duurste karre ry. Sy plaas is klaar betaal en mense soos ek het al die werk op die plaas moes doen. Dan vra sulke boere nog steeds sulke belaglike pryse en wil nog steeds daai R100 000 per maand in hul sak steek... Dit als terwyl ek n salaris van R6 500 n maand verdien het. Ek is mal oor jag en dis vir ons familietyd saam alleen in die bosveld. Met my salaris van R16 500 n maand is dit egter net nie meer vir ons moontlik om so n wegbreekkans te geniet met die onkoste verbonde aan vandag se lewe nie. Stephan Boshoff Dirk Rosema antwoord hierop: ʼn Boerdery is n besigheid wat ekonomies volhoubaar moet wees soos enige ander besigheid. Dus moet dit winsgewend wees. Mens kan redeneer dat grond se pryse jaarliks styg en dat dit kapitaalgroei meebring. Ongelukkig styg grondpryse weens politieke en ekonomiese onsekerheid nie meer nie. Hierdie stelling sal bevestig word deur enige eiendomsagent wat wildplase verkoop. Die R100 000 per maand waarvan Stephan praat, is die opbrengs op my kapitaal wat ek in die plaas belê het en nie n salaris vir my nie. Stephan sê dat hy self op n plaas gewerk het, dus verbaas dit my dat hy sê daar is nie werk vir die boer op die plaas nie omdat die arbeiders al die werk doen. Soos met enige besigheid, is daar arbeiders, maar die eienaar moet sorg dat die onderneming goed bestuur word. n Boer het baie werk en kan nie die plaas in die hande van arbeiders los nie. Ek nooi Stephan, sy familie en vriende uit vir n werkvakansie op die plaas sodat hy die werk van n boer eerstehands kan ervaar. Ek moet sê daar sal nie tyd wees vir jag nie, en ek sal hulle slegs gratis behuising kan gee en nie vergoeding nie, want ek kan dit nie bekostig nie. Ek werk op my eie plaas, waarop ek nog heelwat skuld, wat terugbetaal moet word. Stephan sê alles is mos klaar betaal wat van voertuigskuld, versekering, mediese onkoste, pensioen, kos, klere, opvoeding vir kinders, ens? n Boer se vrou het nie baie geleenthede om n beroep te beoefen soos n persoon wat in die stad werk se vrou nie; ons bly ver van die dorpe en stede. n Boer is dus meesal die enigste broodwinner, terwyl by stedelinge die man en vrou n salaris verdien. Ek is 56 en die meeste van my vriende in die stad verdien R80 000 en meer tussen die man en vrou. Die jagters wat kom jag, ry duur motors, het die beste gewere en jagtoerusting, wat my die idee gee dat hulle ook nie te sleg verdien nie. Geen besigheid kan n produk of diens teen n verlies lewer nie. In die boer se geval is rooibok n voorbeeld: Dit kos n boer R1 600 om n rooibok te teel, dus kan hy hom nie vir minder verkoop nie. Dit is nie die jagter of die boer se skuld dat jag duur geword het nie, maar eerder ekonomiese toestande. Jag het n duur stokperdjie geword. 3 Stuur gerus enige kommentaar aan die redakteur van WILD & JAG by: editor@wildlifehunt.co.za Please send any feedback to the editor of GAME & HUNT at: editor@wildlifehunt.co.za 10 GAME & HUNT JULY 2016